სიცოცხლე სიკვდილის შემდეგ კოსმოსში - მეცნიერების ახალი აღმოჩენა

სიცოცხლე სიკვდილის შემდეგ კოსმოსში - ჯეიმს ვების ტელესკოპმა აღმოაჩინა პლანეტა, რომელმაც საკუთარი ვარსკვლავის სიკვდილს გაუძლო და ხელახლა გათბა!  

რა ბედი ელის მზის სისტემას, როდესაც 5 მილიარდ წელიწადში ჩვენი მზე ბირთვულ საწვავს ამოწურავს, წითელ გიგანტად გაიბერება და ბოლოს მკვდარ, ულტრამკვრივ ბირთვად — თეთრ ჯუჯად კოლაფსირდება? ჟურნალ Nature-ში გამოქვეყნებული ახალი კვლევა გვიჩვენებს, რომ გიგანტური პლანეტებისთვის ვარსკვლავის სიკვდილი დასასრული სულაც არ არის.

გაიცანით WD 1856b — პლანეტა ფენიქსი!

ჩვენგან 82 სინათლის წლის მანძილზე მდებარე გიგანტური ეგზოპლანეტა WD 1856b გარს უვლის ხნიერ თეთრ ჯუჯას. ჯეიმს ვების კოსმოსური ტელესკოპის (JWST) მიერ ჩატარებულმა ატმოსფერულმა ანალიზმა ასტრონომები სრულ შოკში ჩააგდო — პლანეტაზე რადიკალურად განსხვავებული ფიზიკური სურათი დაფიქსირდა:
 

იუპიტერის მსგავსი ზომისა და ორბიტის გამო, მეცნიერები ვარაუდობდნენ, რომ პლანეტის ტემპერატურა უკიდურესად დაბალი, -113°C იქნებოდა. თუმცა, აღმოჩნდა, რომ ის +126°C-მდეა გაცხელებული!

მიუხედავად იმისა, რომ ზომით იუპიტერზე ოდნავ პატარაა, WD 1856b მასზე შვიდჯერ უფრო მძიმე (მასიური) აღმოჩნდა.

კოსმოსური პარადოქსი: თეთრი ჯუჯა ვარსკვლავი, რომელსაც ის უვლის გარშემო, 4,5 მილიარდი წლის წინ გაჩნდა და მას შემდეგ მუდმივად ცივდება. ეს ნიშნავს, რომ მკვდარ დედავარსკვლავს პლანეტის ასე გათბობა არ შეეძლო. ასტრონომების ვარაუდით, საქმეში მეზობელი ორმაგი (ბინარული) ვარსკვლავი ჩაერია — მისმა მოქცევითმა გრავიტაციამ პლანეტა შორი ორბიტიდან ვარსკვლავთან ახლოს გადმოსწია და ხელახლა გაათბო.

რა ელის დედამიწას?
როდესაც მზე გაიბერება, მერკურისა და ვენერას გარანტირებულად შთანთქავს. იუპიტერი და სატურნი აუცილებლად გადარჩებიან, ხოლო დედამიწის ბედი ბეწვზე ჰკიდია. ეს აღმოჩენა აჩვენებს, რომ გარე პლანეტებს შეუძლიათ დაიწყონ „მეორე სიცოცხლე“, შეცვალონ ატმოსფერული ქიმია და ხელახლა გათბნენ.
როგორც ასტრონომი რაიან მაკდონალდი აღნიშნავს, მეცნიერთა უდიდესი ოცნება სასიცოცხლო ზონაში მყოფი კლდოვანი პლანეტის პოვნაა — რა იქნება იმაზე პოეტური, ვიდრე სიცოცხლის ძებნა მკვდარი ვარსკვლავის გარშემო?