გველი

1786029768

ინდოელმა მაშველმა გველს ხელოვნური სუნთქვა ჩაუტარა და გადაარჩინა

ინდოეთში ველური ბუნების მაშველის უჩვეულო საქციელმა სოციალური ქსელები და მედია მოიცვა. გუჯარათის შტატში, ადგილობრივმა მაშველმა მუკეშ ვაიადმა გველს ხელოვნური სუნთქვა ჩაუტარა და, მისი თქმით, სიცოცხლე გადაარჩინა. ინციდენტი მას შემდეგ მოხდა, რაც არაშხამიანი ვირთხის გველი ელექტრობოძზე აცოცდა და მაღალი ძაბვის სადენს შეეხო. დენის დარტყმის შედეგად ქვეწარმავალი დაახლოებით 4–5 მეტრის სიმაღლიდან მიწაზე ჩამოვარდა და უგონოდ დარჩა. ადგილზე მყოფმა ფერმერებმა დახმარებისთვის მუკეშ ვაიადს მიმართეს, რომელიც უკვე ათ წელზე მეტია გველების გადარჩენით არის დაკავებული და შესაბამისი მომზადებაც გავლილი აქვს. მაშველმა გველი შეამოწმა, პირი გაუხსნა და ხელოვნური სუნთქვის ჩატარება დაიწყო. მისი თქმით, პერიოდულად ასევე გულმკერდის მიდამოს მსუბუქად ასტიმულირებდა. თითქმის 30 წუთის განმავლობაში გაგრძელებული მცდელობის შემდეგ გველმა მოძრაობა დაიწყო, სუნთქვა აღიდგინა და ცოტა ხანში ახლომდებარე ბუჩქებში გაცოცდა. შემთხვევის ამსახველი ფოტო სოციალურ ქსელებში სწრაფად გავრცელდა. სპეციალისტები აღნიშნავენ, რომ მსგავსი მეთოდის გამოყენება ჩვეულებრივი ადამიანებისთვის რეკომენდებული არ არის. ველური ბუნების ბიოლოგმა განმარტა, რომ გველებისთვის ხელოვნური სუნთქვის ჩატარება სპეციფიკურ ცოდნასა და ვეტერინარულ გამოცდილებას მოითხოვს. მისი თქმით, ქვეწარმავლების სასუნთქი გზები ძალიან ვიწროა და ასეთ შემთხვევებში, როგორც წესი, სპეციალური აღჭურვილობა გამოიყენება. მუკეშ ვაიადის მოქმედებამ დიდი გამოხმაურება გამოიწვია. ნაწილი მას ცხოველის გადარჩენისთვის გმირად მიიჩნევს, თუმცა ექსპერტები კიდევ ერთხელ უსვამენ ხაზს, რომ მსგავსი პროცედურის გამეორება შესაბამისი მომზადების გარეშე შესაძლოა როგორც ადამიანისთვის, ისე ცხოველისთვის სახიფათო იყოს. 

 ჩვილი

1786029305

4-წლიანი პატიმრობა შეეფარდა სანიტარს, რომელმაც ბათუმის კლინიკის საპირფარეშოში იმშობიარა და ახალშობილს სასიკვდილო დაზიანებები მიაყენა

4-წლიანი პატიმრობა შეეფარდა სანიტარს, რომელმაც ბათუმის კლინიკის საპირფარეშოში იმშობიარა და ახალშობილს სასიკვდილო დაზიანებები მიაყენა.„ბათუმის საქალაქო სასამართლომ სრულად გაიზიარა პროკურატურის მიერ წარდგენილი მტკიცებულებები და დედის მიერ ახალშობილის განზრახ მკვლელობის ფაქტზე ბრალდებული დამნაშავედ ცნო.სასამართლო პროცესზე გამოკვლეული მტკიცებულებებით დადგინდა, რომ 22 თებერვალს, ბათუმის ერთ-ერთი კლინიკის საპირფარეშოში, ამავე კლინიკის სანიტარმა იმშობიარა, რის შემდეგაც, ახალშობილის მოკვლის განზრახვით, მას სხეულის სხვადასხვა არეში სიცოცხლისთვის სახიფათო დაზიანებები მიაყენა და სამედიცინო ნარჩენებისთვის განკუთვნილ პოლიეთილენის პარკში მოათავსა.ახალშობილს, რომელიც სიცოცხლისთვის სახიფათო მდგომარეობაში იმყოფებოდა, კლინიკის სამედიცინო პერსონალმა გადაუდებელი და კომპლექსური სამედიცინო დახმარება გაუწია, თუმცა მიღებული დაზიანებების სიმძიმის გამო, იგი 27 მარტს, კლინიკის რეანიმაციულ განყოფილებაში გარდაიცვალა.ბათუმის საქალაქო სასამართლომ ბრალდებული საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 112-ე მუხლით (დედის მიერ ახალშობილის განზრახ მკვლელობა მშობიარობის შემდეგ უმალვე) წარდგენილ ბრალდებაში დამნაშავედ ცნო და სასჯელის სახედ და ზომად 4 წლით თავისუფლების აღკვეთა განუსაზღვრა,“ - აღნიშნულია პროკურატურის განცხადებაში.

ორაგული

1786029171

საუკეთესო ვახშამი მათთვის, ვისაც წნევა აწუხებს - ექიმების რჩევა

მაღალი არტერიული წნევის (ჰიპერტენზიის) მართვაში კვების რაციონს გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს. გამოცემა Parade-სთან საუბარში წამყვანმა ნუტრიციოლოგებმა ლორი რაიტმა, ელიზაბეტ კლინგბეილმა, ჯოანა კაცმა და ჯულია ზუმპანომ, ჰიპერტენზიის მქონე ადამიანებისთვის ვახშმის იდეალური, უგემრიელესი და მარტივად მოსამზადებელი ვარიანტი დაასახელეს.„ოქროს სამეული“ წნევის დასარეგულირებლადექსპერტების თანახმად, საუკეთესო ვახშამი სამი ძირითადი ინგრედიენტისგან შედგება: ორაგული, ისპანახი და ბატატი (ტკბილი კარტოფილი).ეს კომბინაცია უზრუნველყოფს ორგანიზმს ჯანსაღი ცხიმებით, ვიტამინებითა და იმ აუცილებელი მინერალებით, რომლებიც უშუალოდ უწყობს ხელს არტერიული წნევის დარეგულირებას.ისპანახი და ბატატი: ეს ბოსტნეული მდიდარია ბოჭკოვანითა და კალიუმით. კალიუმი განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ჰიპერტენზიის დროს, რადგან ის ეხმარება ორგანიზმს ჭარბი ნატრიუმის (მარილის) გამოდევნასა და სისხლძარღვების მოდუნებაში.ორაგული: წარმოადგენს მაღალი ხარისხის ცილისა და ჯანსაღი უჯერი ცხიმების (ომეგა-3) საუკეთესო წყაროს. ომეგა-3 ამცირებს ანთებას და იცავს გულ-სისხლძარღვთა სისტემას.„ამ პროდუქტების მომზადება მინიმალური მარილითაც კი ისე შეიძლება, რომ კერძი ძალიან გემრიელი გამოვიდეს“, — განმარტავს ელიზაბეტ კლინგბეილი.მომზადების სწორი და სწრაფი წესებიგარდა მაღალი კვებითი ღირებულებისა, ამ ვახშმის კიდევ ერთი დიდი პლუსი დროის ეკონომიაა. ჯულია ზუმპანოს თქმით, ორაგულის, ისპანახისა და ბატატის მომზადებას 30 წუთზე ნაკლები სჭირდება.ჯანსაღი ვახშმის ეფექტურობის შესანარჩუნებლად, ნუტრიციოლოგები გვირჩევენ:მოერიდეთ ტაფაზე შეწვას: ამის ნაცვლად, ტკბილი კარტოფილი და ორაგული გამოაცხვეთ ღუმელში, გრილზე ან აეროგრილში (Air Fryer). ეს მეთოდი ზედმეტი ცხიმის გამოყენებას აგარიდებთ თავიდან.ჩაანაცვლეთ მარილი ალტერნატიული არომატებით: თევზისა და ბოსტნეულის გემოს გასამდიდრებლად, მარილის ნაცვლად გამოიყენეთ ნიორი, ახლად გამოწურული ლიმონის წვენი, სხვადასხვა მწვანილი, პაპრიკა, შავი წიწაკა, ცოტაოდენი ძმარი ან უმარილო სუნელების ნაზავი.ასეთი ვახშამი არამხოლოდ ანაყრებს, არამედ აქტიურად იცავს თქვენს გულსა და სისხლძარღვებს გადატვირთვისგან.წყარო

ნახევარფაბრიკატები

1786028871

„არის თითქმის ყველა სოსისის, ძეხვის, ქათმის „ნაგეთსებსა“ და ნახევარფაბრიკატებში“ - სურსათის უვნებლობის სპეციალისტის მიმართვა

სურსათის უვნებლობის სპეციალისტი ირაკლი არაბული განმარტავს, რატომ აწერია ზოგიერთ ნახევარ ფაბრიკატს შეფუთვაზე, რომ მექანიკურად განცალკევებული ხორცისგან შედგება და რას ნიშნავს ეს.მომხმარებელმა უნდა იცოდეს, რომ რასაც შეიძენს და მიირთმევს, ის რა ინგრედიენტებით არის შექმნილი. ასეთ პროდუქტს განსაკუთრებული ყურადღება სჭირდება“, - ამბობს ირაკლი არაბული. 

აუზი

1786028097

„ასეთი წყალი შარდითა და ოფლით სავსეა“ - გიორგი ღოღობერიძის გაფრთხილება მშობლებს

ზაფხულის სეზონზე აუზები დასვენებისა და გაგრილების ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული ადგილია, თუმცა ცურვის შემდეგ ბევრს თვალების სიწითლე, წვა ან გაღიზიანება აწუხებს. გავრცელებული მოსაზრების მიუხედავად, ექიმი გიორგი ღოღობერიძე განმარტავს, რომ ამ სიმპტომების მთავარი მიზეზი თავად ქლორი არ არის.მისი თქმით, ქლორი აუზის წყალს მიკრობებისგან დასაცავად ემატება და თავისთავად თვალის ლორწოვანი გარსის ანთებას არ იწვევს. პრობლემა ჩნდება მაშინ, როდესაც ქლორი რეაგირებს ოფლსა და შარდში არსებულ ნივთიერებებთან.„ბევრს ჰგონია, რომ აუზიდან ამოსვლის შემდეგ თვალების სიწითლეს ქლორი იწვევს, მაგრამ ეს ასე არ არის. ქლორი წყალში დეზინფექციის მიზნით ემატება. თვალების გაღიზიანების მიზეზი ის ქიმიური ნაერთებია, რომლებიც წარმოიქმნება ქლორისა და ოფლში ან შარდში არსებული შარდოვანას რეაქციის შედეგად,“ – ამბობს გიორგი ღოღობერიძე.ექიმის განმარტებით, წყალში მოხვედრილი შარდოვანა ჰიდროლიზდება ამიაკად, რომელიც შემდგომ ქლორთან რეაგირებს და წარმოიქმნება ქლორამინები (ამინები). სწორედ ეს ნაერთები იწვევს თვალის ლორწოვანი გარსის ანთებას, ასევე ცხვირის ლორწოვანისა და კანის გაღიზიანებას.„ქიმიურ დეტალებში რომ არ შევიდეთ, სწორედ ეს ნაერთებია კონიუნქტივიტის მსგავსი სიმპტომების მიზეზი. გარდა თვალებისა, შესაძლოა გაღიზიანდეს ცხვირის ლორწოვანი გარსი, ხოლო კანი გამოშრეს, დაიბზაროს და მუდმივი სიმშრალისკენ გახდეს მიდრეკილი,“ – განმარტავს ექიმი.გიორგი ღოღობერიძე კიდევ ერთ მნიშვნელოვან დეტალზეც ამახვილებს ყურადღებას. მისი თქმით, თუ აუზის წყალს განსაკუთრებით ძლიერი „ქლორის სუნი“ აქვს, ეს ყოველთვის სისუფთავის ნიშანი არ არის.„სწორედ ასეთ წყალს აქვს დამახასიათებელი მძაფრი სუნი. ხშირ შემთხვევაში ეს ქლორამინების მაღალი შემცველობის მაჩვენებელია, რაც იმას ნიშნავს, რომ წყალში ოფლისა და შარდის ნარჩენებია. ასეთ აუზში ბანაობისგან უმჯობესია თავი შეიკავოთ,“ – ამბობს ის.ექიმი აღნიშნავს, რომ აუზში ჰიგიენის წესების დაცვა თითოეული ადამიანის პასუხისმგებლობაა. მისი თქმით, აუზში შარდვა დაუშვებელია, თუმცა არანაკლებ მნიშვნელოვანია აუზში შესვლამდე შხაპის მიღებაც, რადგან ოფლში არსებული შარდოვანაც ქლორთან რეაქციაში შედის.„ბევრი ადამიანი აუზში ისე ჩადის, რომ მანამდე შხაპს არ იღებს. სწორედ ოფლში არსებული ნივთიერებები ხდება იმ ქიმიური რეაქციის მიზეზი, რომელიც შემდეგ სხვების თვალების, კანისა და ლორწოვანი გარსების გაღიზიანებას იწვევს. ამიტომ აუზში შესვლამდე შხაპის მიღება არა მხოლოდ სასურველი, არამედ აუცილებელიცაა,“ – აღნიშნავს გიორგი ღოღობერიძე.ექიმი მოქალაქეებს მოუწოდებს, დაიცვან პირადი ჰიგიენის წესები და აუზით სარგებლობისას პასუხისმგებლობით მოეკიდონ როგორც საკუთარ, ისე გარშემომყოფთა ჯანმრთელობას.წყარო

დოლარი

1786027643

დოლარის და ევროს ფასი შეიცვალა - განახლებული კურსი

ეროვნული ბანკის მიერ გამოქვეყნებული მონაცემების თანახმად, დღევანდელი ვაჭრობის შედეგად 1 აშშ დოლარის ღირებულება 2.6223 ლარი გახდა. კურსი, რომელიც დღეს მოქმედებდა, 2.6229 ლარი იყო. შესაბამისად, დოლარის ცვლილებამ ეროვნულ ვალუტასთან მიმართებაში 0.0006 ლარი შეადგინა.რაც შეეხება ევროს, მისი კურსი 3.0264 ლარია. მაშინ, როცა დღეს მოქმედი კურსი 3.0260 ლარს შეადგენდა. შესაბამისად, ევროს ცვლილებამ 0.0004 ლარი შეადგინა.

ნაყინი

1786027080

არ აუკრძალოთ ნაყინი ბავშვს - პედიატრის მიმართვა მშობლებს

პედიატრმა, ხატია დოლიძემ იმ მითებზე ისაუბრა, რომელიც ნაყინთან არის დაკავშირებული.„ყოველთვის ვეუბნები მშობლებს, არ აუკრძალოთ ნაყინი ბავშვს. მთავარია დავაკვირდეთ შეფუთვაზე ვადას, რადგან ის ბაქტერიები, რამაც შესაძლოა კვებითი ინფექცია გამოიწვიოს, მაგალითად ბაქტერიული საკვებისმიერი ინტოქსიკაცია, შესაძლოა დაბუდდეს ამ ნაყინში, თუ მისი შენახვის პირობები, არის დარღვეული. ის, რომ ტონზილიტი, ჩირქოვანი ანთება, ყელის ტკივილი, პირდაპირ კორელაციაშია ნაყინთან – ეს არის მითი“ – ამბობს პედიატრი.  @ajarabroadcaster მშობლებო ნაყინი ბავშვებს ყელს არ ატკენს - ხატია დოლიძე/პედიატრი 🍦🍦🍨🍨🍧🍧 #ნაყინი #ბავშვები #ყელის_ტკივილი #ვირუსები ♬ original sound - აჭარის მაუწყებელი

ჯეი დი ვენსი

1786026330

ჯეი დი ვენსი: ირანთან სამშვიდობო მოლაპარაკებები რთული იქნება და დროს მოითხოვს

იმ ფონზე, როდესაც თეირანი უარყოფს ვაშინგტონთან მოლაპარაკებების გამართვას, აშშ-ის ვიცე-პრეზიდენტმა, ჯეი დი ვენსმა ოთხშაბათს განაცხადა, რომ ირანთან სამშვიდობო მოლაპარაკებები „რთული იქნება და დროს მოითხოვს“.მან ასევე დასძინა, რომ „ირანელები უაღრესად რთული ხალხია“ და მათ „დანაწევრებული სისტემა“ აქვთ.Fox News-თან ინტერვიუში ვენსმა აღნიშნა: „ჩვენი ამოცანაა, ამ ვითარებაში მივაღწიოთ საუკეთესო შედეგს როგორც ამერიკელი ხალხისთვის, ისე შეერთებული შტატების პრეზიდენტისთვისაც“.„და მჯერა, რომ საბოლოოდ სადაც მივალთ - თუმცა ეს პროცესი რთული იქნება და დროს მოითხოვს - სადაც საბოლოოდ აღმოვჩნდებით, აი, როგორც ხედავთ, ნავთობის ფასი დღეს, მგონი, $79 იყო“, - განაცხადა ვენსმა. „ნავთობის ეს ფასები დაიწევს და დაბალ ნიშნულზე შენარჩუნდება. ირანს არასდროს ექნება ბირთვული იარაღი,

თეიმურაზ ტორონჯაძე

1786026137

ქართულ-ამერიკული უნივერსიტეტის თანადამფუძნებელი თეიმურაზ ტორონჯაძე გარდაიცვალა

ქართულ-ამერიკული უნივერსიტეტის თანადამფუძნებელი და ბიზნეს სკოლის დეკანი თეიმურაზ ტორონჯაძე 77 წლის ასაკში გარდაიცვალა - ინფორმაციას უნივერსიტეტი აქვეყნებს."ქართულ-ამერიკული უნივერსიტეტი ემშვიდობება უნივერსიტეტის თანადამფუძნებელსა და ბიზნესის სკოლის დეკანს, პროფესორ თეიმურაზ ტორონჯაძეს!მისი ცხოვრება და მოღვაწეობა იყო ქართული აკადემიური სივრცისა და თანამედროვე განათლების განვითარების მასშტაბური ისტორია. მან შექმნა და დატოვა მემკვიდრეობა, რომელმაც ფუნდამენტური გავლენა იქონია ქვეყანაში ზუსტი მეცნიერებების, ფინანსური მათემატიკისა და ბიზნესის განათლების ფორმირებაზეპროფესორის მრავალწლიანი სამეცნიერო და პედაგოგიური მოღვაწეობის განმავლობაში:ჩამოაყალიბა და განავითარა ალბათობის თეორიისა და მათემატიკური სტატისტიკის, სტოქასტური ანალიზისა და ფინანსური მათემატიკის მიმართულებებიხელმძღვანელობდა ა. რაზმაძის სახელობის მათემატიკის ინსტიტუტის ალბათობის თეორიისა და მათემატიკური სტატისტიკის განყოფილებას და საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის გამოყენებითი მათემატიკის კათედრას, სადაც შექმნა ახალი საგანმანათლებლო პროგრამები და სპეცკურსები ფინანსური მოდელირების, რისკის თეორიისა და წარმოებული ფასიანი ქაღალდების მიმართულებითავტორია მრავალი მნიშვნელოვანი სტატიისა, მონოგრაფიისა და სამეცნიერო პროექტისა, რომელთა წარმატებასაც ადასტურებს წლების განმავლობაში მიღებული სოროსის, ევრაზიისა და საქართველოს ეროვნული სამეცნიერო ფონდების გრანტებიპარტნიორებთან ერთად დააფუძნა ქართულ-ამერიკული უნივერსიტეტი და როგორც ბიზნესის სკოლის დეკანმა, შექმნა სივრცე, სადაც ათეულობით თაობას გადასცა ცოდნა სტატისტიკაში, ინვესტიციების თეორიასა და რისკების მართვაშიბატონი თეიმურაზის შექმნილი სკოლა, აკადემიური ფასეულობები და საქმე, რომელსაც მან მთელი ცხოვრება მიუძღვნა, სამუდამო კვალს დატოვებს უნივერსიტეტის და თითოეული სტუდენტისა თუ კოლეგის ცხოვრებაში ქართულ-ამერიკული უნივერსიტეტი სამძიმარს უცხადებს მის ოჯახს, მეგობრებს, კოლეგებსა და აკადემიურ სამყაროს!", - წერია უნივერსიტეტის მიერ გამოქვეყნებულ ინფორმაციაში.თეიმურაზ ტორონჯაძე ქართულ-ამერიკული უნივერსიტეტის თანადამფუძნებელი და ბიზნესის სკოლის დეკანი იყო. მას დამთავრებული აქვს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მათემატიკის ფაკულტეტი და ვ. სტეკლოვის მათემატიკის ინსტიტუტის ასპირანტურა ქ. მოსკოვში. იგი არის თსუ-ს ფიზ-მათ მეცნიერებათა კანდიდატი, ნ. მუსხელიშვილის სახელობის გამოთვლითი მათემატიკის ინსტიტუტის ფიზ- მათ მეცნიერებათა დოქტორი. მას ჰქონდა პედაგოგიური მოღვაწეობისა და კვლევით ინსტიტუტებში მუშაობის მრავალწლიანი გამოცდილება:ეკონომიკის ინსტიტუტი, მეცნიერ თანამშრომელი;ა. რაზმაძის სახელობის მათემატიკის ინსტიტუტი, ალბათობის თეორიისა და მათემატიკური სტატისტიკის განყოფილება, წამყვანი მეცნიერ მუშაკი;ა. რაზმაძის სახელობის მათემატიკის ინსტიტუტი, ალბათობის თეორიისა და მათემატიკური სტატისტიკის განყოფილება, განყოფილების გამგე;ა. რაზმაძის სახელობის მათემატიკის ინსტიტუტი, ალბათობის თეორიისა და მათემატიკური სტატისტიკის განყოფილება, უფროსი მეცნიერ თანამშრომელი;თემურ ტორონჯაძე არის მრავალი სპეცკურსისა და პროექტის ავტორი მათემატიკის სფეროში, სხვადასხვა წლებში არაერთგზის აქვს მიღებული სოროსის ფონდის, ევრაზიის ფონდისა და საქართველოს ეროვნული სამეცნიერო ფონდის გრანტები. მიღებული აქვს მონაწილეობა სიმპოზიუმებში როგორც საქართველოში, ასევე საზღვარგარეთ. არის მრავალი სტატიისა და მონოგრაფიის ავტორი.

ხობისწყალი

1786024940

დედას, რომელიც შვილის გადარჩენის მცდელობისას, დინებამ გაიტაცა, მაშველები ამ დრომდე ეძებენ

ხობის მუნიციპალიტეტში მდინარე ხობისწყალში დედა-შვილი დინებამ გაიტაცა. ბავშვი გარდაცვლილი იპოვეს, დედის სამძებრო სამუშაოები ამ დრომდე მიმდინარეობს.შემთხვევის ადგილზე მობილიზებული არიან პოლიციის, საგანგებო სიტუაციების მართვის სამსახურისა და სასწრაფო სამედიცინო დახმარების ეკიპაჟები.

გენეტიკა

1786023900

სიცოცხლის ხანგრძლივობაზე გენეტიკის გავლენა შესაძლოა უფრო დიდი იყოს, ვიდრე აქამდე ეგონათ - ახალი კვლევა

ახალი საერთაშორისო კვლევის თანახმად, ადამიანის სიცოცხლის ხანგრძლივობაზე გენეტიკის გავლენა შესაძლოა მნიშვნელოვნად უფრო დიდი იყოს, ვიდრე მეცნიერები ათწლეულების განმავლობაში მიიჩნევდნენ.კვლევა, რომელიც ავტორიტეტულ სამეცნიერო ჟურნალ Science-ში გამოქვეყნდა, ისრაელის ვეიცმანის მეცნიერების ინსტიტუტის (Weizmann Institute of Science) მკვლევრებმა ჩაატარეს. მათი ანალიზის მიხედვით, როდესაც გათვალისწინებულია მხოლოდ ბუნებრივი დაბერებით გამოწვეული სიკვდილი და გამორიცხულია ისეთი გარეგანი მიზეზები, როგორიცაა ავტოსაგზაო შემთხვევები, ინფექციები, ძალადობა ან სხვა უბედური შემთხვევები, გენეტიკა ადამიანის სიცოცხლის ხანგრძლივობის დაახლოებით 50–55%-ს განსაზღვრავს.აქამდე ჩატარებული კვლევების უმეტესობა მიუთითებდა, რომ გენეტიკის წილი მხოლოდ 10–25% იყო, ხოლო დანარჩენზე ცხოვრების წესი და გარემო ფაქტორები მოქმედებდა. ახალი ნაშრომი კი ამ შეფასებას ეჭვქვეშ აყენებს და აჩვენებს, რომ წინა გამოთვლებში მნიშვნელოვანი დამაბრკოლებელი ფაქტორები სრულად არ იყო გათვალისწინებული. კვლევის ფარგლებში მეცნიერებმა ტყუპების შესახებ დიდი მონაცემთა ბაზები და მათემატიკური მოდელები გამოიყენეს. მათი მიზანი იყო ერთმანეთისგან გაემიჯნათ ბიოლოგიური დაბერების პროცესით გამოწვეული სიკვდილი და გარეგანი მიზეზებით გამოწვეული სიკვდილი. სწორედ ამ მიდგომამ აჩვენა, რომ მემკვიდრეობითი ფაქტორების როლი გაცილებით მაღალია, ვიდრე აქამდე ითვლებოდა. მკვლევრები ხაზგასმით აღნიშნავენ, რომ ეს არ ნიშნავს, თითქოს ადამიანის სიცოცხლის ხანგრძლივობა მხოლოდ გენებით იყოს განსაზღვრული. მათი შეფასებით, დარჩენილი დაახლოებით 45–50% კვლავ გარემო პირობებზე, ცხოვრების წესზე, შემთხვევით ბიოლოგიურ პროცესებსა და ჯანმრთელობის დაცვის ხარისხზეა დამოკიდებული. ამიტომ ჯანსაღი კვება, ფიზიკური აქტივობა, მოწევაზე უარის თქმა და ქრონიკული დაავადებების კონტროლი კვლავაც მნიშვნელოვან როლს ასრულებს. ექსპერტების შეფასებით, აღმოჩენა შესაძლოა დაბერების ბიოლოგიის კვლევაში მნიშვნელოვანი ნაბიჯი აღმოჩნდეს. თუ მეცნიერები უკეთ გაიგებენ, რომელი გენები ახდენს სიცოცხლის ხანგრძლივობაზე ყველაზე დიდ გავლენას, მომავალში შესაძლოა შეიქმნას ახალი პრეპარატები და თერაპიები, რომლებიც დაბერების პროცესის შენელებას ან ასაკთან დაკავშირებული დაავადებების პრევენციას შეუწყობს ხელს.

ქართული ენა

1786023540

ქართული ენის დისტანციური სწავლების უფასო ონლაინ პროგრამაზე რეგისტრაცია მიმდინარეობს

საქართველოს ფარგლებს გარეთ მცხოვრებ 5-დან 18 წლამდე ასაკის ბავშვებსა და მოზარდებს შესაძლებლობა აქვთ, დარეგისტრირდნენ პორტალზე „ქართული ენა ემიგრანტებისათვის“ და ჩაერთონ ქართული ენის დისტანციური სწავლების პროგრამაში, რომელიც მიზნად ისახავს ქართული ენის ცოდნის გაღრმავებას, ასევე, ეროვნული და კულტურული იდენტობის განმტკიცებას.რეგისტრაცია მიმდინარეობს პორტალზე: https://distancelearning.mes.gov.geპროგრამაში მონაწილეობა უფასოა. სასწავლო პროცესს წარმართავენ მაღალი კვალიფიკაციის მქონე პედაგოგები, ხოლო მონაწილეები სასწავლო ჯგუფებში გადანაწილდებიან ასაკის, ქართული ენის ცოდნის დონის გათვალისწინებით.სასწავლო პროცესი 2026 წლის 14 სექტემბრიდან განახლდება და კვირაში ორჯერ, Microsoft Teams-ის პლატფორმის საშუალებით, მოსწავლის საცხოვრებელი ადგილის სასაათო ზონის შესაბამისად შერჩეულ დროს წარიმართება. პროგრამის მონაწილეებს შესაძლებლობა ექნებათ, შეარჩიონ სასწავლო ჯგუფი და პედაგოგი, ასევე, ისარგებლონ პროგრამის ფარგლებში შექმნილი მრავალფეროვანი სასწავლო რესურსებით.პორტალი „ქართული ენა ემიგრანტებისათვის“ 2025 წლის სექტემბრიდან ფუნქციონირებს მასწავლებელთა პროფესიული განვითარების ეროვნული ცენტრის ,,არაფორმალური განათლების ხელშეწყობის” პროგრამის „ქართული დიასპორისთვის დისტანციური სწავლების მხარდაჭერის მიმართულების ფარგლებში. ამჟამად პროგრამაში მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყანაში, მათ შორის გერმანიაში, საფრანგეთში, იტალიაში, აშშ-ში, თურქეთში, გაერთიანებულ სამეფოში, ნიდერლანდებსა და კანადაში მცხოვრები 3 500-მდე მოსწავლეა ჩართული.ინფორმაციას მასწავლებელთა პროფესიული განვითარების ეროვნული ცენტრი ავრცელებს.