1783091026

მეცნიერებმა იშვიათი სოკო შეისწავლეს, რომელსაც კიბოს უჯრედების განადგურება შეუძლია

იშვიათი სოკო, სახელად Antrodia cinnamomea, მხოლოდ ტაივანში ერთ კონკრეტულ, გადაშენების პირას მყოფ ხესთან იზრდება. ამ სოკოს ხალხურ მედიცინაში დიდი ხანია იყენებენ და კვლევებით დადგინდა, რომ მას კიბოსთან ბრძოლის უნარიც აქვს. ეს განსაკუთრებული ეფექტი მასში შემავალი შაქრის მოლეკულების დამსახურებაა.ტაივანის ეროვნული უნივერსიტეტისა და იანგ მინგ ჩიაო ტუნგის ეროვნული უნივერსიტეტის მკვლევრებმა სოკოს ეს უნარი მის მიერ წარმოებულ ნაერთებზე, კერძოდ სულფატ პოლისაქარიდებზე (SPS) დაკვირვებისას აღმოაჩინეს. SPS არის შაქრის მოლეკულის სახეობა, რომელიც გლუკოზის, გალაქტოზისა და სულფატის ნაერთებს ერთ მოლეკულაში აერთიანებს.ამ სოკოსა და შაქრის მოლეკულებში კიბოსა და ანთების საწინააღმდეგო ეფექტი აქამდეც დაუფიქსირებიათ, მაგრამ მოქმედების ზუსტი მექანიზმი ბოლომდე შესწავლილი არ იყო.Antrodia cinnamomea-ს მოყვანა ლაბორატორიაშიც შეიძლება, რის გამოც მისი ბუნებაში შეგროვება საჭირო აღარ არის. მეცნიერები ფიქრობდნენ, რომ მისი ბიოაქტიური თვისებები მხოლოდ SPS შაქრების ჯგუფის დამსახურებით აქტიურდებოდა. ამის გადასამოწმებლად მათ შეიმუშავეს ტექნოლოგია, რომელიც სოკოს SPS მოლეკულების დიდი რაოდენობით წარმოქმნისკენ უბიძგებდა.მათ აღმოაჩინეს განსაკუთრებით სასარგებლო ნაერთის ტიპი — N50 F2. ექსპერიმენტებმა აჩვენა, რომ მან უჯრედებში ანთების ძირითადი გამომწვევი ფაქტორები შეამცირა და ფილტვის კიბოს უჯრედები გაანადგურა.ექსპერიმენტები მხოლოდ კულტივირებულ უჯრედებზე ტარდებოდა და ისინი ცოცხალ ადამიანებზე არ ვრცელდება. ამის მიუხედავად, აღმოჩენა ახალი თერაპიული მკურნალობის შემუშავებისკენ წინ გადადგმული დიდი ნაბიჯია.„ეს კვლევა აჩვენებს, რომ Antrodia cinnamomea-ს სულფატ პოლისაქარიდებს ანთების საწინააღმდეგო ძლიერი ეფექტი აქვს და კიბოს უჯრედებს აფერხებს", -  წერენ მკვლევრებიაღმოჩენა გვიჩვენებს, რომ ბუნებრივი საშუალებები შეიძლება მკურნალობის ახალი მეთოდების წყარო იყოს. წინა კვლევების მიხედვით, კიბოს უჯრედებთან ბრძოლა სხვადასხვა მცენარეს, წყლის დათვებსა და მორიელის შხამსაც კი შეუძლია.ახლა კი ამ ჩამონათვალს შეგვიძლია Antrodia cinnamomea-ც მივუმატოთ. ჯერ კიდევ ბევრი სამუშაოა ჩასატარებელი, რათა ეს აღმოჩენა ლაბორატორიული ექსპერიმენტიდან რეალურ და უსაფრთხო სამკურნალო საშუალებებად იქცეს. ამის მიუხედავად, მკვლევრებმა მიზანს მიაღწიეს და იშვიათ სოკოში გამოავლინეს მოლეკულები, რომლებსაც ცვლილების მოხდენა შეუძლია.

1783090956

ევროკავშირმა ალექსეი ნავალნის სიკვდილში მონაწილე ექვს პირს სანქციები დაუწესა

ევროკავშირმა რუსი ოპოზიციონერის, ალექსეი ნავალნის სიკვდილში მონაწილე ექვს პირს სანქციები დაუწესა.ევროპული საბჭოს განცხადებით, სანქცირებულ პირთა შორის უმეტესობა მეცნიერები და მკვლევარები არიან, რომლებიც ნავალნის სიკვდილის გამომწვევი ტოქსინის შექმნაში მონაწილეობდნენ.მათივე ცნობით, ეს ადამიანები მონაწილეობდნენ ქიმიური იარაღის, კერძოდ, ეპიბატიდინის შექმნაში, რომელიც ოპოზიციონერის სიკვდილის შემდეგ აღებულ ნიმუშებში აღმოაჩინეს.„ევროკავშირი კვლავ სრულად ერთგულია ქიმიური იარაღის გავრცელებისა და გამოყენების წინააღმდეგ ბრძოლაში და ქიმიური იარაღის შემუშავების, წარმოების, შენახვისა და გამოყენების აკრძალვისა და მისი განადგურების შესახებ კონვენციით გათვალისწინებული დებულებების მხარდაჭერის მიმართ“, – ნათქვამია განცხადებაში.ცნობისთვის, ალექსეი ნავალნი 47 წლის ასაკში, 2024 წლის 16 თებერვალს სასჯელაღსრულების კოლონიაში გარდაიცვალა. ევროპის ხუთმა ქვეყანაში განაცხადეს, რომ ალექსეი ნავალნი ციხეში ე.წ. ეკვადორული ბაყაყის შხამით მოწამლეს. დიდი ბრიტანეთი, საფრანგეთი, გერმანია, შვედეთი და ნიდერლანდები დარწმუნებული არიან, რომ ნავალნი კოლონიაში სასიკვდილო ნივთიერებით მოწამლეს. მათი დასკვნები ეფუძნება ნავალნის ნეშტიდან აღებული ნიმუშების ანალიზს, რომელმაც, მათივე თქმით, დაადასტურა იმ ტოქსინის არსებობა, რომელიც სამხრეთ ამერიკაში შხამიან ისრის ბაყაყებში გვხვდება და რუსეთში ბუნებრივ პირობებში გავრცელებული არ არის. ალექსეი ნავალნის შხამით მოწამვლის შესახებ ბრალდებას კრემლი უარყოფს.

1783090949

არასრულწლოვანის გაუპატიურების და გარყვნილი ქმედების ფაქტებზე ბრალდებულს უვადო პატიმრობა მიესაჯა

ბათუმის საქალაქო სასამართლომ სრულად გაიზიარა პროკურატურის მიერ წარდგენილი მტკიცებულებები და არასრულწლოვანის გაუპატიურების და გარყვნილი ქმედების ფაქტებზე ბრალდებული დამნაშავედ ცნო, - ამის შესახებ ინფორმაციას პროკურატურა ავრცელებს.„სამართალდამცველებმა ბრალდებული 2025 წლის 6 ნოემბერს დააკავეს. მას ბრალდება საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 137-ე მუხლის მე-4 ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტით (გაუპატიურება, ჩადენილი დაზარალებულის უმწეობის გამოყენებით, წინასწარი შეცნობით არასრულწლოვნის მიმართ) და 141-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „დ“ და „ვ“ ქვეპუნქტებით (გარყვნილი ქმედება დამნაშავისთვის წინასწარი შეცნობით თოთხმეტი წლის ასაკს მიუღწეველი ორი პირის მიმართ) წარედგინა.ბათუმის საქალაქო სასამართლომ ბრალდებული სრულად ცნო დამნაშავედ წარდგენილ ბრალდებაში და სასჯელის სახედ და ზომად უვადო თავისუფლების აღკვეთა განუსაზღვრა“, - ნათქვამია ინფორმაციაში.

1783090466

სომხური მედია: საზღვარგარეთ მცხოვრებ სომხეთის მოქალაქეებს არჩევნებზე ხმის მიცემის უფლება ეზღუდებათ

სომხური მედიის ცნობით, სომხეთის ეროვნულმა კრებამ მეორე მოსმენით მიიღო კანონი, რომელიც საზღვარგარეთ მყოფი სომხეთის მოქალაქეებისთვის არჩევნებზე ხმის უფლებას ზღუდავს.კანონის თანახმად, ხმის მიცემის უფლება ექნებათ მხოლოდ იმ მოქალაქეებს, რომლებიც არჩევნებამდე ბოლო ორი წლის განმავლობაში სომხეთში უწყვეტად ერთ წელზე მეტ ხანს იმყოფებოდნენ. ორწლიანი პერიოდი აითვლება არჩევნებამდე 48 დღით ადრე, ხოლო რიგგარეშე არჩევნების შემთხვევაში – 28 დღით ადრე.გამონაკლისი დაშვებული იქნება მათთვის, ვინც ოფიციალურ მივლინებაში ან სწავლის მიზნით იმყოფებოდა საზღვარგარეთ.ოპოზიციის წარმომადგენლებმა კენჭისყრის პროცესს ბოიკოტი გამოუცხადეს, თუმცა კანონის მისაღებად საკმარისი იყო მმართველი პარტიის დეპუტატთა 63 ხმა.ოპოზიციური ფრაქცია „სომხეთი“ კანონის საკონსტიტუციო სასამართლოში გასაჩივრებას გეგმავს.ამასთან, კანონი გააკრიტიკეს არასამთავრობო ორგანიზაციებმა. მათი შეფასებით, ის კონსტიტუციას ეწინააღმდეგება, არაპროპორციულად ზღუდავს ხმის მიცემის უფლებას, არღვევს მოქალაქეთა პოლიტიკურ უფლებებსა და დემოკრატიულ პრინციპებს.

1783090274

„ჭარბწონიანობამ, შესაძლოა კიბოს 19 ფორმის განვითარების რისკი გაზარდოს“ – ახალი საერთაშორისო კვლევა

სხეულის მასის ინდექსის (BMI) მატება შესაძლოა კიბოს უფრო მეტი ფორმის განვითარების რისკთან იყოს დაკავშირებული, ვიდრე აქამდე მიიჩნეოდა. ამის შესახებ ნათქვამია საერთაშორისო სისტემურ მიმოხილვასა და მეტაანალიზში, რომელიც სამეცნიერო ჟურნალ Nature Metabolism-ში გამოქვეყნდა.კვლევამ 226 სამეცნიერო ნაშრომი და 1.5 მილიონზე მეტი ონკოლოგიური შემთხვევა გააანალიზა. მკვლევრებმა დაადგინეს, რომ BMI-ის მატება 19 სხვადასხვა ტიპის კიბოს განვითარების გაზრდილ რისკთან ასოცირდება. მათ შორისაა მსხვილი ნაწლავის, ღვიძლის, პანკრეასის, თირკმლის, ნაღვლის ბუშტის, ფარისებრი ჯირკვლისა და ენდომეტრიუმის კიბო.ავტორების განმარტებით, საუბარი არ არის იმაზე, რომ სხეულის მასა პირდაპირ იწვევს კიბოს. კვლევა მიუთითებს სტატისტიკურ კავშირზე, რომელიც შესაძლოა აიხსნას ორგანიზმში მიმდინარე ისეთი პროცესებით, როგორიცაა ქრონიკული ანთება, ჰორმონული და მეტაბოლური ცვლილებები. ამასთან, კიბოს განვითარებაზე გავლენას მრავალი სხვა ფაქტორიც ახდენს, მათ შორის გენეტიკა, ასაკი, გარემო და ცხოვრების წესი.მკვლევრები აღნიშნავენ, რომ შედეგები კიდევ ერთხელ უსვამს ხაზს ჯანმრთელობისადმი ინდივიდუალური და კომპლექსური მიდგომის მნიშვნელობას. მათი თქმით, რეგულარული ფიზიკური აქტივობა, დაბალანსებული კვება, პრევენციული სამედიცინო შემოწმებები ჯანმრთელობის შენარჩუნების მნიშვნელოვანი ნაწილია.კვლევის ავტორები იმედოვნებენ, რომ მიღებული მონაცემები მომავალში ხელს შეუწყობს კიბოს პრევენციისა და ადრეული გამოვლენის სტრატეგიების გაუმჯობესებას.

1783090060

რატომ არის სახიფათო ბავშვის ან შინაური ცხოველის მანქანაში დატოვება, თუნდაც, რამდენიმე წუთით

ზაფხულის ცხელ დღეებში ავტომობილის შიგნით ტემპერატურა ძალიან სწრაფად იმატებს და რამდენიმე წუთშიც კი შეიძლება სიცოცხლისთვის საშიშ დონეს მიაღწიოს.სპეციალისტები აფრთხილებენ, რომ ბავშვის ან შინაური ცხოველის მანქანაში დატოვება, თუნდაც მოკლე დროით, სერიოზულ საფრთხეს წარმოადგენს.კვლევების მიხედვით, მზეზე გაჩერებულ ავტომობილში ტემპერატურა 10–15 წუთში შეიძლება 10–15 გრადუსით გაიზარდოს, ხოლო ნახევარ საათში ხშირად +50°C-საც კი აჭარბებს. ასეთ პირობებში ორგანიზმი სწრაფად კარგავს სითხეს და იწყება გადახურება, რაც განსაკუთრებით საშიშია ბავშვებისთვის და ცხოველებისთვის.ბავშვებს სხეულის ტემპერატურის რეგულირების სისტემა ბოლომდე განვითარებული არ აქვთ, ამიტომ ისინი გაცილებით სწრაფად ხდებიან სითბური დარტყმის მსხვერპლი. მსგავსი მდგომარეობა შინაურ ცხოველებზეც ვრცელდება, განსაკუთრებით ძაღლებზე, რომლებიც ვერ ოფლიანდებიან და სიცხეს უფრო რთულად იტანენ.ექიმები და ცხოველთა დაცვის სპეციალისტები ხაზგასმით აღნიშნავენ, რომ „მხოლოდ რამდენიმე წუთით“ მანქანის დატოვებაც კი არ არის უსაფრთხო. ხშირად სწორედ ეს რამდენიმე წუთი ხდება გადამწყვეტი ჯანმრთელობის მძიმე დაზიანებისთვის.სიმპტომები, რომლებიც სითბურ გადახურებაზე მიანიშნებს, მოიცავს: ძლიერი სისუსტე, სუნთქვის გაძნელება, თავბრუსხვევა, გულისრევა და ცნობიერების დაბინდვა. ასეთ შემთხვევაში საჭიროა დაუყოვნებლივი დახმარება და ორგანიზმის გაგრილება.სპეციალისტების მთავარი რეკომენდაცია მარტივია - ბავშვი და შინაური ცხოველი არასდროს უნდა დარჩეს დახურულ ავტომობილში, თუნდაც მოკლე დროით.

1783089769

„არასწორია წყლის გაყინვა ამ ბოთლებით...“ - რა უნდა იცოდეთ სიცხეში წყლის შენახვაზე: ინფექციონისტის რჩევა

„სიცხეში ადამიანები ხშირად ინახავენ წყალს მაცივარში. ზოგჯერ ყინავენ კიდეც. სასურველი არ არის წყალი მაცივარში შევინახოთ იმ პლასტმასის ბოთლებით, რომლებიც ერთჯერადი ხმარებისთვისაა განკუთვნილი (წყლის, გაზიანი სასმელების ბოთლები), განსაკუთრებით არასწორია წლის გაყინვა ამ ბოთლებით, ამის შესახებ ინფექციონისტი მაია ბუწაშვილი წერს და მოსახლეობას რეკომენდაციით მიმართავს.„პლასტმასის ერთჯერადი ბოთლების მავნებლობა გარდა ქიმიური ნივთიერებებისა იმითაც არის განპირობებული, რომ მათი ბოლომდე კარგად გარეცხვა შეუძლებელია და ნაპრალებში ბაქტერიების დარჩენის და გამრავლების რისკია. პლასტმასის ბოთლი განსაკუთრებით ზიანდება გაყინვისას.აქვე სიტყვამ მოიტანა და არ შემიძლია არ ვახსენო ის საშინელი პრაქტიკა, რასაც ამ სიცხეში ხშირად ვხედავთ - მზის გულზე დალაგებული წყლის და გაზიანი სასმელების ბოთლები.ისევ წყლის გაცივებას რომ დავუბრუნდეთ, კარგი გამოსავალია მაცივარში წყლის შენახვა შუშის ბოთლებით ან სხვა თავდახურული შუშის ჭურჭლით“,- წერს მაია ბუწაშვილი.

1783089735

როგორი იყო ანუკი არეშიძის დაბადების დღე - კადრები

ქართველი დიზაინერი ანუკი არეშიძე იუბილარი იყო, ის 37 წლის გახდა.არეშიძემ დაბადების დღე მეგობრებისა და ახლობლების გარემოცვაში აღნიშნა. წვეულება დახვეწილი დეკორაციებით, მრავალსართულიანი, ორიგინალური ტორტითა და განსაკუთრებული ატმოსფეროთი გამოირჩეოდა.იუბილარმა საღამოსთვის ღია ვარდისფერი, მბზინავი კაბა შეარჩია, რამაც მისი ლუქი კიდევ უფრო გამორჩეული და სადღესასწაულო გახადა.დაბადების დღის კადრები ანუკიმ სოციალურ ქსელშიც გააზიარა.

1783089666

ოქროს ფასი გაიზარდა - რამდენად იყიდით 1 გრამს

მსოფლიო ბირჟებზე ოქროს ფასმა კვლავ ზრდა დაიწყო. თბილისის დროით 12:30 საათისთვის, ერთი უნცია ოქროს ღირებულება 4 181 დოლარს შეადგენს. დღიურ ჭრილში ძვირფასი ლითონის ფასი 1.70%-ით არის გაზრდილი.ზრდა ფიქსირდება ვერცხლის ბაზარზეც. ამ დროისთვის ერთი უნცია ვერცხლი 62.7 დოლარი ღირს, რაც ერთ დღეში 3.45%-ით მომატებულ მაჩვენებელს წარმოადგენს.ოქრო მცირედით გაძვირდა საქართველოშიც. ამ დროისთვის 999 სინჯის ოქროს 1 გრამის ფასი 361 ლარია, 750 სინჯის - 270 ლარი, ხოლო 585 სინჯის ოქრო 211 ლარი ღირს.

1783089345

დაშავებულია ორი არასრულწლოვანი - დედოფლისწყაროში ერთმანეთს ელექტროსკუტერი და მანქანა შეეჯახა

დედოფლისწყაროში, ელექტროსკუტერით მოძრავ ორ არასრულწლოვანს მსუბუქი ავტომობილი შეეჯახა.შემთხვევა იმ დროს მოხდა, როცა მოზარდები ქუჩის გადაკვეთას ცდილობდნენ.შეჯახების შედეგად დაშავებულები სასწრაფო-სამედიცინო დახმარების ბრიგადამ თავდაპირველად დედოფლისწყაროს კლინიკაში მოათავსა, თუმცა ტრავმების სირთულის გამო, არასრულწლოვნებს კატასტროფის ბრიგადა თბილისში გადაიყვანს.მომხდარზე დაწყებულია გამოძიება.

1783089307

5 ივლისი გაორმაგების დღეა - ისარგებლეთ 50%-იანი ფასდაკლებით Tbilisi Mall-ში

5 ივლისი გაორმაგების დღეა. საქართველოს ბანკის ლოიალობის პროგრამა PLUS - ის დაბადების დღესთან დაკავშირებით, ბანკმა პარტნიორ Tbilisi Mall-თან ერთად  მომხმარებლებს განსაკუთრებულ შეთავაზება მოუმზადეს.5 ივლისს, სავაჭრო ცენტრში წარმოდგენილ პარტნიორ მაღაზიებში PLUS ქულებით გადახდისას 50%-იანი ფასდაკლებით ისარგებლებთ. შეთავაზება ვრცელდება ტანსაცმლის, აქსესუარების, საოჯახო ნივთებისა და სხვა კატეგორიების არაერთ ბრენდზე. Tbilisi Mall-ში წარმოდგენილია საერთაშორისო და ადგილობრივი ბრენდების ფართო არჩევანი, ამიტომ გაორმაგების დღე კარგი შესაძლებლობაა, სასურველი ნივთები კიდევ უფრო მოგებიანი პირობით შეიძინოთ.პარტნიორი მაღაზიების სრული ჩამონათვალი იხილეთ აქ.

1783089240

ლევან ნიკოლეიშვილი: ირანთან, თურქეთთან, ნებისმიერ რეგიონულ მოთამაშესთან, საქართველომ უნდა დაამყაროს ის პრაგმატული პოლიტიკა და ის ურთიერთობები, რაც მას მიაჩნია მიზანშეწონილად

ირანთან, თურქეთთან, ნებისმიერ რეგიონულ მოთამაშესთან, საქართველომ უნდა დაამყაროს ის პრაგმატული პოლიტიკა და ის ურთიერთობები, რაც მას მიაჩნია მიზანშეწონილად, - განაცხადა „დღის ქრონიკაში“ „ერთიანი ნეიტრალური საქართველოს“ რეგიონულმა მდივანმა, ლევან ნიკოლეიშვილმა.იგი ოპოზიციონერების იმ განცხადებებს გამოეხმაურა, რომლებმაც საქართველოს პრეზიდენტი ირანში დაკრძალვაზე ჩასვლის გამო გააკრიტიკეს. ასევე მან კომენტარი გააკეთა კონგრესმენ ჯო უილსონის განცხადებაზეც, რომელმაც აღნიშნულ ფაქტს „ანტიამერიკული პაქტის განმტკიცება უწოდა.მისივე თქმით, ჯო უილსონი ძალიან იაფფასიანი პოლიტიკური ფიგურაა.„თუკი მას საქართველოს კრიტიკა სურს, პირველ რიგში, კარგი იქნებოდა, თუ გააკრიტიკებდა თავისი ქვეყნის ადმინისტრაციას იმის თაობაზე, რომ ჩინეთთან ცდილობენ ურთიერთობების დამყარებას. თუკი მას საქართველოს კრიტიკა სურს, ასევე კარგი იქნებოდა, ტუკი იგი მოუწოდებდა აშშ-ის ადმინისტრაციას, რომ ირანთან შეწყვიტონ ნებისმიერი სახის მოლაპარაკებები და აქედან გამომდინარე, მაშინ შესაძლოა, კიდევ დავფიქრებულიყავით, რომ უილსონის მოსმენა შეიძლება. ეს არის იაფფასიანი პოლიტიკანი, რომელსაც ალბათ, წარმოდგენაც არ აქვს, გეოგრაფიულად სად მდებარეობს საქართველო.ირანი არის რეგიონული მოთამაშე. ირანთან, თურქეთთან, ნებისმიერ რეგიონულ მოთამაშესთან, საქართველომ უნდა დაამყაროს ის პრაგმატული პოლიტიკა და ის ურთიერთობები, რაც მას მიაჩნია მიზანშეწონილად. აქედან გამომდინარე ამაში მე ვერაფერს ცუდს ვერ ვხედავ, რომ საქართველოს პრეზიდენტი აპირებს გაემგზავროს, ირანის ლიდერის დაკრძალვის ცერემონიაზე. ეს არის დიპლომატიური ჟესტი და პატივისცემის გამოხატვა იმ სახელმწიფოს მიმართ, ვისთანაც ჩვენ უნდა გვქონდეს ურთიერთობა“, - განაცხადა ნიკოლეიშვილმა.მისივე თქმით, ირანთან, თურქეთთან თუ სხვა ქვეყნებთან ურთიერთობას საქართველოს ვერავინ უნდა უკრძალავდეს.თეირანში ვიზიტის ფარგლებში, დღეს საქართველოს პრეზიდენტი აიათოლა ალი ხამენეის დაკრძალვის ცერემონიას დაესწრება, რომელშიც რეგიონის ქვეყნების, მათ შორის, თურქეთის, აზერბაიჯანის, სომხეთისა და მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყნის ლიდერები მიიღებენ მონაწილეობას.სომხეთის პრემიერ-მინისტრი ნიკოლ ფაშინიანი თეირანში, მუსალას მეჩეთში ირანის უზენაესი ლიდერის აიათოლა ალი ხამენეის ოფიციალურ სამოქალაქო პანაშვიდს დაესწრო.