1768062921

ცნობილია წერილის შინაარსი, რომელიც NASA-ს ასტრონავტმა მთვარის ზედაპირზე ფოტოსთან ერთად დატოვა

„აპოლონ-16“-ის მისიის დროს, ასტრონავტმა ჩარლზ დიუკმა მთვარის ზედაპირზე დატოვა ოჯახის ფოტო წარწერით, რომელიც დღემდე იქაა.1972 წლის 23 აპრილში მისიის „აპოლონ-16“-ის, ასტრონავტებმა ჯონ იანგმა და ჩარლზ დიუკმა დატოვეს მთვარის ზედაპირი და გაეშურნენ საკონტაქტო მოდულთან მიერთებისთვის, რათა დაბრუნებულიყვნენ დედამიწაზე. წასვლამდე დიუკმა მთვარეზე დატოვა რამდენიმე პირადი ნივთი, მათ შორის თავისი ოჯახის ფოტო წარწერით:„ეს არის ასტრონავტ ჩარლ დიუკის ოჯახი დედამიწიდან, რომელიც დაჯდა მთვარეზე 1972 წლის 20 აპრილს“.როგორც წერს IFLScience, მისია შეიძლებოდა გაცილებით დრამატული ყოფილიყო. ფრენის დროს საკონტაქტო მოდულთან, რომელსაც კენ მეტინგლი მართავდა, წარმოიშვა პრობლემა ერთ-ერთ ძრავთან დაკავშირებით. ამის გამო NASA-მ დროებით გადადო მთვარეზე დაშვება, შიშის გამო, რომ არ განმეორდებოდა „აპოლონ-13“-ის სცენარი. მხოლოდ მას შემდეგ, რაც მეტინგლიმ შეძლო ორბიტის აღდგენა მთვარის უკანა მხარეს, იანგმა და დიუკმა მიიღეს დაშვების ნებართვა. ყველა სირთულის მიუხედავად, მისია „აპოლონ-16“ ითვლება წარმატებულად. მეცნიერული ნიმუშების გარდა, ჩარლზ დიუკმა მთვარეზე დატოვა ოჯახის ფოტო, აშშ-ის საჰაერო ძალების სასახსოვრო მედალიონი და ქსოვილის ნაჭერი თავისი საჰაერო სასწავლებლიდან.

1768062790

ექსპერტმა ლეპტოპიდან ტელეფონის დამუხტვის შედეგები განმარტა

ბევრი ლეპტოპს ტელეფონის ან სხვა გაჯეტების დასამუხტად იყენებს, როგორც ექსპერტები ამბობენ, დამუხტვის პროცესი არა მხოლოდ ძალიან ნელია, არამედ შეიძლება თავად ლეპტოპის ბატარეასაც ავნოს.HowToGeek-ის ექსპერტებმა განმარტეს, რატომ არის ლეპტოპი ცუდი დამტენი?მიუხედავად იმისა, რომ ტელეფონის ლეპტოპთან შეერთება მოსახერხებელია, დამუხტვის სიჩქარე ძალიან დაბალია. USB-პორტები სიმძლავრით შეზღუდულია: USB-A, როგორც წესი, მხოლოდ 2.5–4.5 ვტ-ს იძლევა, ხოლო USB-C Power Delivery-ის მხარდაჭერის გარეშე  მაქსიმუმ 15 ვტ-ს. მაშინაც კი, თუ კაბელი და მოწყობილობა სწრაფ დამუხტვას უჭერს მხარს, ლეპტოპი ხშირად ვერ უზრუნველყოფს ამას. უფრო მეტიც, თუ ლეპტოპი ძილის რეჟიმშია ან გამორთულია, გაჯეტის დამუხტვამ შეიძლება ლეპტოპის ბატარეა კიდევ უფრო სწრაფად დაცალოს. სხვა სიტყვებით რომ ვთქვათ, თქვენ ტყუილად ხარჯავთ დროსაც და ლეპტოპის ბატარეის რესურსსაც.მართალია, უსადენო ყურსასმენების, მაუსების და სხვა პერიფერიული მოწყობილობების დამუხტვა ლეპტოპის საშუალებით შესაძლებელია, მაგრამ ამას ძალიან დიდი დრო სჭირდება. შესაბამისი დამტენი ან კედლის როზეტი ბევრად უფრო სწრაფ და ეფექტურ დამუხტვას უზრუნველყოფს.

1768061841

ცნობილია მიზეზი, რის გამოც NASA Crew-11-ის ეკიპაჟს დედამიწაზე დაგეგმილ ვადაზე ადრე აბრუნებს

აშშ-ის ეროვნული აერონავტიკისა და კოსმოსის კვლევის ადმინისტრაციის (NASA) ხელმძღვანელმა, ჯარედ აიზეკმანმა, საერთაშორისო კოსმოსურ სადგურზე (МКС) მყოფი Crew-11-ის მისიის შესახებ მოულოდნელი გადაწყვეტილება მიიღო.ხუთშაბათს, 9 იანვარს გამართულ პრესკონფერენციაზე აიზეკმანმა განაცხადა, რომ ეკიპაჟი დედამიწაზე დაგეგმილ ვადამდე ადრე დაბრუნდება, ერთ-ერთი ასტრონავტის ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული „დაუზუსტებელი პრობლემის“ გამო.„მე მივიღე გადაწყვეტილება, რომ ჩვენი ასტრონავტების ინტერესებიდან გამომდინარე, Crew-11 დაგეგმილზე ადრე დავაბრუნოთ“, — განაცხადა სააგენტოს ხელმძღვანელმა.მისი თქმით, ასტრონავტები დედამიწაზე უახლოეს დღეებში დაბრუნდებიან, თუმცა ზუსტი თარიღი ამ ეტაპზე უცნობია. აღნიშნული გადაწყვეტილება პრევენციული ზომის სახით იქნა მიღებული ეკიპაჟის წევრის უსაფრთხოებისა და ჯანმრთელობის დაცვის მიზნით.

1768059970

ხილული რამდენიმე დღეში გახდება... - ასტრონომები უნიკალურ მოვლენას პროგნოზირებენ, რომელიც 100 წელიწადში მხოლოდ ერთხელ ხდება

22 იანვარს მზის გარშემო ერთ ხაზში სამივე პლანეტა - ვენერა, მარსი და მერკური განლაგდება. ასეთი თითქმის იდეალური სიმეტრიის მქონე მიახლოება უნიკალურად მიიჩნევა, სულ მცირე, მიმდინარე საუკუნის მასშტაბით.ასტრონომების განმარტებით, პლანეტები მზიდან მინიმალურ საშუალო კუთხოვან დაშორებაზე, დაახლოებით სამი გრადუსის მანძილზე აღმოჩნდებიან და მასთან ერთად თითქმის სწორ, რომბის ფორმის ფიგურას შექმნიან. მსგავსი კონფიგურაცია უკიდურესად იშვიათია: ვენერის, მარსისა და მერკურის შემდეგი, შედარებით გაწელილი თანხვედრა მხოლოდ 2038 წლის სექტემბერშია მოსალოდნელი.ამ დროისთვის კოსმოსური კორონოგრაფების გადაღებულ კადრებში უკვე ჩანს მერკური. ვენერა და მარსი კი მზესთან ზედმეტად ახლო მდებარეობის გამო ჯერ არ იკვეთება და ხილული რამდენიმე დღეში გახდება, რის შემდეგაც ეს ასტრონომიული „წყობა“ სწრაფად დაიწყებს დაშლას.

1767992146

პაპილომავირუსზე ბიჭების აცრამ, საშვილოსნოს ყელის კიბო შეიძლება მთლიანად აღმოფხვრას - ახალი კვლევა

ადამიანის პაპილომავირუსის (HPV) ვაქცინაციას არასაკმარისი ახალგაზრდა მამაკაცი იტარებს, რაც ზოგიერთ ქვეყანაში შეიძლება აფერხებდეს საშვილოსნოს ყელის კიბოს აღმოფხვრას (ელიმინაცია).მერილენდის უნივერსიტეტის მკვლევრები ფიქრობენ, რომ თუ უფრო მეტი ბიჭი აიცრება ვაქცინა Gardasil-ით, შეიძლება მრავალი სიცოცხლე გადაურჩეს ადამიანის პაპილომავირუსთან დაკავშირებულ კიბოებს, მათ შორის, საშვილოსნოს ყელის, ანალურ, პენისის და პირის ღრუს კიბოებს.ჯგუფის ახალი მათემატიკური მოდელი აჩვენებს, რომ ისეთ ქვეყნებში, როგორიცაა სამხრეთ კორეა, სადაც ადამიანის პაპილომავირუსზე ვაქცინაციას მხოლოდ გოგონებს უტარებენ, ამჟამინდელი დაფარვა არასაკმარისია კიბოს გამომწვევი შტამების წინააღმდეგ კოლექტიური იმუნიტეტის წარმოსაქმნელად.ეს სიტუაცია შეიძლება შეცვალოს ამ ქვეყანაში ბიჭების 65 პროცენტის ვაქცინაციამ.„ბიჭების ვაქცინაცია ამცირებს გოგონების დიდი ნაწილის ვაქცინაციის აუცილებლობას. ეს ელიმინაციას უფრო რეალისტურად მიღწევადს ხდის“, — ამბობს კვლევის ავტორი, მათემატიკოსი აბა გამელი.გამელისა და მისი ჯგუფის სიმულაციები მიუთითებს, რომ თუკი სამხრეთ კორეის პაპილომავირუსის ვაქცინაციის პროგრამა ბიჭებზეც გავრცელდება, ამ ქვეყანაში ადამიანის პაპილომავირუსთან დაკავშირებული კიბოები შეიძლება მომდევნო 70 წელიწადში აღმოიფხვრას.ახალი მოდელი დააკალიბრეს სამხრეთ კორეის კიბოს მონაცემების გამოყენებით, მაგრამ მისი გამოყენება ასევე შესაძლებელია სხვა ქვეყნების ვაქცინაციის პროგრამების შესაფასებლად.გამელის პროგნოზით, ისეთ ქვეყნებში, როგორიცაა აშშ, კაცებსა და ქალებში დაახლოებით 70-პროცენტიანი დაფარვა საკმარისი იქნება კოლექტიური (ჯოგური) იმუნიტეტის მისაღწევად.ადამიანის პაპილომავირუსი (HPV) განსაკუთრებით გადამდები ვირუსია, რომელიც სქესობრივი გზით ან კანისა და სითხეების მეშვეობით ვრცელდება. მისი გამოწვეულია საშვილოსნოს ყელის კიბოს თითქმის ყველა შემთხვევა; ეს კიბო ყოველწლიურად მსოფლიოში 300 000-ზე მეტ ადამიანს კლავს.HPV-ის პირველ ვაქცინას ლიცენზია 2006 წელს მიენიჭა და თავდაპირველად, მისი მიზანი იყო დაეცვა ხალხი HPV-ის იმ შტამებისგან, რომლებიც საშვილოსნოს ყელის კიბოს იწვევს.თავიდან, ფარმაცევტული კომპანიები ვაქცინას პრევენციულ მედიკამენტად ყიდდნენ, რომელიც სპეციალურად ქალებისთვის იყო განკუთვნილი. მართლაც, ვაქცინამ დაამტკიცა, რომ წარმოუდგენლად ეფექტიანი იყო საშვილოსნოს ყელის კიბოს პრევენციაში. გასული ორი ათწლეულის განმავლობაში, ზოგიერთ რეგიონში საშვილოსნოს ყელის კიბოს შემთხვევები თითქმის 90 პროცენტით შემცირდა.თუმცა, მაინც ბევრი სიცოცხლეა კიდევ გადასარჩენი, მათ შორის, კაცები. პაპილომავირუსის ვაქცინაციის პოლიტიკაში არსებული გამუდმებული „გენდერული მიკერძოება“ და როგორც ზოგიერთი მკვლევარი ირწმუნება, საზოგადოებრივი ჯანდაცვის კომუნიკაცია საჭიროებს უფრო მეტი სარგებლისკენ მიმართვას.დღეს მეცნიერებმა უკვე იციან, რომ პაპილომავირუსთან დაკავშირებული კიბოების რისკის ქვეშ ქალებიც არიან და კაცებიც, მათ შორის არის ანალური, პენისის, ვაგინალური, თავისა და კისრის კიბოები. მიუხედავად ამისა, მსოფლიოს მრავალ ქვეყანაში ძალიან ცოტა ახალგაზრდა კაცი იცრება — უზარმაზარი სქესობრივი შეუსაბამობა, რომლის გამოსწორებაც საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მრჩევლებს სურთ.მაგალითად, ახალმა მოდელმა დაადგინა, რომ სამხრეთ კორეაში საშვილოსნოს ყელის კიბოს აღმოფხვრა ვერ მოხდება, თუკი არ მოხდა უფრო მეტი ბიჭის ვაქცინაცია.სიმულაციების თანახმად, სამხრეთ კორეის ამჟამინდელი ვაქცინაციის პროგრამით საჭიროა ახალგაზრდა ქალების 99 პროცენტის აცრა, რათა მიიღწეს კოლექტიური იმუნიტეტი.ამჟამად, ახალგაზრდა ქალების ვაქცინინაციის მაჩვენებელი 88 პროცენტია, რაც იმას ნიშნავს, რომ პაპილომავირუსთან დაკავშირებული კიბოები მოსახლეობაში მაინც რჩება.თუმცა, ეს ყველაფერი შეიცვლება, თუკი მოხდება ბიჭების ვაქცინირებაც. თუკი ამ ქვეყანაში აიცრება მამაკაცების 65 პროცენტი, ქალების მაჩვენებელი კი შენარჩუნდება — ახალი მოდელი აჩვენებს, რომ სამხრეთ კორეა კოლექტიურ იმუნიტეტს მიაღწევს.თუკი ქალებში ვაქცინაციის მაჩვენებელი ოდნავ, 80 პროცენტამდე შემცირდება, სამხრეთ კორეაში საშვილოსნოს ყელის კიბოს ელიმინაცია მაინც მიღწევადი იქნება, თუკი მოხდება კაცების 80 პროცენტის იმუნიზაცია.გასული 20 წლის განმავლობაში, სამხრეთ კორეაში ადამიანის პაპილომავირუსთან დაკავშირებული კიბოების შემთხვევები კაცებში გასამმაგდა. თუკი აიცრება მეტი ბიჭი, მოხდება მომავალში ამ კიბოებისგან სიკვდილის პრევენციაც.ამ შედეგების გათვალისწინებით, კვლევის ავტორები ირწმუნებიან, რომ ასევე უნდა მოხდეს 12-დან 17 წლამდე ასაკის ბიჭების ვაქცინაცია გოგონებთან და იმ ხანდაზმულ ქალებთან ერთად, რომლებიც შეიძლება ახალგაზრდობაში არ აიცრნენ.ახალი მტკიცებულებები მიუთითებს, რომ ხანდაზმული ინდივიდების ვაქცინაცია მაინც უზრუნველყოფს გარკვეულ თავდაცვას ამ ძლიერ გადამდები ვირუსისგან.ზოგიერთი შეფასებით, თუკი მსოფლიო მიაღწევს პაპილომავირუსის ვაქცინაციის ფართომასშტაბიან დაფარვას და გაფართოვდება საშვილოსნოს სკრინინგის მაჩვენებელიც, შემდეგი საუკუნის დამდეგს, შეიძლება მივაღწიოთ საშვილოსნოს ყელის კიბოს აღმოფხვრას მსოფლიოს 149 ქვეყანაში.ამ მიზნის მიღწევაში საკვანძო შეიძლება იყოს ბიჭების ვაქცინაციის მაჩვენებლის ზრდა.„საშვილოსნოს ყელის კიბო ყოველწლიურად მსოფლიოში 350 000 ადამიანს არ უნდა გვართმევდეს. შეგვიძლია ვიხილოთ ადამიანის პაპილომავირუსისა და მასთან დაკავშირებული კიბოების აღსასრული, თუკი გავაუმჯობესებთ ვაქცინაციის დაფარვას“, — ამბობს კვლევის ავტორი, მათემატიკოსი აბა გამელი.მომზადებულია cmns.umd.edu-სა და ScienceAlert-ის მიხედვით, რომელიც მიხეილ ჭაბუკაშვილმა თარგმნა.

1767966300

გამოვლენილია კავშირი კუჭის მოქმედების სიხშირესა და ქრონიკული დაავადებების რისკს შორის

სისტემური ბიოლოგიის ინსტიტუტის მკვლევრებმა აღმოაჩინეს, რომ კუჭის მოქმედების სიხშირე ადამიანის ჯანმრთელობის შესახებ იმდენივეს ამბობს,რამდენსაც სისხლის ანალიზი. კვლევა გამოქვეყნდა ჟურნალში Cell Reports Medicine (CRM).მეცნიერებმა გააანალიზეს 1425 მოხალისის მონაცემები - მათი გენეტიკიდან და ნაწლავის მიკრობიოტას შემადგენლობიდან დაწყებული, დიეტისა და აქტივობის დონით დამთავრებული - და შეადარეს ისინი კუჭის მოქმედების სიხშირეს. კვლევაში მონაწილეობდნენ ადამიანები, რომლებსაც არ ჰქონდათ ნაწლავების ან თირკმლის დაავადება - ანუ ზოგადად ჯანმრთელი პოპულაცია. ყველა მონაწილემ თავად შეაფასა კუჭის მოქმედების სიხშირე.ისინი, ვისაც კვირაში ერთხელ ან ორჯერ ჰქონდა კუჭის მოქმედება, კლასიფიცირდნენ, როგორც მძიმე ყაბზობის მქონე პირები, კვირაში სამიდან ექვსჯერ - როგორც ნორმიდან მცირე გადახრის მქონენი, დღეში ერთიდან სამჯერ კუჭის მოქმედების პირობებში - როგორც ოპტიმალური და დღეში ოთხი ან მეტი წყლიანი განავალი - როგორც დიარეა. შემდეგ მეცნიერებმა გააანალიზეს სისხლის და განავლის ნიმუშები, ასევე მონაცემები კვების რაციონის, აქტივობის, ასაკისა და სხეულის ჯანმრთელობის შესახებ. ქალებს და მონაწილეებს, რომლებსაც უფრო დაბალი BMI ჰქონდათ, უფრო ხშირად აღენიშნებოდათ კუჭის იშვიათი მოქმედების შემთხვევები. თუმცა, ამ ფაქტორების გათვალისწინებითაც კი, ყაბზობასა და დიარეას აშკარა ბიომარკერები აჩვენეს.დიარეის მქონე პირებს უფრო მეტად ჰქონდათ კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის ზედა ნაწილისთვის დამახასიათებელი ბაქტერიები - დაჩქარებული ტრანზიტის ნიშანი. მათ სისხლში ასევე აღენიშნებოდათ ღვიძლის დაზიანების მარკერები, რაც, ავტორების თქმით, ნაღვლის მჟავის რეაბსორბციის დარღვევასთან არის დაკავშირებული.ყაბზობის მქონე მონაწილეებს განავალში ცილის დამშლელი ბაქტერიების გაზრდილი რაოდენობა აღენიშნებოდათ. როდესაც ნაწლავის შიგთავსი დიდი ხნის განმავლობაში რჩება ნაწლავებში, მიკრობებს აკლიათ ბოჭკოები და იწყებენ ცილების დუღილს - პროცესი, რომელიც წარმოქმნის ტოქსიკურ ნივთიერებებს. ერთ-ერთი მათგანი, ინდოქსილ სულფატი, მართლაც აღმოჩნდა ამ მონაწილეთა სისხლში. ეს ნაერთი ცნობილია, როგორც თირკმლის დაზიანების ფაქტორი. „თუ განავალი ძალიან დიდხანს რჩება ნაწლავებში, ბაქტერიები იწყებენ მის „განმეორებით გამოყენებას“ და პოტენციურად მავნე მეტაბოლიტების წარმოქმნას“, - განმარტა კვლევის წამყვანმა ავტორმა, ბიოინჟინერმა იოჰანეს ჯონსონ-მარტინესმა. განაგრძეთ კითხვა...

1767961320

ხეები, რომლებიც სახლების მახლობლად არ იზრდება

კვლევებმა აჩვენა, რომ ხის ყველა სახეობა არ აყვავდება მშობლიური გარემოს გარეთ. ურბანული სატყეო მეურნეობის, ფიტოპათოლოგიისა და გარემოსდაცვითი მონიტორინგის კვლევებმა აჩვენა, რომ ზოგიერთი მათგანი სწრაფად იზრდება უკონტროლოდ, წარმოქმნის უხვ ზრდას, უფრო მგრძნობიარე ხდება დაავადების მიმართ და ქმნის დაბრკოლებებს აშენებული ინფრასტრუქტურისთვის.კვლევამ გამოავლინა გარკვეული სახეობები, რომლებიც ხშირად პრობლემებს იწვევენ კერძო და მრავალბინიანი კორპუსების ეზოებში.ნეკერჩხალინეკერჩხლის რამდენიმე სახეობა ფართოდ დარგეს ეზოებში დაჩრდილვისთვის,  მაგრამ კვლევებმა აჩვენა, რომ ეს სახეობები ხშირად ექვემდებარებიან მწერების ინვაზიას და სოკოების მიერ მეორადი კოლონიზაციას.მუხამუხას ეკოლოგიური მნიშვნელობა აქვს ტყის ეკოსისტემებში, მაგრამ მათი ქცევა საყოფაცხოვრებო ნაკვეთებზე მნიშვნელოვნად განსხვავდება. საველე კვლევებმა აჩვენა, რომ მათი გვირგვინის სიმკვრივე, ფოთლების ნელი დაშლა, განშტოებული ფესვთა სისტემები და ნაყოფიერების უხვი ციკლები ურთიერთქმედებს ნიადაგის ქიმიასთან, სინათლის დონესთან და საცხოვრებელ ინფრასტრუქტურასთან გაზომვადი გზით.ალვის ხეალვის სახეობები ადაპტირებულია სანაპირო გარემოში, მაგრამ სირთულეებს ქმნის სახლის ბაღებში დარგვისას. დაკვირვება და ეკოლოგიური კვლევები აჩვენებს მაღალ რეპროდუქციულ პროდუქტიულობას, მყიფე ხეს და კვერცხუჯრედულ ფესვთა სისტემას. მათი ქცევა ეზოში გავლენას ახდენს წყლისა და მიმდებარე მცენარეების გამოყენებაზე.

1767875160

NASA-ს ყოფილმა მეცნიერმა განაცხადა, რომ შექმნა ძრავა, რომელიც ფიზიკის კანონებს ეწინააღმდეგება

Exodus Propulsion Technologies-ის თანადამფუძნებელი და NASA-ს ყოფილი მეცნიერი ჩარლზ ბუხლერი აცხადებს, რომ დედამიწის გრავიტაციის საწინააღმდეგო გზის პოვნით ეფექტურად დაარღვია ფიზიკის კანონები.ის ამტკიცებს, რომ აღმოაჩინა ელექტროსტატიკურ ასიმეტრიაზე დაფუძნებული „ახალი ძალა“.მისმა გუნდმა წარმატებით შეიმუშავა ძრავის კონცეფცია, რომელსაც შეეძლო ბიძგის გენერირება საწვავის გამოყენების გარეშე. მან ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ეს გარღვევა მოწყობილობების მრავალწლიანი ტესტირების შემდეგ მოხდა, რომლებმაც თავდაპირველად უმნიშვნელო შედეგები გამოიღეს.მეცნიერმა აღიარა, რომ გარდამტეხი მომენტი 2023 წელს დადგა, როდესაც გუნდმა დაინახა გაზომვადი ბიძგი, რომელიც ელექტროსტატიკური თვისებების გამოყენებით კონფიგურაციით იყო გენერირებული.მეცნიერმა ასევე ხაზი გაუსვა, რომ ახალი მექანიზმი საშუალებას აძლევს ობიექტს იმოძრაოს მასის ცენტრის შეცვლით, რაიმე ნივთიერების (საწვავი, გაზი და ა.შ.) გამოყოფის გარეშე. პუბლიკაციაში აღნიშნულია, რომ თუ ეს პრინციპი დადასტურდება, ეს თანამედროვე ფიზიკაში მნიშვნელოვან წინსვლას წარმოადგენს და კოსმოსური ფრენებისთვის ახალ შესაძლებლობებს გახსნის.

1767803640

მეცნიერებმა ყავის გემოს გასაუმჯობესებლად მარტივი გზა იპოვეს

ყავა ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული სასმელია მსოფლიოში, რადგან მას შეუდარებელი გემო აქვს და ენერგიას გაძლევთ მთელი დღის განმავლობაში.2023 წელს მეცნიერებმა მოულოდნელად განაცხადეს, რომ მარილის მწიკვმა შეიძლება გააუმჯობესოს ყავის გემო და არომატი. მეცნიერულად დადასტურებულია, რომ ნატრიუმის ქლორიდი არბილებს ყავის მწარე ნოტებს და ავლენს სხვა, აქამდე შეუმჩნეველ არომატებს. ცოტა ხნის წინ მეცნიერებმა ყავის გაუმჯობესების კიდევ ერთ გზაზე ისაუბრეს - დაფქვამდე, რაღაც უნდა გააკეთოთ.როგორ გამოვავლინოთ ყავის გემო და არომატისამეცნიერო ჟურნალში Matter-ში გამოქვეყნებული კვლევის მიხედვით, ყავის მარცვლების დაფქვამდე, მათ ცოტაოდენი წყალი უნდა დაუმატოთ. პატარა ხრიკი, რომელიც შეიძლება გამოიყენოს ყველამ, ვინც უპირატესობას ანიჭებს ნატურალურ პროდუქტს. წყალი იცავს ნაწილაკებს ერთმანეთთან შეწებებისგან - შედეგად, ყავა უფრო მეტად ავლენს თავის გემოს და არომატს. როგორ დავფქვათ ყავაქიმიკოსებმა გამოიკვლიეს, რომ ყავის გემო და არომატი შეიძლება გაუმჯობესდეს მისი მარცვლების გაყინვით, დაფქვამდე. აღმოჩნდა, რომ სტატიკური ელექტროენერგია ყველაზე ძლიერად წარმოიქმნება არა ნაწილაკების ხახუნის გამო, არამედ მათი განადგურების დროს.ექსპერიმენტმა აჩვენა, რომ ყველაზე ნაკლებად ნაპერწკლები წარმოიქმნება მსუბუქად შემწვარი მარცვლების დაფქვის დროს - ეს იმით უნდა იყოს განპირობებული, რომ მათში ტენიანობა მაინც ინახება. ლოგიკური დასკვნა არის ის, რომ მსუბუქად შემწვარი მარცვლები უფრო არომატულია, ვიდრე ძლიერად მოხალული ყავა.

1767802020

ნივრის პირის ღრუს სავლები შეიძლება ახალი ოქროს სტანდარტი გახდეს - ახალი კვლევა

ნიორი ეფექტიანად მუშაობს პირის ღრუს საზიანო მიკრობების წინააღმდეგ. ახალი კვლევის თანახმად, ნივრის ექსტრაქტი შეიძლება ისეთივე ეფექტიანი იყოს, როგორც ქლორჰექსიდინი — პირის სავლები ინგრედიენტების ამჟამინდელი ოქროს სტანდარტი, თანაც, უფრო ნაკლები გვერდითი ეფექტებით.არაბთა გაერთიანებული საამიროების შარჯის უნივერსიტეტის მკვლევრებმა მიმოიხილეს ხუთი წინა კვლევა, რომლებიც ეხებოდა ადამიანებში ნივრის ანტიბაქტერიულ შესაძლებლობებს ქლორჰექსიდინთან შედარებით.საერთო ჯამში, მონაცემებმა აჩვენა, რომ ნივრის ექსტრაქტზე დაფუძნებული პირის სავლები მართლაც შეესატყვისებოდა ამჟამად არსებულ ქლორჰექსიდინზე დაფუძნებულ სავლებებს, როცა საქმე ეხებოდა პირის ღრუში მავნე ბაქტერიების განადგურებას, კერძოდ, Mutans Streptococci-ს (MS) — ბაქტერიას, რომელიც კბილის კარიესის ძირითადი გამომწვევი მიზეზია.„ქლორჰექსიდინი ფართოდ გამოიყენება, როგორც კბილის სავლებების ოქროს სტანდარტი, მაგრამ ის დაკავშირებულია გვერდით ეფექტებთან და შიშებთან ანტიმიკრობული რეზისტენტულობის შესახებ. ნივრის ექსტრაქტი შეიძლება იქცეს ქლორჰექსიდინის ალტერნატივად, განსაკუთრებით კი მაღალ კონცენტრაციაზე“, — წერენ მკვლევრები პუბლიკაციაში.თუმცა, საქმე მთლად ასე კარგადაც არაა. კვლევებმა აჩვენა, რომ ნივრით პირის გამორეცხავას თან ახლავს მწვავე გვერდითი ეფექტები, მათ შორის ყველაზე აშკარაა ძლიერი გემო და ცუდი სუნი, პირის ღრუში სიცხარისა და წვის შეგრძნების გაძლიერება.მიუხედავად იმისა, რომ ეს ეფექტები უფრო მსუბუქია, ვიდრე ქლორჰექსიდინის ეფექტები, რომელთა შორის არის კბილების დალაქავება — გასათვალისწინებელია იმ თვალსაზრისით, თუ რამდენად დააფრთხობს ადამიანებს მისი გამოყენებისგან.რაც შეეხება შიშებს ქლორჰექსიდინისა და ანტიმიკრობული რეზისტენტულობის შესახებ, ისინი წინა კვლევებიდან მოდის, რომელთა მიხედვითაც, რაც უფრო მეტად ექცევიან ბაქტერიები ამ ქიმიური ნივთიერების წინაშე, მით უკეთესად შეუძლიათ მისი და სხვა პრეპარატებისთვის წინააღმდეგობის გაწევა.„ქლორჰექსიდინის გახანგრძლივებულმა ან დაბალი დონის ზემოქმედებამ შეიძლება ხელი შეუწყოს ანტიმიკრობულ რეზისტენტულობას და ანტიბიოტიკების მიმართ ჯვარედინ რეზისტენტობას. ამ შეზღუდვებმა წარმოშვა მზარდი შეშფოთებები და წარმოაჩინა უფრო უსაფრთხო და ასეთივე ეფექტიანობის მქონე ალტერნატივების საჭიროება“, — წერენ მკვლევრები.რა თქმა უნდა, ნიორი უკვე დიდი ხანია გამოიყენება როგორც ბუნებრივი საშუალება მრავალი სახის დაავადების სამკურნალოდ. მისი სასარგებლო თვისებების შესახებ უკვე რამდენიმე ათასწლეულია, რაც ვიცით და მრავალი უძველესი ცივილიზაცია, მათ შორის რომი, ეგვიპტე და ჩინეთი — ერთმანეთისგან დამოუკიდებლად მივიდა დასკვნამდე, რომ მას შეუძლია დაავადებების წინააღმდეგ ბრძოლა და ჯანმრთელობის ხელშეწყობა.ძირითადი სარგებელი მომდინარეობს ნაერთ ალიცინისგან, რომელიც ნივრის დაჭრის ან დაჭყლეტისას წარმოიქმნება. ალიცინი აფერხებს ბაქტერიების ზრდას და ამცირებს უჯრედების სტრესს — ამავე დროს, ნიორს აძლევს გამორჩეულ სუნს.საბოლოოდ, ის შესაძლოა, ბაქტერიებთან მებრძოლი პირის ღრუს სავლების საფუძველი გახდეს, შეამციროს კარიესი და გააუმჯობესოს ზოგადი ჯანმრთელობა. თუმცა, ვიდრე ეს მოხდება, საჭიროა, რომ ეს შედეგები განმეორდეს უფრო დიდ მასშტაბზე — მიმოიხილეს მხოლოდ წინა ხუთი კვლევა და თითოეულ მათგან მხოლოდ მცირე რაოდენობის მონაწილე ჰყავდა.კვლევა Journal of Herbal Medicine-ში გამოქვეყნდა.

1767699420

ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული სპორტული საკვები დანამატის დადებითი და უარყოფითი მხარეები

კრეატინი ერთ-ერთი ყველაზე ფართოდ გამოყენებადი სპორტული საკვები დანამატია მთელ მსოფლიოში. მრავალი ადამიანი მას იმის იმედით იღებს, რომ მოემატებათ ძალა, გაუუმჯობესდებათ სპორტული მაჩვენებლები და ხელს შეუწყობენ კუნთების ზრდას.თუმცა, ამ საკვებ დანამატს მხოლოდ მოზრდილები არ იღებენ. მოზარდებისა და ახალგაზრდების სულ უფრო დიდი რაოდენობა იღებს კრეატინს იმის იმედით, რომ ამ დანამატისგან სარგებელს ნახავენ.კვლევების მიხედვით, 17-18 წლის ასაკის მამაკაცი სპორტსმენების 72 პროცენტი კრეატინს მოიხმარს. მოხმარება ძირითადად უფრო გავრცელებულია სპორტსმენებში, განსაკუთრებით ახალგაზრდა მამაკაცებში.მიუხედავად იმისა, რომ კრეატინი ზოგადად უსაფრთხოდ მიიჩნევა ახალგაზრდებისთვის, ის ფორმაში ჩადგომის მოკლე გზა არ არის. ახალგაზრდებისთვის, რომლებსაც ძალის მომატება ან სპორტული შესაძლებლობების გაუმჯობესება სურთ, უკეთესია, რომ ყურადღება გაამახვილონ შემდეგ ფუნდამენტურ საკითხებზე: ვარჯიში, სწორი კვება და ძილისთვის პრიორიტეტის მინიჭება.კრეატინი ბუნებრივი ნაერთია, რომელიც კუნთებში ინახება. მიუხედავად იმისა, რომ მცირე რაოდენობით იწარმოება თირკმელებსა და ღვიძლში, უმეტესი ნაწილი (დაახლოებით 95 %) მიიღება ხორცისა და ზღვის პროდუქტების ჭამის შედეგად. კრეატინი მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ენერგიით უზრუნველყოფაში ძლიერი დატვირთვის აქტივობების დროს, როგორიც არის სპრინტინგი და წონების აწევა.მიუხედავად იმისა, რომ ბაზარზე ხელმისაწვდომია კრეატინის რამდენიმე ფორმა, ყველაზე სტაბილური და ფართოდ შესწავლილი ფორმაა კრეატინის მონოჰიდრატი.მრავალი კვლევა აჩვენებს, რომ საკვები დანამატის სახით კრეატინის მიღება აუმჯობესებს შესრულებას მაღალი ინტენსივობის ვარჯიშებში, რომლებიც ძალასა და სიძლიერეს მოითხოვს, მაგალითად, წონების აწევასა და სპრინტინგში. კრეატინის მიღებამ ასევე შეიძლება განაპირობოს მეტი კუნთის ზრდა, როცა პარალელურად ეწევით წინააღმდეგობრივ ვარჯიშებს, ასევე განაპირობებს კუნთების სწრაფად აღდგენას.ახალი კვლევები ასევე მიუთითებს, რომ კრეატინის სარგებელი სპორტდარბაზის ფარგლებს სცდება. კვლევების თანახმად, კრეატინი შეიძლება აუმჯობესებდეს კოგნიტური ფუნქციის ასპექტებს — განსაკუთრებით მეხსიერებას და ყურადღებას.კრეატინი იმედისმომცემ შედეგებს აჩვენებს ხანდაზმულებში კუნთების დანაკარგის პრევენციის მხრივ და ისეთი ნევროლოგიური აშლილობებისგან დაცვის თვალსაზრისით, როგორიცაა პარკინსონი და ალცჰაიმერი.კრეატინის უსაფრთხოებატიპური რაციონი, რომელშიც ხორცი და ზღვის პროდუქტები შედის, ადამიანს დღეში დაახლოებითკუჭ კრეატინს აწვდის, რაც კუნთებს კრეატინით დაახლოებით 60 – 80%-ით ავსებს.საკვები დანამატი კრეატინის ყოველდღიურად მიღება კუნთებს თანდათან ავსებს კრეატინით. არსებობს ამის ორი ჩვეულებრივი გზა.ყველაზე სწრაფი და ყველაზე ხშირად შესწავლილი მეთოდია ერთკვირიანი მიღების ფაზა. გულისხმობს სხეულის წონის ყოველ კილოგრამზე 0,3 გრამი კრეატინის მიღებას დღეში ოთხჯერ. მაგალითად, 75-კილოგრამიანმა პირმა დღეში 24 გრამი კრეატინი უნდა მიიღოს.ალტერნატიული მეთოდი, რომელიც კუნთებში კრეატინის დონეს უფრო თანდათანობით ზრდის, არის დღეში 3 გრამი კრეატინის მიღება დაახლოებით 28 დღის განმავლობაში.ორივე მეთოდი კუნთებს კრეატინის მარაგებით ავსებს. პირველი (ერთკვირიანი) მიდგომა კრეატინის მარაგებს სწრაფად ავსებს, რის გამოც, ვარჯიშის შედეგებს სწრაფად ნახავთ. თუმცა, მეორე მიდგომა უფრო ნაკლებად იწვევს კუჭ-ნაწლავის დროებით დისკომფორტს (როგორიცაა შებერილობა და დიარეა), რომელიც უფრო ხშირად ფიქსირდება ერთკვირიანი მიღების მეთოდისას.მიუხედავად იმისა, რომელ მიდგომას იყენებთ, დღეში 3-5 გრამი კრეატინი მიღება აუცილებელია კუნთებში კრეატინის დონის შესანარჩუნებლად.მრავალი კვლევა აჩვენებს, რომ კრეატინის მოკლე და გრძელვადიანი მიღება (დღეში 30 გრ ხუთი წლის განმავლობაში) უსაფრთხოა და არ აქვს ჯანმრთელობაზე გვერდითი ეფექტები, როცა რეკომენდებული დოზირებით იყენებთ.კრეატინის ყველაზე გავრცელებული გვერდითი ეფექტია წონის მატება, რადგან ეს დანამატი კუნთებში წყლის შეკავებას აძლიერებს. ეს დამატებითი წყალი ორგანიზმში მხოლოდ იქამდე რჩება, სანამ კრეატინს იღებთ... სრულად

1767685521

Twitter-ისა და Pinterest-ის თანადამფუძნებლებმა ახალი სოციალური ქსელი წარადგინეს

Twitter-ის თანადამფუძნებელმა ბიზ სტოუნმა და Pinterest-ის თანადამფუძნებელმა ევან შარპმა წარადგინეს აპლიკაცია Tangle - ახალი სოციალური სერვისი, რომელიც გაცნობიერებულ ცხოვრებაზეა ორიენტირებული.პროექტის შესახებ Financial Times-ი წერს. პუბლიკაციაში Tangle-ი მოხსენიებულია, როგორც თანამედროვე სოციალური ქსელების „ანტიდოტი“.სოციალური პლატფორმა ეკუთვნის კომპანია West Co.-ს, რომელიც სტოუნმა და შარპმა 2023 წელს დააფუძნეს. FT-ს მონაცემებით, სტარტაპმა პროდუქტის განვითარებისთვის 29 მილიონი დოლარის ინვესტიცია მოიზიდა.West Co.-ს ვებგვერდზე Tangle-ი აღწერილია, როგორც ინსტრუმენტი, რომელიც მომხმარებლებს ეხმარება ცხოვრების მიზანმიმართულად დაგეგმვაში, ყოველდღიური მოვლენების დაფიქსირებასა და იმ კავშირების თვალყურის დევნაში, რომლებიც პირად გამოცდილებას აყალიბებს. აპლიკაციაზე წვდომა ამჟამად მხოლოდ მოწვევით არის შესაძლებელი. მომხმარებლებს სთავაზობენ გაუზიარონ მეგობრებს პირადი მიზნები და განზრახვები, დაუჭირონ მხარი ერთმანეთს და განიხილონ დასახული ამოცანების მიღწევის გზები. დეველოპერები ხაზს უსვამენ, რომ სერვისი არ არის ორიენტირებული კონტენტის ტრადიციულ „ფიდზე“.სტოუნმა Financial Times-თან ინტერვიუში განაცხადა, რომ პროდუქტი ტესტირების ადრეულ ეტაპზეა და საჯარო გაშვებამდე შესაძლოა მნიშვნელოვნად შეიცვალოს. მისი თქმით, ისეთი სერვისის შექმნა, რომელიც ადამიანებს ცხოვრებაში ორიენტირებაში ეხმარება, რთული ამოცანა აღმოჩნდა.შარპმა კი აღნიშნა, რომ პროექტი სმარტფონებისა და სოცქსელების საყოველთაო მოხმარების შედეგების შემცირების მცდელობაა. მან დასძინა, რომ ფიქრობდა ისეთ პროდუქტზე, რომელიც ნაწილობრივ მაინც აანაზღაურებდა ციფრული პლატფორმების ნეგატიურ გავლენას ადამიანების ფსიქიკასა და ემოციურ მდგომარეობაზე.