1786639136

ესპანეთიდან ჩამოსული მოგზაურების შემოწმება გაგრძელდება, ვიდრე არალეგალურ მიგრაციასთან დაკავშირებული უსაფრთხოების რისკები იარსებებს - იტალიის შს მინისტრი

იტალიის შინაგან საქმეთა მინისტრი მატეო პიანტედოზი აცხადებს, რომ რომი ესპანეთიდან ჩამოსული მოგზაურების შემოწმებას გააგრძელებს, ვიდრე არალეგალურ მიგრაციასთან დაკავშირებული უსაფრთხოების რისკები იარსებებს.პიანტედოზის თქმით, შენგენის შეთანხმების შეჩერების გადაწყვეტილება 15 აგვისტომდე არ გადაისინჯება. მისივე განცხადებით, ეს გადაწყვეტილება ევროპულ კანონმდებლობას სრულად შეესაბამება. იტალიის შინაგან საქმეთა მინისტრმა აღნიშნა, რომ ეს ღონისძიებები ესპანეთის წინააღმდეგ პოლიტიკური სპეკულაცია არ არის და ქვეყნის ეროვნული უსაფრთხოების დაცვას ემსახურება.შეგახსენებთ, პირველი აგვისტოდან იტალიის აეროპორტებსა და საზღვაო პორტებში ესპანეთიდან შესული პირების შერჩევითი შემოწმება მიმდინარეობს. აღნიშნული სეუტაში მიგრაციული კრიზისის გამო შენგენის შეთანხმების დროებით შეჩერების შემდეგ დაიწყო. საპასუხოდ ესპანეთმა განაცხადა, რომ 8 აგვისტოდან 7 სექტემბრამდე იტალიიდან ქვეყანაში ჩასული პირებისთის სასაზღვრო კონტროლს შემოიღებს.

1786638251

პოლონეთმა დააკავა დაქირავებული მკვლელი, რომელსაც ვარშავაში პუტინის რეჟიმისთვის არასასურველი პირის ლიკვიდაცია უნდა განეხორციელებინა - დონალდ ტუსკი

პოლონეთმა დააკავა მოსკოვის მიერ დაქირავებული მკვლელი, რომელსაც ვარშავაში პუტინის რეჟიმისთვის არასასურველი უკრაინულ-ამერიკული ორმაგი მოქალაქეობის მქონე პირის ლიკვიდაცია უნდა განეხორციელებინა, – ამის შესახებ პოლონეთის პრემიერ-მინისტრმა, დონალდ ტუსკმა განაცხადა.მისივე ცნობით, ეჭვმიტანილი 7 აგვისტოს დააკავეს.„ჩვენი სამსახურების მართლაც ბრწყინვალე მოქმედების წყალობით, ჩვენ დავაკავეთ რუსეთის დაზვერვის მიერ გადაბირებული რუსეთის მოქალაქე. ბოლო მომენტში, შიდა უსაფრთხოების სააგენტოსა და პოლიციის მოქმედების წყალობით, ჩვენ მოვახერხეთ, აღგვეკვეთა ეს სიკვდილით დასჯა, ეს თავდასხმა“, – აღნიშნა ტუსკმა.

1786636976

თამარ ჩიბურდანიძე: გეორგიევსკის ტრაქტატის დროს საქართველოს მთლიანი მოსახლეობა 740 000-მდე იყო დასული, ხოლო ტრაქტატის შემდეგ, ერთ საუკუნეში 2 მილიონს გადააჭარბა. დიახ, ერეკლე მეფემ გადაარჩინა ქვეყანა „ფიზიკური წყვეტისგან“

პარტია „ხალხის ძალის“ წევრი, თამარ ჩიიბურდანიძე სოციალურ ქსელში ეხმაურება ირაკლი კობახიძის განცხადებას გეორგიევსკის ტრაქტატის შესახებ. ანალიტიკოსი წერს, რომ პრემიერ-მინისტრი სწორ შეფასებას უკეთებს ტრაქტატის მნიშშვნელობას.ჩიბურდანიძე აღნიშნავს, რომ რუსეთის იმპერიამ მრავალი საშინელი ქმედება განახორციელა საქართველოს წინააღმდეგ, თუმცა, ქვეყანას უფრო გაუჭირდებოდა სამხრეთის ქვეყნებისგან გადარჩენა-რელიგიისა და კულტურის შენარჩუნება.„გავუძლებდით კი რუსეთის ნაცვლად სამხრეთის სახელმწიფეობთან გაერთიანებას? გადარჩებოდა კი მაშინ ჩვენი კულტურა, რელიგია, ჩვენი გენოფონდი? რა თქმა უნდა, ვერა! ამ საკითხზე კამათიც კი დიდი პოლიტიკური უწიფრობაა“, - წერს ჩიბურდანიძე.ანალიტიკოსი ხაზს უსვამს იმასაც, რომ გეორგიევსკის ტრაქტატის გაფორმების შემდეგ, ქართველების რაოდენობა 740 000-დან 2 მილიონამდე გაიზარდა და ამ რიცხვს გადააჭარბა კიდეც. ანალიტიკოსის სიტყვებით, ერეკლე მეფემ საქართველო გადაარჩინა „ფიზიკური წყვეტისგან“.„ვინც არ იცის საქართველოს დემოგრაფიული ისტორია, მისთვის მარტივია ფაქტებზე საუბარი, მით უმეტეს, პოლიტიკური სტიგმების ფონზე. პრემიერ-მინისტრმა განაცხადა, რომ გეორგიევსკის ტრაქტატით საქართველო გადარჩა და ეს სწორედ რომ ასეა. ამას მოწმობს სტატისტიკური ციფრებიც. მეთვრამეტე საუკუნის ბოლოს, გეორგიევსკის ტრაქტატამდე საქართველოს მთლიანი მოსახლეობა 5 მილიონიდან 740 000- მდე იყო დასული გამუდმებული ომებისა და გავრცელებული პანდემიის შედეგად. ხოლო ტრაქტატის შემდეგ, მეცხრამეტე საუკუნის ბოლოს, 2 მილიონს გადააჭარბა (წყარო: ანზორ თოთაძე -“საქართველოს დემოგრაფიული მომაცემები”). ასეთი სწრაფი მატება ბუნებრივი მატების და არა მოსახლეობის შევსების კუთხით, საქართველოს იატორიას არ ახსოვს. დიახ, ერეკლე მეფემ გადაარჩინა ქვეყანა “ფიზიკური წყვეტისგან”. სწორედ ასე გაქრა უამრავი უძველესი ერი სამყაროდან. ვისთვისაც ეს ციფრები ძვირფასი არ არის, მისთვის არც ქვეყანაა ძვირფასი, არც ეროვნება, რელიგია და არც ჩვენი გენოფონდი. რა თქმა უნდა, არავის მოსწონს საქართველოს უახლეს ისტორიაში რუსეთის იმპერიის მიერ ჩადენილი საშინელი ქმედებები - გუბერნიად ქცეული ქვეყანა, კირით შეღებილი ეკლესიები, საქართველოდან გატანილი უამრავი საეკლესიო ქონება, ძვირფასეულობა და ბოლოს, სახელმწიფო ენის წართმევის მცდელობაც. ჩვენ ამას გავუძელით, მაგრამ გავუძლებდით კი რუსეთის ნაცვლად სამხრეთის სახელმწიფეობთან გაერთიანებას? გადარჩებოდა კი მაშინ ჩვენი კულტურა, რელიგია, ჩვენი გენოფონდი? რა თქმა უნდა, ვერა! ამ საკითხზე კამათიც კი დიდი პოლიტიკური უწიფრობაა. როდესაც გეორგიევსკის ტრაქტატს უარყოფით კონტექსტში მოიხსენიებენ, არავის ახსენდება მისი პოზიტიური შედეგებიც. ან იციან, მაგრამ პოლიტიკური დაკვეთა არ აძლევთ ამის თქმის უფლებას. ვინმეს უფიქრია, როგორ შეიქმნა საქართველოს ისტორიაში ერთ-ერთი უძლიერესი ეპოქა - თერგდალეულები? კლასიკოსები, პროფესიონალები, რომლებიც მაშინ ევროპას კვებავდნენ თავიანთი აზროვნებით. არ არის გადაჭარბებული, თუ ვიტყვით, რომ მეცხრამეტე საუკუნის საქართველომ დიდად შეუწყო ხელი ევროპის, როგორც ფენომენის ჩამოაყალიბებას ხელოვნების, ეკონომიკის, არქიტექტურის, უფლებრივი დაცვისა თუ თანასწორობის საკითხებში. აღარაფერს ვსაუბრობთ ქრისტიანული სწავლების მიმართულებით. რომ არა სოციალისტური რევოლუცია, რომელიც ისევ დასავლეთის პირმშო იყო, საქართველოს ძლიერ იდენტურ სახელმწიფოდ ჩამოყალიბებას წინ ვერავინ გადაეღობებოდა. თუ ვინმემ დაგვადო ბროკილები, ეს საბჭოთა რევოლუცია იყო, რომლის სათავეც ევროპიდან მოდიოდა. როდესაც ამაზე ვსაუბრობთ, ოპოზიცია რუსულ იარლიყს გვაწებებს, ეს მათი ნარატივია, რომელსაც მხოლოდ მათი მცირე მხარდამჭერები მიყვებიან. ამ სტიგმის არავის ეშინია. თუ გვინდა სწორად ჩამოვაყალიბოთ სახელმწიფო, ჯერ წარსული უნდა გავაანალიზოთ და შემდეგ განვსაზღვროთ მისი მომავალი. გეორგიევსკის ტრაქტატმა და ერეკლე მეფის პატრიოტულმა, გონივრულმა გადაწყვეტილებამ საქართველო სრული დემოგრაფიული, ეთნიკური და რელიგიური განადგურებისგან გადაარჩინა. დიახ, ასევე ბევრჯერ ვიგემეთ რუსის ჩექმა, ჩაგვრა, ოკუპაცია, მაგრამ ამას მოვერიეთ და ბოლომდე გავიმარჯვებთ, მაგრამ იმ “სხვა გადაწყვეტილებით” მიღებულ შედეგს ვეღარავინ გამოასწორებდა“, - წერს თამარ ჩიბურდანიძე.

1786635548

საბაჟო გამშვებ პუნქტზე „ყაზბეგი“, საბაჟო კონტროლის პროცედურები სრულად აღდგენილია - შემოსავლების სამსახურის განცხადება

საბაჟო გამშვებ პუნქტზე „ყაზბეგი“ საბაჟო კონტროლის პროცედურები სრულად აღდგენილია, - ამის შესაწხებ განცხადებას შემოსავლების სამსახური ავრცელებს.„საქართველოს საბაჟო საზღვარზე საქონლის შემოტანა-გატანა, აგრეთვე აღნიშნული საბაჟო გამშვები პუნქტის გავლით სახელმწიფო საზღვრის გადამკვეთ ფიზიკურ პირთა მიმართ საბაჟო კონტროლის პროცედურები ორივე მიმართულებით შეუფერხებლად ხორციელდება.გარემოს ეროვნული სააგენტოს ინფორმაციით, ამ დროისთვის დევდორაკის ხეობაში საფრთხის დონე მოხსნილია“, - ნათქვამია განცხადებაში.

1786635025

5 საკვები, რომელიც ღვიძლის ჯანმრთელობას უწყობს ხელს

ხალხური მედიცინის ექსპერტი, არუნ ხათრი იმ 5 საკვებს ასახელებს, რომელიც ღვიძლის ჯანმრთელობას უწყობს ხელს. „5 საკვები, რომელმაც, შესაძლოა, ღვიძლის ჯანმრთელობას შეუწყოს ხელი (კვლევებზე დაყრდნობით).ღვიძლი ადამიანის ორგანიზმის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი ორგანოა. ის ყოველდღიურად 500-ზე მეტ სასიცოცხლო ფუნქციას ასრულებს, მათ შორის:  ფილტრავს სისხლიდან მავნე ნივთიერებებს  გამოიმუშავებს ნაღველს, რომელიც საჭმლის მონელებაში მონაწილეობს  არეგულირებს სისხლში შაქრის დონეს  ამუშავებს ცხიმებს, ცილებსა და ნახშირწყლებს  ინახავს აუცილებელ ვიტამინებსა და მინერალებს  მონაწილეობს ქოლესტერინის ნორმალური დონის შენარჩუნებაშიროდესაც ღვიძლი მუდმივად იტვირთება ზედმეტი შაქრით, ალკოჰოლით, ულტრა-დამუშავებული საკვებით ან ჭარბი ცხიმით, მისი მუშაობა შეიძლება გაუარესდეს. დროთა განმავლობაში ეს შესაძლოა ღვიძლის გაცხიმოვნებას და სხვა პრობლემებს უკავშირდებოდეს.აი 5 საკვები, რომლებიც კვლევების მიხედვით შეიძლება ხელს უწყობდეს ღვიძლის ჯანმრთელობას:  ნიორინიორი შეიცავს გოგირდოვან ნაერთებს, რომლებიც ხელს უწყობენ იმ ფერმენტების მუშაობას, რომლებიც ორგანიზმის ბუნებრივ გაწმენდით პროცესებში მონაწილეობენ. ასევე მდიდარია ანტიოქსიდანტებით.  ქინძი (კინძი)ქინძი შეიცავს ანტიოქსიდანტებს და შეიძლება ორგანიზმის ბუნებრივ დამცავ სისტემას დაეხმაროს. მიუხედავად იმისა, რომ ხშირად ამბობენ, თითქოს ის მძიმე მეტალებს გამოდევნის, ამის დასადასტურებლად ადამიანებში ჩატარებული მტკიცებულებები ჯერ კიდევ შეზღუდულია.  კურკუმაკურკუმა შეიცავს კურკუმინს — ბუნებრივ ნივთიერებას, რომელსაც ანთების საწინააღმდეგო და ანტიოქსიდანტური თვისებები აქვს. ზოგიერთი კვლევა მიუთითებს, რომ ის შესაძლოა ღვიძლის ჯანმრთელობასაც უწყობდეს ხელს, თუმცა დამატებითი ხარისხიანი კვლევებია საჭირო.  ყავაყავა ერთ-ერთი ყველაზე კარგად შესწავლილი სასმელია ღვიძლის ჯანმრთელობის კუთხით. კვლევების მიხედვით, ზომიერი რაოდენობით ყავის მიღება დაკავშირებულია ღვიძლის ფიბროზისა და ციროზის დაბალ რისკთან. საუკეთესოა შაქრისა და ტკბილი დანამატების გარეშე.  ბოლოკიბოლოკი მდიდარია C ვიტამინითა და სასარგებლო მცენარეული ნაერთებით. ის ჯანსაღი კვების ნაწილია, თუმცა უშუალოდ ღვიძლზე მისი გავლენის შესახებ მტკიცებულებები ჯერ კიდევ შეზღუდულია.ყველაზე მნიშვნელოვანი კი ესაა:არცერთი საკვები ვერ „გაწმენდს“ ან „განკურნავს“ ღვიძლს ერთ დღეში.ღვიძლს საკუთარი ბუნებრივი გაწმენდის სისტემა აქვს. მისი ჯანმრთელობისთვის ყველაზე მნიშვნელოვანი ყოველდღიური ცხოვრების წესია.შეინარჩუნეთ ჯანსაღი წონა შეამცირეთ შაქრისა და ტკბილი სასმელების მიღება ყოველდღიურად მიირთვით მეტი ბოსტნეული და ბოჭკოვანი საკვები მიიღეთ ხარისხიანი ცილები და ჯანსაღი ცხიმები ივარჯიშეთ რეგულარულად იძინეთ 7–9 საათიშეზღუდეთ ალკოჰოლის მიღებაღვიძლი ყოველდღე ჩუმად მუშაობს თქვენი ჯანმრთელობისთვის. იზრუნეთ მასზე დღეს, რათა მან ხვალაც იზრუნოს თქვენზე",- წერს არუნ ხათრი.   

1786634853

ახალი იმედი ონკოლოგიაში! - მეცნიერებმა აღმოაჩინეს ნაერთები, რომლებიც პანკრეასის კიბოს მეტასტაზებს 90%-ით აჩერებს

კიდევ ერთი ახალი იმედი ონკოლოგიაში - მეცნიერებმა აღმოაჩინეს ნაერთები, რომლებიც პანკრეასის კიბოს მეტასტაზებს 90%-ით აჩერებს! პანკრეასის კიბო (კონკრეტულად კი მისი ყველაზე გავრცელებული ფორმა — სადინრის ადენოკარცინომა) მედიცინაში ერთ-ერთ ყველაზე აგრესიულ და რთულად განკურნებად დაავადებად ითვლება. ჟურნალ Oncotarget-ში გამოქვეყნებული ახალი კვლევის თანახმად, ფლორიდის A&M უნივერსიტეტის ფარმაცევტებმა შექმნეს უნიკალური ნაერთები, რომლებსაც ამ ვერაგი სიმსივნის შეჩერება შეუძლიათ.პანკრეასის სიმსივნეების უმეტესობას წარმართავს მუტაციები KRAS გენში, რაც უჯრედების უკონტროლო და სწრაფ დაყოფას იწვევს. ათწლეულების განმავლობაში KRAS-ს მედიცინაში ფაქტობრივად „უწამლოს“ უწოდებდნენ, რადგან მის წინააღმდეგ არცერთი პრეპარატი არ მოქმედებდა.მეცნიერებმა გამოცადეს სპეციალური მოლეკულები — პოლიიზოპრენილირებული ცისტეინილის ამიდური ინჰიბიტორები (PCAI). მხოლოდ ერთი კონკრეტული მუტაციის ნაცვლად, ეს ნაერთები ერთდროულად ბლოკავენ KRAS-ის მუტაციით გამოწვეულ თითქმის ყველა პათოლოგიურ ცილოვან კავშირს.დატესტილ ნაერთებს შორის ლიდერობს NSL-YHJ-2-27, რომელმაც დაბალი დოზირების პირობებშიც კი, ლაბორატორიულ მოდელებში კიბოს უჯრედების გავრცელებისა და მიგრაციის 90% დაბლოკა.ამ მოლეკულებმა დაშალეს აქტინის ფილამენტები — უჯრედის შიდა ხარაჩო, რომელსაც კიბო მოძრაობისა და ქსოვილებში შეჭრისთვის იყენებს. საინტერესოა, რომ ნაერთებმა კიბოს უჯრედებში ზრდის სიგნალები იმდენად ინტენსიურად გადატვირთეს, რომ მათ რეაქტიული ჟანგბადის სახეობების მოზღვავება და ფაქტობრივად, თვითგანადგურება გამოიწვიეს.ამ ეტაპზე ტესტები მხოლოდ ლაბორატორიულ უჯრედებსა და კომპლექსურ 3D მოდელებზე ჩატარდა, თუმცა, სხვა კვლევებში PCAI ნაერთებმა უკვე აჩვენეს ეფექტურობა ფილტვის, ძუძუსა და პროსტატის კიბოს უჯრედების წინააღმდეგაც, რაც მეცნიერებს ფართო სპექტრის ანტისიმსივნური თერაპიის შექმნის იმედს აძლევს.

1786634820

„ნუ დამალავთ პრობლემას სავლები საშუალებებით“ - ექიმი განმარტავს, რაზე მიანიშნებს უსიამოვნო სუნი პირის ღრუში

ბევრისთვის კბილების მოვლა დღეში ორჯერ კბილის ჯაგრისის გამოყენებით მთავრდება. თუმცა მხოლოდ სწრაფი გახეხვა ყოველთვის არ არის საკმარისი იმისთვის, რომ კარიესი, კბილის ნადები, ქვები და ღრძილების დაავადებები თავიდან ავიცილოთ.სტომატოლოგი ოთარ ჩხაიძე გვირჩევს, განსაკუთრებული ყურადღება მივაქციოთ პირის ღრუს ჰიგიენას და პრობლემის გაჩენამდე ვიზიტი პროფილაქტიკის მიზნით დავგეგმოთ.ღრძილების სისხლდენა უყურადღებოდ არ დატოვოთპაროდონტის დაავადებები ერთ დღეში არ ვითარდება. პრობლემას ხშირად წინ უძღვის ღრძილების ანთება, სისხლდენა, ნადებისა და კბილის ქვების დაგროვება.თუ კბილების გახეხვისას ღრძილებიდან სისხლი მოდის, ეს მხოლოდ „ჩვეულებრივი ამბავი“ არ არის და ყურადღებას საჭიროებს. ასეთ შემთხვევაში მნიშვნელოვანია პირის ღრუს ჰიგიენის გაუმჯობესება და სტომატოლოგთან კონსულტაცია.კბილების გახეხვისას ჯაგრისი არ უნდა იყოს ზედმეტად ხისტი. მნიშვნელოვანია კბილების ყველა ზედაპირის საფუძვლიანად გაწმენდა და პროცედურისთვის საკმარისი დროის დათმობა.რა იწვევს კბილის ქვების წარმოქმნას?კბილის ნადები, რომელიც დროულად არ იწმინდება, შესაძლოა გამაგრდეს და კბილის ქვად გარდაიქმნას. მისი დაგროვება განსაკუთრებით პრობლემურია ღრძილების ხაზთან, რადგან ხელს უწყობს ანთებითი პროცესების განვითარებას.უკვე წარმოქმნილი კბილის ქვის სახლში მოცილება პრაქტიკულად შეუძლებელია და მისი ძალით ჩამოფხეკა შესაძლოა კბილებისა და ღრძილების დაზიანების მიზეზი გახდეს.ამიტომ კბილის ქვების შემთხვევაში საჭიროა პროფესიული წმენდა სტომატოლოგიურ კლინიკაში.შეიძლება თუ არა კბილზე ქვების სახლში მოცილება?სპეციალური ხელსაწყოებით ან სახლის პირობებში კბილის ქვის მოცილების მცდელობა რეკომენდებული არ არის. ასეთი ჩარევით შესაძლებელია მინანქრისა და ღრძილების დაზიანება.სწორი მიდგომაა პროფესიული წმენდა და შემდგომში პირის ღრუს ყოველდღიური ჰიგიენის დაცვა.ცივი თუ თბილი წყალი?კბილების გახეხვისას წყლის ტემპერატურას გადამწყვეტი მნიშვნელობა არ აქვს. თუმცა, თუ ადამიანს კბილების მომატებული მგრძნობელობა აქვს, ძალიან ცივი ან ცხელი წყალი შესაძლოა დისკომფორტს იწვევდეს.ასეთ შემთხვევაში მნიშვნელოვანია მგრძნობელობის გამომწვევი მიზეზის დადგენა და საჭიროების შემთხვევაში შესაბამისი კბილის პასტის გამოყენება.კბილის ჯაგრისი როგორი უნდა იყოს?ჯაგრისის არჩევანი ინდივიდუალურია. განსაკუთრებით მგრძნობიარე ან ანთებითი ღრძილების შემთხვევაში უპირატესობა რბილ ჯაგრისს ენიჭება.ჯაგრისის გამოყენების შემდეგ ის კარგად უნდა გაირეცხოს გამდინარე წყლით და გაშრეს. მისი დეზინფექციისთვის საყოფაცხოვრებო საპნის ან სხვა აგრესიული საშუალებების გამოყენება საჭირო არ არის.ჯაგრისი პერიოდულად უნდა შეიცვალოს — განსაკუთრებით მაშინ, თუ მისი ბუსუსები გაცვეთილი ან დეფორმირებულია.კბილის პასტა როგორ შევარჩიოთ?ყველა ადამიანს ერთი და იგივე კბილის პასტა არ სჭირდება. არჩევანი დამოკიდებულია პირის ღრუს მდგომარეობაზე, კარიესის რისკზე, ღრძილების ჯანმრთელობასა და კბილების მგრძნობელობაზე.კარიესის პრევენციისთვის უმეტეს შემთხვევაში მნიშვნელოვანია ფტორის შემცველი კბილის პასტის გამოყენება. თუ ადამიანს ღრძილების სისხლდენა, კბილების მგრძნობელობა ან სხვა პრობლემა აქვს, კონკრეტული საშუალების შერჩევა უმჯობესია სტომატოლოგთან შეთანხმდეს.რაც შეეხება მათეთრებელ პასტებს — მათი გამოყენება კბილების პროფესიულ გათეთრებას არ უტოლდება.უსიამოვნო სუნი პირის ღრუში — რას ნიშნავს?პირიდან უსიამოვნო სუნის ერთ-ერთი მიზეზი შეიძლება იყოს ნადები, კბილის ქვები, ღრძილების ანთება ან კარიესული კბილები.ამიტომ მხოლოდ სავლების გამოყენებით პრობლემის „დაფარვა“ საკმარისი არ არის. პირველ რიგში საჭიროა მიზეზის დადგენა.თუ სტომატოლოგიური მიზეზები გამოირიცხა, უსიამოვნო სუნს სხვა ფაქტორებიც შეიძლება იწვევდეს და საჭირო გახდეს შესაბამის სპეციალისტთან კონსულტაცია.კბილების გათეთრება რამდენად ხშირად შეიძლება?პროფესიული წმენდა და კბილების გათეთრება ერთი და იგივე პროცედურა არ არის.პროფესიული წმენდის სიხშირე ადამიანის პირის ღრუს მდგომარეობაზეა დამოკიდებული. ზოგიერთ ადამიანს წელიწადში რამდენჯერმე სჭირდება, ზოგს — უფრო იშვიათად.რაც შეეხება პროფესიულ გათეთრებას, მისი საჭიროება და სიხშირე ინდივიდუალურად უნდა განისაზღვროს. პროცედურამდე აუცილებელია კბილებისა და ღრძილების მდგომარეობის შეფასება.ბავშვი სტომატოლოგთან როდის უნდა მივიყვანოთ?ბავშვის სტომატოლოგიური მოვლა ადრეული ასაკიდან უნდა დაიწყოს. მშობელმა ბავშვს პირის ღრუს ჰიგიენის ჩვევების ჩამოყალიბებაში უნდა დაეხმაროს.პირველი სტომატოლოგიური ვიზიტი პრობლემის გაჩენამდე გაცილებით უკეთესი მიდგომაა, ვიდრე ექიმთან მხოლოდ ტკივილის ან კარიესის განვითარების შემდეგ მისვლა.პროფილაქტიკური ვიზიტები საშუალებას იძლევა, პრობლემები ადრეულ ეტაპზე გამოვლინდეს და რთული მკურნალობის საჭიროება შემცირდეს.ერთი დაკარგული კბილის აღდგენა შესაძლებელია მეზობელი კბილების დაზიანების გარეშე?თანამედროვე სტომატოლოგიაში დაკარგული ერთი კბილის აღდგენის ერთ-ერთი შესაძლებლობა დენტალური იმპლანტაციაა.იმპლანტი ყბის ძვალში თავსდება და შემდგომ მასზე კბილის გვირგვინი ფიქსირდება. ამ შემთხვევაში მეზობელი ჯანმრთელი კბილების დაქლიბვა, როგორც ეს ზოგიერთ ხიდოვან კონსტრუქციას სჭირდება, შესაძლოა საჭირო არ გახდეს.თუმცა იმპლანტაცია ყველა პაციენტისთვის ერთნაირად არ იგეგმება. საჭიროა ინდივიდუალური შეფასება, დიაგნოსტიკა და მკურნალობის გეგმის შედგენა.ყველაზე მნიშვნელოვანი რჩევა — ნუ დაელოდებით ტკივილსპირის ღრუს ჯანმრთელობაზე ზრუნვა მხოლოდ მაშინ არ უნდა დაიწყოს, როცა კბილი გვტკივა.პროფილაქტიკური ვიზიტი ხშირად გაცილებით მარტივი და ნაკლებად ხარჯიანი გზაა პრობლემის დროულად აღმოსაჩენად. კარიესი, ღრძილების დაავადებები, კბილის ქვები და სხვა პრობლემები საწყის ეტაპზე უფრო მარტივად სამართავია.ჯანმრთელი ღიმილის მთავარი საიდუმლო მხოლოდ კბილის ჯაგრისი არ არის — ეს არის ყოველდღიური სწორი ჰიგიენა, ყურადღება პირის ღრუს მდგომარეობის მიმართ და სტომატოლოგთან დროული ვიზიტი.

1786634640

გაერო: უკრაინაში, ომის შედეგად, ივლისში მშვიდობიან მოსახლეობას შორის მსხვერპლის რაოდენობა 2022 წლის მაისის შემდეგ ყველაზე მაღალი იყო, ხოლო ბავშვებს შორის - 2022 წლის აპრილის შემდეგ

უკრაინაში, ომის შედეგად, ივლისში მშვიდობიან მოსახლეობას შორის მსხვერპლის რაოდენობა 2022 წლის მაისის შემდეგ ყველაზე მაღალი იყო, ხოლო ბავშვებს შორის - 2022 წლის აპრილის შემდეგ. აღნიშნული მონაცემები უკრაინაში გაეროს ადამიანის უფლებათა მონიტორინგის მისიამ ხუთშაბათს გამოაქვეყნა.მონაცემების თანახმად, 2026 წლის ივლისში რუსეთის აგრესიას უკრაინაში 437 მშვიდობიანი მოქალაქე ემსხვერპლა, ხოლო 2 610 დაშავდა. ეს მაჩვენებელი 30%-ით აღემატება 2026 წლის ივნისის მონაცემებს (298 დაღუპული, 2 041 დაჭრილი) და 70%-ით მეტია 2025 წლის ივლისთან შედარებით (312 დაღუპული, 1 482 დაჭრილი).გაეროს ანგარიშის მიხედვით, მშვიდობიანი მოსახლეობის დაღუპვის ძირითად მიზეზად კვლავ რჩება შორ მანძილზე მოქმედი შეიარაღება - რაკეტები და დრონები.ივლისში, მსგავსი შეტევების შედეგად, უკრაინაში 183 ადამიანი დაიღუპა, ხოლო 967 დაიჭრა, რაც ივლისის თვეში მშვიდობიანი მოსახლეობის საერთო დანაკარგის 38%-ს შეადგენს. ამ ტიპის თავდასხმებით გამოწვეული სიკვდილიანობის ყველაზე მაღალი მაჩვენებელი ურბანულ ცენტრებში - ფრონტის ხაზიდან შორს დადასტურდა.საჰაერო დარტყმების შედეგად მსხვერპლის რაოდენობამ, (105 დაღუპული, 753 დაჭრილი) 2026 წლის ივნისთან შედარებით, (45 დაღუპული, 308 დაჭრილი) 143%-ით იმატა, სადაც მართვადი ავიაბომბები სიკვდილიანობის მეორე ძირითადი მიზეზი გახდა.ამასთანავე, ფრონტის ხაზთან, რუსეთის მიერ მცირე რადიუსის დრონების გამოყენების შედეგად, მშვიდობიანი მოსახლეობის მსხვერპლმა 2026 წლის ივლისში სრულმასშტაბიანი ომის დაწყებიდან მაქსიმუმს მიაღწია. ამ ტიპის თავდასხმებს 111 მშვიდობიანი მოქალაქე ემსხვერპლა, ხოლო 710 დაშავდა, რაც სამოქალაქო პირთა საერთო დანაკარგის 27%-ს შეადგენს.

1786634529

ევროკავშირმა მხედველობის აღმდგენი თვალის იმპლანტი დაამტკიცა

პირველად მსოფლიოში, ევროპაში ოფიციალური ავტორიზაცია მიიღო თვალის ბადურის უნიკალურმა იმპლანტატმა, რომელსაც უსინათლო ადამიანებისთვის კითხვისა და საგნების ცნობის უნარის დაბრუნება შეუძლია. კალიფორნიული კომპანია Science Corporation-ის შექმნილი მოწყობილობა PRIMA ასაკობრივი მაკულური დეგენერაციით გამოწვეული სიბრმავის მკურნალობაში ნამდვილი გარღვევაა.დაავადების დროს ბადურის ცენტრალური ნაწილის (მაკულის) უჯრედები კვდება. ახალი ტექნოლოგია ამ დაზიანებულ უჯრედებს გენიალურად უვლის გვერდს:ქინძისთავის ზომის ჩიპი — იმპლანტი ბადურის ქვეშ თავსდება.სპეციალური სათვალე — ჩამონტაჟებული კამერა იღებს გამოსახულებას და მას უხილავ, ახლო-ინფრაწითელ სინათლედ გარდაქმნის.ელექტრული იმპულსები — ჩიპი ამ სინათლეს გარდაქმნის სიგნალებად და პირდაპირ ასტიმულირებს ჯანსაღ ბიპოლარულ უჯრედებს, საიდანაც ინფორმაცია ტვინს გადაეცემა.ავტონომიური ენერგია — სათვალე ენერგიას პირდაპირ სინათლისგან იღებს (მზის პანელების პრინციპით), ასე რომ პაციენტს სადენები არ სჭირდება.კლინიკურმა ცდებმა აჩვენა, რომ პაციენტების 80%-ში მხედველობის სიმახვილე მნიშვნელოვნად გაუმჯობესდა. ადამიანებმა, რომლებიც ითვლებოდნენ უსინათლოებად, შეძლეს ტექსტების წაკითხვა, სახის ცნობა და არქიტექტურული დეტალების დახატვაც კი.მოწყობილობის პირველი კომერციული გადანერგვები წელს გერმანიასა და დიდ ბრიტანეთში დაიწყება. 

1786634280

რამდენ ლარად შეიძენთ დოლარს და ევროს 14 აგვისტოს - განახლებული კურსი

ეროვნული ბანკის მიერ გამოქვეყნებული მონაცემების თანახმად, დღევანდელი ვაჭრობის შედეგად 1 აშშ დოლარის ღირებულება 2.6171 ლარი გახდა. კურსი, რომელიც დღეს მოქმედებდა, 2.6181 ლარი იყო. შესაბამისად, დოლარის ცვლილებამ ეროვნულ ვალუტასთან მიმართებაში 0.0010 ლარი შეადგინა.რაც შეეხება ევროს, მისი კურსი 3.0191 ლარია. მაშინ, როცა დღეს მოქმედი კურსი 3.0205 ლარს შეადგენდა. შესაბამისად, ევროს ცვლილებამ 0.0014 ლარი შეადგინა.

1786634280

დაასახელეს სამი ფაქტორი, რომლებმაც შესაძლოა დემენციის განვითარება 13 წლით გადაავადოს - ახალი კვლევა

დემენციის განვითარების ზოგიერთი რისკ-ფაქტორის შეცვლა შეუძლებელია — მათ შორისაა გენეტიკური წინასწარგანწყობა. თუმცა არსებობს ფაქტორები, რომელთა კონტროლიც ადამიანს შეუძლია. ახალი კვლევის თანახმად, შუახნის ასაკში არტერიული წნევის კონტროლი, დიაბეტის თავიდან აცილება და მოწევისთვის თავის დანებება შესაძლოა დემენციის განვითარებას მნიშვნელოვნად გადაავადებდეს.კვლევის ავტორებმა 12 409 ადამიანის ჯანმრთელობის მონაცემები შეისწავლეს და დაადგინეს, რომ ნორმალური არტერიული წნევა, დიაბეტის არქონა და მოწევისგან თავის შეკავება დემენციის განვითარების დაახლოებით 13 წლით გადავადებასთან იყო დაკავშირებული.მკვლევრების შეფასებით, ეს სამი ფაქტორი განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი აღმოჩნდა 45-დან 65 წლამდე ასაკში. მათი თქმით, შედეგები კიდევ ერთხელ მიუთითებს, რომ შუახნის ასაკში ჯანმრთელობაზე ზრუნვას შესაძლოა ხანგრძლივი გავლენა ჰქონდეს ადამიანის კოგნიტურ ჯანმრთელობაზე.კვლევაში სხვა ფაქტორებიც შეისწავლესმეცნიერებმა დემენციის რისკთან დაკავშირებული რამდენიმე სხვა გარემოებაც გააანალიზეს. მათ შორის იყო ასაკი, სქესი, წარმომავლობა, ფიზიკური აქტივობის დონე და APOE4 გენის არსებობა — გენეტიკური ფაქტორი, რომელიც ალცჰაიმერის დაავადების განვითარების რისკს ზრდის.კვლევამ ასევე აჩვენა, რომ აღნიშნული სამი ფაქტორი — მაღალი არტერიული წნევა, დიაბეტი და მოწევა — ადრეული სიკვდილიანობის რისკთანაც იყო დაკავშირებული.მკვლევრების განმარტებით, ეს რისკ-ფაქტორები დემენციის განვითარებასთან აქამდეც ყოფილა დაკავშირებული, თუმცა წინა კვლევებში ისინი ხშირად სხვა ფაქტორებთან ერთად განიხილებოდა. სამივე მათგანი, საბოლოოდ, გულ-სისხლძარღვთა ჯანმრთელობას უკავშირდება.ქალებსა და კაცებს შორის განსხვავებაც გამოიკვეთაკვლევის ფარგლებში საინტერესო განსხვავებები გამოვლინდა სხვადასხვა დემოგრაფიულ ჯგუფს შორის.ქალებმა, რომლებსაც სამივე მნიშვნელოვანი რისკ-ფაქტორი ნორმალური არტერიული წნევა, დიაბეტის არქონა და მოწევისგან თავის შეკავება ჰქონდათ, კვლევის დაწყებიდან დემენციის გარეშე საშუალოდ 18.1 წელი იცოცხლეს. კაცებში ეს მაჩვენებელი 16.6 წელი იყო.ამასთან, თეთრკანიან მონაწილეებს შორის დემენციის გარეშე ცხოვრების საშუალო ხანგრძლივობამ 19.6 წელი, ფერადკანიან მონაწილეებს შორის კი 16 წელი შეადგინა.მკვლევრების შეფასებით, შედეგები მიუთითებს, რომ გულ-სისხლძარღვთა ჯანმრთელობაზე ზრუნვა ყველა დემოგრაფიული ჯგუფისთვის მნიშვნელოვანია, თუმცა მისი გავლენა სხვადასხვა ჯგუფში შესაძლოა განსხვავდებოდეს.კვლევა მიზეზ-შედეგობრივ კავშირს არ ამტკიცებსმეცნიერები ხაზს უსვამენ, რომ კვლევა არ არის საკმარისი იმის დასამტკიცებლად, რომ მაღალი წნევის, დიაბეტის ან მოწევის აღმოფხვრა პირდაპირ იწვევს დემენციის განვითარების გადავადებას.ამის მიუხედავად, კვლევის შედეგები აძლიერებს მოსაზრებას, რომ გულ-სისხლძარღვთა ჯანმრთელობის შენარჩუნება, არტერიული წნევის კონტროლი, დიაბეტის პრევენცია ან მართვა და მოწევისთვის თავის დანებება განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია შუახნის ასაკში.კვლევის ავტორების დასკვნით, 45 წლის შემდეგ ამ ფაქტორებზე ყურადღების გამახვილებამ შესაძლოა ხელი შეუწყოს არა მხოლოდ გულ-სისხლძარღვთა ჯანმრთელობის, არამედ კოგნიტური ფუნქციების უფრო ხანგრძლივად შენარჩუნებას.კვლევა სამეცნიერო გამოცემაში Neurology Open Access გამოქვეყნდა.

1786633683

რუმინეთმა ჩერნავოდას მეორე და ბოლო მოქმედი ატომური რეაქტორი გააჩერა, რადგან გვალვისგან დამშრალ მდინარე დუნაიში წყლის დონე გამაგრილებელი ტუმბოების მოსამარაგებლად კრიტიკულად შემცირდა

ხუთშაბათს რუმინეთმა ჩერნავოდას მეორე და ბოლო მოქმედი ატომური რეაქტორი გააჩერა, რადგან გვალვისგან დამშრალ მდინარე დუნაიში წყლის დონე გამაგრილებელი ტუმბოების მოსამარაგებლად კრიტიკულად შემცირდა. ინფორმაციას ამის შესახებ გამოცემა POLITICO ავრცელებს.ხელისუფლების განცხადებით, ეროვნულმა ენერგოსისტემამ სტაბილურობა შეინარჩუნა, ხოლო წარმოქმნილი დეფიციტის აღმოფხვრა იმპორტის, ჰიდროელექტროსადგურების, ქარის ენერგიის, ნახშირბლოკებისა და სარეზერვო გენერაციის ხარჯზე იგეგმებოდა.28 ივლისს, 1-ელი ენერგობლოკის გათიშვის შემდეგ, რუმინეთმა მოსალოდნელი ენერგოკრიზისის შესახებ ევროკომისიას უკვე აცნობა. მე-2 ენერგობლოკი დამატებით დაახლოებით 700 მეგავატს გამოიმუშავებდა, რაც ეროვნული წარმოების თითქმის 10%-ს შეადგენს.ჩერნავოდას სადგური, შესაძლოა, გარკვეული პერიოდის განმავლობაში გაჩერებული დარჩეს.„მომდევნო 10 დღის პროგნოზი დუნაის ნაკადისა და წყლის დონის უწყვეტ შემცირებას გვიჩვენებს“, - განუცხადა სადგურის დირექტორმა, რომეო ურჟანმა სამშაბათს საღამოს რუმინულ საინფორმაციო გამოცემა Digi24-ს და დასძინა, რომ ამ პერიოდში ოფიციალური პირები მე-2 ენერგობლოკის ხელახლა ჩართვას არ ელოდებიან.