1771319580

ფული რაც შეიძლება ჩქარა გამოაგზავნეთ! თუ გსურთ სოფელში წამოვიდე... - გალაკტიონის უცნობი ჩანაწერები

დროში გაცრეცილი, გაყვითლებული ფურცლები, ზედ მკვეთრი, ოდნავ დაძაბული კალიგრაფია - საუკუნის წინანდელი გალაკტიონის დაკარგული ჩანაწერები ახლა საარქივო ფონდშია დაცული. ჩანახატები, ლექსები, პიესები, უბის წიგნაკი, პირადი წერილები - ტექსტები არცერთ კრებულს, არც მეგობრების მოგონობებს ემთხვევა. უნიკალური მასალა, 2022 წელს მუზეუმების გაერთიანებამ კერძო პირისგან შეიძინა და მისი შესწავლა ახლაც გრძელდება. როგორ აღმოჩნდა კრებული მის ხელში ჩვენთვის უცნობია. მუზეუმის თანამშრომელი გვიყვება, რომ როდესაც გენიოსი მწერალი სტუმრად მიდიოდა, ჯიბიდან იღებდა და საჩუქრად გადასცემდა იმ ჩანაწერებს, რომლებიც თან ჰქონდა. მეცნიერები მასალის აღდგენასა და გაშიფვრაზე უკვე წლებია მუშაობენ.ჩანაწერების უმეტესობა თარიღის გარეშეა ან  შეცვლილია. სიტყვებით თამაში, გაურკვეველი ფონი - მისი ჩვეული სტილი ახლად აღმოჩენილ ნამუშევრებშიც იკითხება.ყველა ლექსი რიტმულია, ამბობენ, რომ გალაკტიონს უბის წიგნაკი ყოველთვის თან დაჰქონდა, ბგერებზე და ჟღერადობაზე განსაკუთრებით ბევრს ვარჯიშობდა. მისი შემოქმედებითი ლაბორატორია გაცილებით ფართო და მდიდარია, რაც მოულოდნელად აღმოჩენილმა პიესებმაც დაადასტურა. ეს არის ჟანრი, რომელშიც აქამდე გალაკტიონი არავის უნახავს. მეცნიერები ვარაუდობენ, რომ ეს მისი შემოქმედებითი გზის დასაწყისშია შექმნილი. "სულის მიმღები ანგელოზი", "აბესალომ და ეთერი", "აღსარება". აქედან ორი სხვადასხვა პიესის გმირია გოგონა სახელად - ზულეიმა, ტრაგიკული ბედისწერით.სანამ გალაკტიონი არტისტული გარდატეხის ზღვარზე დადგებოდა, სანამ მისი პოეტური ფანტაზია აფეთქდებოდა და "არტისტული ყვავილები" გამოვიდოდა, რამდენიმე წლით ადრე დედას ყოფითი პრობლემებით დატვირთულ წერილებს უგზავნიდა."ძვირფასო დედა-ჩემო! ეს მეორე წერილია, რაც ვაგზავნი და პასუხი არ მომდის..რა ამბავია?მე არა მიჭირს - რა, კარგადა ვარ, ანდა რა უნდა მომსვლოდეს, რომ აბესალომისთვის მიგიწერია; თუ წერილი არ მომივიდა, უნდა გადავვარდე და ვნახოვო. შენ იქნება ახლა გგონია, და ამ სიშორეზე წამოსვლა ხუმრობა კი არ არი..თუ რამე გამიჭირდა მე თვითონ მოგწერ წერილს და გათავდება.. სულ მუდამ ხომ ბავშვი არა ვარ, რომ გადიასავით მილოლიავო, ეხლა ჩემს თავსაც მოვუვლი, თუ სხვას ვერაფერი ვარგე. ციმბირში კი არა ვარ, რომ კაცმა ვერაფერ გაწვდინოს. ნუ გექნება, ჩემი დარდი, მხოლოდ თავს მოუფრთხილდი და ნუ შესწუხდები. ეხლა შრომა ბევრი გვექნება, მაგრამ რა მოვახერხო? მეც არა ვარ მაინცა და მაინც თავისუფალი.. მშვიდობით, აღდგომამდის ვერ მოვდივარ. გალაკტიონ".გალაკტიონ ტაბიძის წერილი დედას"ძვირფასო დედა! გისურვებ ბედნიერ და ხანგრძლივ ცხოვრებას. მე მარიგებთ, რომ ჯანმრთელობას მოვუფრთხილდე, მაგრამ თქვენც ასე გმართებთ რომ მოიქცეთ. მე ეხლა კარგად ვარ, წინად ვიყავი სუსტად. მოკლე ხანში ვაპირებ ჩამოსვლას დასასვენებლად. ნახვამდის, ძვირფასო დედა. ჩემს შესახებ ნუ იჯავრებ - ჩემი საქმეები, საზოგადოთ, კარგად მიდის და დიდი იმედები მაქვს მომავლის მარად ერთგული და მოყვარული შენი შვილი გ.ტ.შენგან გამოგზავნილი სავსე კალათი აბესალომმა ნახევარი მოიტანა აქ და მეორე ნახევარი თვითონ შეჭამა".მაკრინე გეორგევნა ტაბიძეს. დედა, კიდევ ვიმეორებ, რომ ცხოვრებაში უპირველესი მიზანი ჯანმრთელობაა. თავს მოუფრთხილდი და კარგად იყავი".‘თითოეული წერილი განსაკუთრებული სითბოთია გაჯერებული. გალაკტიონი  მშიერი, გაჭირვებულია, მაგრამ დიდი მოლოდინებით სავსეა."საყვარელო დედა! ჩვენ დაგვითხოვეს მაისის 28 რადგანაც ჩვენი სმიტრეტელი მოჰკლეს. ბილეთები დაგვირიგეს, მე ურეპეტიციოდ გადავედი. ხაზეიკა სოფელში არ მიშვებს რადგანაც ფული მოტანილი არა გვაქვს. მეუბნება - სულ არ გაგიშვებ სანემ ფულს არ მოიტანო. წერილს ვაგზავნი და ფული რაც შეიძლება ჩქარა გამოაგზავნეთ! თუ გსურთ სოფელში წამოვიდე.აბესალომს რ..გონეთ რაც სიმონას დავაბარე. გწერს შენი შვილი გალაქტიონ ტაბიძე".4 წლის წინ ნაპოვნი გალაკტიონი ჯერ შეუსწავლელია. ბურუსი და ბევრი ღიად დარჩენილი კითხვაა, რომლებსაც წლებთან ერთად პასუხი ლიტერატურის მკვლევრებმა უნდა გასცენ.

1771303238

ბერლინალეს ევროპული კინოს ბაზრობაზე, გიორგი ოვაშვილის ახალი სრულმეტრაჟიანი ფილმის ჩვენება გაიმართა

 ბერლინალეს ევროპული კინოს ბაზრობაზე, ქართველი რეჟისორის, გიორგი ოვაშვილის ახალი სრულმეტრაჟიანი ფილმის კინოჩვენება გაიმართა. პარალელურად, საქართველოს პავილიონში კინოცენტრის დელეგაცია ევროპელ კოლეგებთან შეხვედრებს მართავს.ევროპული კინოს ბაზრობა წელს 140-მდე ქვეყნის დელეგაციას მასპინძლობს.

1770884882

გერმანიის ერთ-ერთ ბიბლიოთეკაში მოცარტის აქამდე უცნობი ნაწარმოები აღმოაჩინეს

გერმანიაში, ქალაქ ლაიფციგში ავსტრიელი კომპოზიტორის ვოლფგანგ ამადეუს მოცარტის აქამდე უცნობი ნაწარმოები აღმოაჩინეს. ინფორმაცია ქალაქის ბიბლიოთეკის ვებგვერდზე გამოქვეყნდა.ნოტები ბიბლიოთეკის მუსიკისადმი მიძღვნილ ნაწილში იპოვეს. ექსპერტების განმარტებით, ეს 1789 წელს გაკეთებული ასლია და არა მოცარტის მიერ დაწერილი ორიგინალი.ნაწარმოები ბიბლიოთეკის კატალოგში აღნიშნულია როგორც „ძალიან პატარა ღამის კომპოზიცია“. ის 1760-იანი წლების ბოლოთი არის დათარიღებული, როდესაც მოცარტი 14 წლის იყო და 3 სიმიანი ინსტრუმენტისთვის დაწერილი შვიდი მინიატიურისგან შედგება. მათი ხანგრძლივობა დაახლოებით 12 წუთია.

1770467400

VIDEO: ვინ დააახლოვა მუსიკასთან თამარ გვერდწითელი

გადაცემაში „ასე მღერიან საქართველოში“თამარ გვერდწითელის ბენეფისი შედგა. მომღერალმა ისაუბრა დედაზე, რომელიც მისთვის ყველაზე მნიშვნელოვან ადამიანად რჩება, რომელმაც კარიერის შექმნაში დიდი წვლილი შეიტანა:„დედა იყო და არის ჩემთვის ყველაფერი. დედის მეშვეობით გავცურე მუსიკის ოკეანეში“,- აღნიშნავს თამარ გვერდწითელი.

1769425062

ცნობილი იტალიური ჟურნალი clanDestino დათო მაღრაძის ახალი ლექსის თარგმანს აქვეყნებს

ცნობილი იტალიური ჟურნალი clanDestino ქართველი პოეტის, დათო მაღრაძის ახალი ლექსის თარგმანს აქვეყნებს.ლექსი „ფორმულა“ ლუიჯი მაგაროტომ და გაგა შურღაიამ თარგმნეს.„გვაქვს პატივი, გამოვაქვეყნოთ ცნობილი  ქართველი პოეტის, დათო მაღრაძის თამამი და ვნებით სავსე ლექსის თარგმანი. ლექსი ეხება ევროპის სულიერ მომენტს, რომელიც შემთხვევით არ არის ომისა და უძლურების თეატრად ქცეული. ასევე, ვაქვეყნებთ მას მშვენიერებისა და ღვინის მოყვარულ ორ ხალხს შორის მეგობრობის ნიშნად“, – წერს იტალიური ჟურნალი.

1769424900

„კულტურის ტოპ ხალხი იყო მოსული… ეს იყო საქართველოს წარმატება“ – ნინო სუხიშვილი „კარნეგი ჰოლის“ სცენაზე სუხიშვილების ცეკვის შესახებ

ქართული ნაციონალური ბალეტი „სუხიშვილები“ რამდენიმე დღის წინ, მსოფლიოს ერთ-ერთ ყველაზე პრესტიჟულ სცენაზე, ნიუ-იორკის კარნეგი-ჰოლში (Carnegie Hall), ტრიუმფით წარდგა. ანსამბლის სამხატვრო ხელმძღვანელმა, ნინო სუხიშვილმა, გამოსვლა არა მხოლოდ დასის, არამედ მთელი ქვეყნის გამარჯვებად შეაფასა.როგორც მან აღნიშნა, ეს იყო უპრეცედენტო შემთხვევა, რადგან დარბაზის სპეციფიკიდან გამომდინარე, იქ საცეკვაო დასები მანამდე არასდროს გამოსულან.„კარნეგი-ჰოლი მსოფლიოში ერთ-ერთი პრესტიჟული და დიდი სცენაა, ძალიან ბევრს ნიშნავს ამ სცენაზე გამოსვლა, თან კარნეგი-ჰოლში ცეკვა ჯერ არასდროს ყოფილა წარმოდგენილი, საცეკვაო ანსამბლი იქ არ გამოდის, სხვა ფორმატის დარბაზია, ამიტომ კარნეგი-ჰოლისთვის პირველი იყო ჩვენი საცეკვაო დასი… ძალიან საპასუხისმგებლო იყო, ბოლო მომენტამდე იმდენად დატვირთული ვიყავით ემოციებით… კონცერტის ორგანიზებაში ქართველი გოგო – სალომე ლილუაშვილი იყო ჩართული, სწორედ მისმა საპროდიუსერო კომპანიამ გააკეთა ეს ჩვენი წარდგენა, თვითონაც არ სჯეროდა, რომ ეს გამოვიდოდა…ამ ფასად კარნეგი-ჰოლს ბილეთი არ გაუყიდია აქამდე, ძალიან მაღალი ფასი იყო… დე ნირო შემოვიდა მოსალოცად კონცერტის მერე, თორემ ნაკლები ვარსკვლავები არ იყო დარბაზში, კულტურის ტოპ ხალხი იყო მოსული… ეს ხომ მარტო ჩვენი წარმოდგენა არ იყო, ეს იყო ქვეყნის წარდგენა, საქართველოს წარმატება“, – აღნიშნა ნინო სუხიშვილმა „ფორმულას“ ეთერში.         View this post on Instagram                       A post shared by Emolas Corporation (@emolascorp)

1769422203

მზექალა შანიძეს ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამეცნიერო პრემია და ილიას მედალი გადაეცა

მზექალა შანიძეს ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამეცნიერო პრემია და ილიას მედალი გადაეცა.„მეცნიერებაში ყოველთვის არის წინ გზა, მაგრამ ეს გზა გასავლელად ყოველთვის ადვილი არ არის“ - მზექალა შანიძე ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის საპატიო დოქტორი, ქართული მეცნიერების ეპოქალური სახე მზექალა შანიძე, 2026 წლის 23 იანვარს დაჯილდოვდა ილიას უნივერსიტეტის სამეცნიერო პრემიითა და ილიას მედლით“,- ნათქვამია გავრცელებულ ინფორმაციაში.

1769407860

მიხეილ ყაველაშვილი რუსთაველის თეატრში სპექტაკლს „მიჯაჭვული პრომეთე“ დაესწრო

საქართველოს პრეზიდენტი მიხეილ ყაველაშვილი რუსთაველის თეატრში კულტურის მინისტრთან თინათინ რუხაძესთან ერთად, სპექტაკლს „მიჯაჭვული პრომეთე“ დაესწრო.პრეზიდენტმა მადლობა გადაუხადა რობერტ სტურუას და რუსთაველის თეატრის დასს უნიკალური სპექტაკლის შექმნისთვის და აღნიშნა, რომ უდიდესი ბედნიერებაა გამორჩეული და გენიალური რეჟისორის შემოქმედების ხილვა.„უდიდესი ბედნიერებაა ჩვენი გამორჩეული და გენიალური რეჟისორის შემოქმედების ხილვა, რომელიც  ყოველ ჯერზე ახალ  ინტერპრეტაციას გვთავაზობს დაგვაიძულებს, დავფიქრდეთ როგორც კაცობრიობის, ისე ერთი ადამიანის საზრისზე, ბედზე.კიდევ ერთხელ, დიდი მადლობა ბატონ რობიკოს და რუსთაველის თეატრის დასს ამ უნიკალური სპექტაკლის შექმნისთვის“, – აღნიშნა მიხეილ ყაველაშვილმა.რუსთაველის ეროვნულ თეატრში სპექტაკლის „მიჯაჭვული პრომეთე“ პრემიერა 2024 წელს შედგა.

1769333855

19 თებერვალს ბათუმის სახელმწიფო მუსიკალური ცენტრი პოეტ თინათინ მღვდლიაშვილის საღამოს უმასპინძლებს

19 თებერვალს, 19:00 საათზე, ბათუმის სახელმწიფო მუსიკალური ცენტრი ცნობილი და ყველასთვის საყვარელი პოეტის თინათინ მღვდლიაშვილის საღამოს უმასპინძლებს. პოეტი ქართული ესტრადის გამორჩეულ ვარსკვლავებთან ერთად, საზოგადოებას წარუდგენს იმ უკვდავ შემოქმედებას, რომელმაც ათწლეულებს გაუძლო.საღამოზე აჟღერდება სულის შემძვრელი ჰანგები, რომლებიც თითოეული ქართველის გულში პატრიოტულ მუხტსა და ეროვნულ სიამაყეს აღვიძებს.თინათინ მღვდლიაშვილის შემოქმდებას მიეკუთვნება ცნობილი შედევრები: „ქართველები არ კვდებიან“, „ხმალი ავლესოთ, ქართველებო!“, „აღმაშენებელი თბილისში მობრძანდება“, „დადეთ იარაღი, ბიჭებო!“, „მარტოხელა, მარტოსულო ქალბატონო“ და მრავალი სხვა.

1769165344

დათო მაღრაძის „ბარაქიანი მიწა“ ინგუშურ ენაზე ითარგმნა

ქართველი პოეტის, დათო მაღრაძის პოეზიის კავკასიის ხალხთა ენებზე თარგმნა გრძელდება.აფხაზური, ოსური და ჩერქეზული გამოცემების შემდეგ პოემა ამჯერად ინგუშურ ენაზე გამომცემლობა Saar-მა გამოსცა.მთარგმნელი ზეინაპ ალბოგაჩიევა, წიგნის გარეკანზე კი, ალექსანდრე ჩერქეზიშვილის ფოტოა დატანილი.

1769089620

თინათინ რუხაძე საქართველოში ისრაელის ელჩს, ვალიდ აბუ ჰაიას შეხვდა

საქართველოს კულტურის მინისტრი თინათინ რუხაძე საქართველოში ისრაელის სახელმწიფოს ახლად დანიშნულ საგანგებო და სრულუფლებიან ელჩს, ვალიდ აბუ ჰაიას შეხვდა.შეხვედრაზე საუბარი შეეხო საქართველოსა და ისრაელის სახელმწიფოს შორის კინოს, მუსიკის, ლიტერატურისა და კულტურის სხვა სფეროებში თანამშრომლობის გააქტიურებასა და ერთობლივი პროექტების განხორციელების მნიშვნელობას.მხარეებმა კულტურული კავშირების კიდევ უფრო გასამყარებლად ახალი ინიციატივების მხარდაჭერის მზადყოფნა გამოხატეს და გამოთქვეს სურვილი კულტურის სფეროში თანამშრომლობის მემორანდუმის გაფორმების თაობაზე.თინათინ რუხაძემ ვალიდ აბუ ჰაიას მომავალ საქმიანობაში წარმატებები უსურვა.შეხვედრას ესწრებოდნენ საქართველოს კულტურის სამინისტროს საერთაშორისო ურთიერთობის დეპარტამენტის უფროსი ზურაბ ბაკურაძე და ამავე დეპარტამენტის მთავარი სპეციალისტი გიორგი ნადირაშვილი.ინფორმაციას საქართველოს კულტურის სამინისტრო ავრცელებს.

1769065710

არქეოლოგებმა ინდონეზიაში კლდის მხატვრობის უძველესი ნიმუში აღმოაჩინეს

ინდონეზიის კუნძულ სულავესიზე უძველესი კლდის ნახატი იპოვეს. ლიანგ მეტანდუნოს გამოქვაბულში ნაპოვნი ხელის ტრაფარეტული გამოსახულება სულ მცირე 67,8 ათასი წლისაა.ნახატი წარმოადგენს ხელის მტევნის მკრთალ კონტურს, ვიწრო და წაწვეტებული თითებით. მისი შექმნის ტექნიკა კედელზე მიბჯენილ ხელზე პირიდან საღებავის შესხურებას ითვალისწინებდა. მეცნიერთა აზრით, თითების უჩვეულო ფორმა წინასწარ იყო განზრახული და სიმბოლური დატვირთვა ჰქონდა. ტრაფარეტი მოგვიანებით შესრულებულ ცხოველთა გამოსახულებებს შორის აღმოაჩინეს.გამოსახულების სირთულე მიანიშნებს, რომ ის შესაძლოა Homo sapiens-ის მიერ იყოს შესრულებული, თუმცა მკვლევრები არ გამორიცხავენ ადამიანის სხვა სახეობების, მაგალითად, ნეანდერტალელების ან დენისოველების მონაწილეობას.