1785172175

შესაძლოა, ქრონიკული დაღლილობის სინდრომის მიზეზი ტვინის „გამწმენდი სისტემის“ დარღვევა იყოს - ახალი კვლევა

2024 წელს მეცნიერებმა ადამიანის თავისა და ზურგის ტვინში შინაგანი „ნარჩენებისგან გაწმენდის სისტემის“ არსებობის პირველი პირდაპირი მტკიცებულება აღმოაჩინეს. ახალი კვლევის თანახმად კი, ამ სისტემის ფუნქციის დარღვევა შესაძლოა ქრონიკული დაღლილობის სინდრომის ზოგიერთი სიმპტომის გამომწვევი იყოს.ქრონიკული დაღლილობის სინდრომს ხშირად მიალგიურ ენცეფალომიელიტსაც (ME/CFS) უწოდებენ. ეს მდგომარეობა მეცნიერებისთვის ჯერ კიდევ მნიშვნელოვან გამოწვევად რჩება — მისი ზუსტი გამომწვევი მიზეზი ცნობილი არ არის და ეფექტური მკურნალობის მეთოდებიც შეზღუდულია.წარსულში ექიმები ხშირად მიიჩნევდნენ, რომ უკიდურესი და ხანგრძლივი დაღლილობა, კონცენტრაციის პრობლემები ან გრიპის მსგავსი სიმპტომები, რომელთა მიზეზის დადგენაც ვერ ხერხდებოდა, შესაძლოა პაციენტის წარმოსახვის შედეგი ყოფილიყო. თუმცა, ბოლო წლებში ჩატარებულმა კვლევებმა აჩვენა, რომ ME/CFS-ს შესაძლოა მკაფიო ბიოლოგიური საფუძველი ჰქონდეს.მეცნიერებმა ამ მდგომარეობის მქონე პაციენტებში შესაძლო ბიოლოგიური მარკერები აღმოაჩინეს გენებში, თავზურგტვინის სითხეში, სისხლსა და ნაწლავის მიკრობიომში. ბევრი მათგანი იმუნურ სისტემასა და ანთებით პროცესებთან არის დაკავშირებული, რაც ორგანიზმში მიმდინარე სისტემურ ცვლილებებზე მიუთითებს.ახალი კვლევის ავტორები, რომლებიც ავსტრალიის გრიფიტის უნივერსიტეტში მუშაობენ, ვარაუდობენ, რომ ME/CFS-ის ზოგიერთი სიმპტომი შესაძლოა ტვინის გლიმფური სისტემის ფუნქციის დარღვევას უკავშირდებოდეს.გლიმფური სისტემა ტვინის ერთგვარი „გამწმენდი მექანიზმია“. მისი სავარაუდო ფუნქცია ტვინიდან მეტაბოლური ნარჩენების, ტოქსიკური პროდუქტებისა და დაზიანებული უჯრედების ნარჩენების გამოდევნაა. ამ პროცესში მნიშვნელოვან როლს თავზურგტვინის სითხე ასრულებს. არსებული მონაცემების თანახმად, ტვინის „გაწმენდა“ განსაკუთრებით აქტიურად ძილის დროს მიმდინარეობს.გლიმფური სისტემა მეცნიერებისთვის ჯერ კიდევ შედარებით ახალი და ნაკლებად შესწავლილი სფეროა. მისი ფუნქციის შესახებ არსებული ცოდნის მნიშვნელოვანი ნაწილი ცხოველებზე, განსაკუთრებით კი თაგვებზე ჩატარებულ კვლევებს ეფუძნება.ადამიანებში გლიმფური სისტემის ფუნქციის დარღვევა მანამდეც დაუკავშირებიათ კოგნიტიური უნარების დაქვეითებასთან, მეხსიერების პრობლემებთან და სხვადასხვა ნევროლოგიურ დაავადებასთან. თუმცა, ახალი კვლევა ერთ-ერთი პირველია, რომელმაც გლიმფური სისტემის შესაძლო დისფუნქცია ME/CFS-ს დაუკავშირა.კვლევაში მეცნიერებმა 31 პაციენტის ტვინის მაგნიტურ-რეზონანსული ტომოგრაფიის შედეგები 27 ჯანმრთელი ადამიანის მონაცემებს შეადარეს.გლიმფური სისტემის პირდაპირი ვიზუალიზაცია რთულია. ამისთვის, როგორც წესი, საჭიროა თავზურგტვინის სითხეში სპეციალური ნივთიერებების შეყვანა, რაც ინვაზიურ პროცედურას წარმოადგენს.გრიფიტის უნივერსიტეტის მკვლევრებმა არაინვაზიური მეთოდი გამოიყენეს. ტექნიკა გლიმფური სისტემის ფუნქციას ირიბად აფასებს — კერძოდ, ზომავს, როგორ გადაადგილდება თავზურგტვინის სითხე ტვინის სისხლძარღვებთან დაკავშირებულ სივრცეებში.მიუხედავად იმისა, რომ ეს მეთოდი გლიმფური სისტემის ფუნქციის პირდაპირი გაზომვის საშუალებას არ იძლევა, მსგავსი მიდგომით ჩატარებულმა კვლევებმა უკვე გამოავლინა გლიმფური დინების დარღვევები პარკინსონისა და ალცჰაიმერის დაავადებების, მაღალი არტერიული წნევისა და გაფანტული სკლეროზის მქონე პაციენტებში.ახალი კვლევის მიხედვით, გლიმფური სისტემის ფუნქციის დარღვევა ME/CFS-ის მქონე პაციენტებშიც გამოვლინდა. საინტერესოა, რომ ეს ცვლილება ძირითადად ტვინის მარჯვენა ნახევარსფეროში აღინიშნებოდა.მკვლევრების განცხადებით, მსგავსი ასიმეტრია სხვა ნევროლოგიური მდგომარეობების დროსაც ფიქსირდება, მათ შორის — საფეთქლის წილის ეპილეფსიის, პარკინსონის დაავადებისა და ამიოტროფული ლატერალური სკლეროზის (ALS) შემთხვევაში.კვლევამ ასევე აჩვენა, რომ რაც უფრო მეტად იყო დარღვეული პაციენტების ძილი და რაც უფრო მეტი პრობლემა ჰქონდათ კონცენტრაციასთან დაკავშირებით, მით უფრო მკვეთრად იყო გამოხატული გლიმფური სისტემის ფუნქციის დარღვევა ტვინის მარჯვენა ნახევარსფეროში.მკვლევრების თქმით, ეს მიგნება კიდევ ერთხელ უსვამს ხაზს ძილის მნიშვნელობას ტვინის ჯანმრთელობისთვის. თუმცა, მეცნიერები ხაზგასმით აღნიშნავენ, რომ კვლევა მცირე მასშტაბისაა და მიღებული შედეგები დამატებით, უფრო ფართომასშტაბიან კვლევებში უნდა დადასტურდეს.ამ ეტაპზე უცნობია, გლიმფური სისტემის დარღვევა ME/CFS-ის გამომწვევი მიზეზია, თუ თავად დაავადების შედეგი. სწორედ ამიტომ, ახალი მიგნებების მნიშვნელობის დასადგენად დამატებითი კვლევებია საჭირო.

1785172159

შთამბეჭდავი შედეგი ტვინის ყველაზე აგრესიული კიბოს მკურნალობაში - თაგვებზე ჩატარებული კვლევა გამოქვეყნდა

მეცნიერებმა ტვინის ერთ-ერთი ყველაზე აგრესიული კიბოს -გლიობლასტომის მკურნალობის მიმართულებით შესაძლოა მნიშვნელოვანი წინსვლა მიაღწიონ. ორეგონის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მკვლევართა ჯგუფმა თაგვებზე ჩატარებული ექსპერიმენტისას გამოიყენა შაქრით დაფარული ნანონაწილაკები, რომლებმაც სიმსივნის წინააღმდეგ იმედისმომცემი შედეგები აჩვენა.გლიობლასტომის მკურნალობა განსაკუთრებით რთულია. ქირურგიული ჩარევის, სხივური თერაპიისა და ქიმიოთერაპიის მიუხედავად, დაავადების პროგნოზი ხშირად მძიმეა.მკვლევრების მიერ შემუშავებული მეთოდი ნანონაწილაკებს სისხლ-ტვინის ბარიერის გადალახვასა და სიმსივნურ ქსოვილამდე მიღწევაში ეხმარება. ამისთვის მეცნიერებმა ნანონაწილაკების ზედაპირი მანოზით (შაქრის ერთ-ერთი სახეობით) დაფარეს.ექსპერიმენტის დროს აღმოჩნდა, რომ შაქრით დაფარულმა ნანონაწილაკებმა თავის ტვინში დაახლოებით 9,9-ჯერ უფრო ეფექტიანად შეაღწიეს, ვიდრე დაუფარავმა ნაწილაკებმა.ნანონაწილაკები სიმსივნურ ქსოვილში გროვდებოდა და მასში mRNA-ს გენეტიკური ინსტრუქციის მიწოდებას უზრუნველყოფდა. ეს ინსტრუქცია კიბოს უჯრედებს სიმსივნის დამთრგუნველი ცილის, PTEN-ის, გამომუშავებისკენ უბიძგებდა.კვლევის შედეგების მიხედვით, 28 დღის შემდეგ, არანამკურნალევ თაგვებში სიმსივნე ტვინის საშუალოდ 52 პროცენტს იკავებდა. შაქრით დაფარული ნანონაწილაკებით ნამკურნალევ თაგვებში კი სიმსივნის მოცულობა საშუალოდ მხოლოდ 2,3 პროცენტი იყო.გარდა ამისა, მკურნალობამ თაგვების სიცოცხლის საშუალო ხანგრძლივობაც გაზარდა. 33 დღიდან 49 დღემდე.მეცნიერები აღნიშნავენ, რომ ეს მეთოდი ამ ეტაპზე განკურნების საშუალებად არ მიიჩნევა და კვლევა მხოლოდ ცხოველებზე ჩატარდა. შესაბამისად, საჭიროა დამატებითი კვლევები იმის დასადგენად, რამდენად ეფექტური და უსაფრთხო იქნება ეს მიდგომა ადამიანებში.მიუხედავად ამისა, მკვლევრები მიიჩნევენ, რომ მიღებული შედეგები იმედისმომცემია. მათი აზრით, მსგავსი ტექნოლოგია მომავალში შესაძლოა გამოყენებულ იქნეს არა მხოლოდ გლიობლასტომის, არამედ ტვინის სხვა დაავადებების სამკურნალო პრეპარატების მიზანმიმართული მიწოდებისთვისაც.წყარო

1785168835

სად იყო ედემის ბაღი - არქეოლოგები აცხადებენ, რომ შესაძლოა მისი ადგილმდებარეობა დაადგინეს

ედემის ბაღის ადგილმდებარეობა საუკუნეების განმავლობაში ერთ-ერთ ყველაზე იდუმალ და სადავო საკითხს წარმოადგენდა. ახლა კი მკვლევართა ნაწილი ვარაუდობს, რომ ბიბლიაში აღწერილი სამოთხე შესაძლოა იმ ტერიტორიაზე მდებარეობდა, რომელიც დღეს სპარსეთის ყურის ფსკერის ქვეშ არის მოქცეული.ამ ჰიპოთეზის ავტორები მიიჩნევენ, რომ ათასობით წლის წინ, დღევანდელი სპარსეთის ყურის ტერიტორია შესაძლოა ნაყოფიერი მიწა ყოფილიყო. იქ, სავარაუდოდ, არსებობდა მდინარეების ფართო სისტემა, რომელიც სხვადასხვა წყლის ნაკადს ერთმანეთთან აკავშირებდა.ბიბლიის „დაბადების“ წიგნში ნათქვამია, რომ ედემის ბაღიდან მდინარე მოედინებოდა, რომელიც შემდეგ ოთხ მდინარედ იყოფოდა - ტიგროსად, ევფრატად, ფიშონად და გიჰონად. ტიგროსი და ევფრატი ისტორიულად ცნობილი მდინარეებია, თუმცა ფიშონისა და გიჰონის ზუსტი იდენტიფიცირება დღემდე რთულ ამოცანად რჩება.ამ თეორიის მხარდამჭერი მკვლევრები ფიშონს ზოგჯერ არაბეთის ნახევარკუნძულზე არსებულ უძველეს მდინარეთა სისტემას უკავშირებენ. სატელიტური კვლევების შედეგად მეცნიერებმა უდაბნოს ქვიშის ქვეშ ძველი მდინარეების შესაძლო კალაპოტები აღმოაჩინეს, რაც იმაზე მიუთითებს, რომ ეს რეგიონი წარსულში შესაძლოა გაცილებით უფრო ნაყოფიერი და წყალუხვი ყოფილიყო.გიჰონის შესაძლო ანალოგად კი ზოგიერთი მკვლევარი ირანის ტერიტორიაზე მდებარე მდინარე კარუნს მიიჩნევს.თეორიის თანახმად, ბოლო გამყინვარების პერიოდის დასრულების შემდეგ დედამიწაზე კლიმატური პირობები მნიშვნელოვნად შეიცვალა. მყინვარების დნობის შედეგად ზღვის დონემ მოიმატა და შესაძლოა, ადრე არსებული ნაყოფიერი ტერიტორიების ნაწილი წყალმა დაფარა.სწორედ ამ პროცესს უკავშირებენ მკვლევრები სპარსეთის ყურის წარმოქმნას. მათი ვარაუდით, თუ ამ რეგიონში ოდესღაც მართლაც არსებობდა მდინარეებითა და ნაყოფიერი მიწებით მდიდარი ტერიტორია, დროთა განმავლობაში ის შესაძლოა ზღვის ქვეშ აღმოჩნდა.თუმცა, ეს თეორია საბოლოოდ დადასტურებული არ არის. მეცნიერებს შორის კვლავ მიმდინარეობს დისკუსია იმის შესახებ, უნდა განვიხილოთ თუ არა ედემის ბაღი კონკრეტულ გეოგრაფიულ ადგილად, თუ ის უფრო სიმბოლური მნიშვნელობის მქონე ბიბლიური სახეა.ზოგიერთი მკვლევარი ედემის ბაღის შესაძლო მდებარეობას მესოპოტამიას, სომხეთის მთიანეთსა და სხვა რეგიონებს უკავშირებს. ამ მოსაზრებებს შორის არსებული განსხვავებები კი ძირითადად ბიბლიურ ტექსტში მოხსენიებული მდინარეების იდენტიფიცირების სირთულეს უკავშირდება.დღეს ედემის ბაღის ზუსტი ადგილმდებარეობა უცნობია. თუმცა არქეოლოგიური კვლევები, სატელიტური ტექნოლოგიები და უძველესი ტექსტების ახალი ინტერპრეტაციები მეცნიერებს ამ უძველესი საიდუმლოს ამოხსნის შესაძლებლობას კვლავ აძლევს.შესაძლოა, ლეგენდარული სამოთხე მართლაც იმ მიწაზე მდებარეობდა, რომელიც დღეს ზღვის ფსკერის ქვეშ არის დამალული. თუმცა, საბოლოო პასუხი ამ კითხვაზე ჯერ კიდევ ისტორიისა და არქეოლოგიის ერთ-ერთ ყველაზე დიდ საიდუმლოდ რჩება.

1784788754

ბიოჰაკერმა ბრაიან ჯონსონმა განაცხადა, რომ საკუთარი კლონი შექმნა

ამერიკელმა მეწარმემ, ბრაიან ჯონსონმა, რომელიც აქტიურად უწევს პოპულარიზაციას ბიოჰაკინგის იდეებს, განაცხადა, რომ საკუთარი თავის კლონი შექმნა.მან სოციალურ ქსელში X დაწერა, რომ ახალ კლონს მან ბრაიანი დაარქვა და ის ჯერჯერობით ლაბორატორიულ ჭურჭელში ცხოვრობს. ჯონსონმა ისაუბრა იმის შესახებ, თუ რისი გაკეთებაა შესაძლებელი მისი მეშვეობით. უპირველეს ყოვლისა, მას შეეძლება გახდეს საკუთარი თავის კლონი და მასზე მკურნალობის მეთოდები გამოცადოს. ასევე შესაძლებელი იქნება ტრანსპლანტაციისთვის ორგანოების გაზრდა და ახალგაზრდა უჯრედების შეყვანა.„ვიღაცამ ეს შეიძლება შეაშინოს... ანტიუტოპიური მომავალი. მაგრამ სხვები ამაში მედიცინის გარდაუვალ მომავალს დაინახავენ. კლინიკური კვლევები უკვე იყენებს ამ ტექნოლოგიას პარკინსონის დაავადების დროს დოფამინური ნეირონების აღსადგენად, გულის ჯანმრთელობის შესანარჩუნებლად და მხედველობის გაუმჯობესებისთვის“, - დაწერა ბიოჰაკერმა.ასევე ბრაიანმა კლონი შექმნის პროცესი აღწერა. თავდაპირველად ხდება სისხლის ჩაბარება, შემდეგ უჯრედების გამოყოფა იამანაკას ფაქტორების გამოყენებით. ამის შემდეგ იშლება ეპიგენეტიკური ასაკი და უჯრედები ემბრიონულ მდგომარეობას უბრუნდება.ბიოჰაკერმა აღნიშნა, რომ ეს ტექნოლოგია დაბერების პროცესის შეჩერების შესაძლებლობებს ხსნის.„უკვე ვთქვი, რომ განუკურნებელი დაავადების დიაგნოზი ერთ-ერთი საუკეთესო რამაა, რაც ჩემს თავს დიდი ხნის განმავლობაში მომხდარა. მან ჩემ წინაშე ორგანიზმის აღდგენისა და გამაგრების ახალი შესაძლებლობები გახსნა“, - განაცხადა ბრაიანმა.ივლისის დასაწყისში კაცმა თქვა, რომ მას აუტოიმუნური დაავადება აღმოაჩნდა, რომლის დროსაც მისი კუჭი „საკუთარ თავს ჭამს“.ჯონსონმა სახელი ცხოვრების უჩვეულო სტილით გაითქვა. გაახალგაზრდავების მიზნით, ის საკუთარ ორგანიზმში თავისი 17 წლის შვილის სისხლს ისხამდა, უცნაურ დიეტებს იცავდა და სახეში ახალგაზრდა დონორების ცხიმის ინიექციებს იკეთებდა.ყოველდღიურ ცხოვრებაში ჯონსონი უამრავ მკაცრ წესს იცავს და უჩვეულო განრიგით ცხოვრობს - დასაძინებლად ერთსა და იგივე დროს წვება და დღეში დაახლოებით ხუთ საათს მედიტაციას უთმობს, რომელსაც „კონცენტრირებულ ფიქრს“ უწოდებს. ძილის დროს მასზე მიერთებულია სენსორები, რომლებიც უამრავ მაჩვენებელს ზომავს.მის ჯანმრთელობას ყოველდღიურად ექიმების გუნდი აკვირდება, კაცი ათობით წამალს და საკვებ დანამატს იღებს. ჯონსონი ამბობს, რომ ყველაზე კარგად შესწავლილი ორგანიზმი აქვს.

1784467238

Meta ახალ ფუნქციას ნერგავს - მნიშვნელოვანი ინფორმაცია მშობლებისთვის

კომპანია Meta-მ გამოაცხადა უსაფრთხოების ახალი ზომების შესახებ იმ მოზარდებისთვის, რომლებიც ჩატ-ბოტ Meta AI-ს იყენებენ. მშობლები შეძლებენ მიიღონ შეტყობინებები, თუ სისტემა მიმოწერაში შესაძლო სუიციდის ან თვითდაზიანების ნიშნებს აღმოაჩენს. ამის შესახებ გამოცემა TechCrunch იუწყება.ასეთი საუბრების გამოვლენის შემდეგ, Instagram-ის იმ მომხმარებლების მშობლები, რომლებსაც ჩართული აქვთ მშობლის კონტროლის ფუნქცია, გაფრთხილებებს მიიღებენ. შეტყობინების გაგზავნამდე, ხელოვნური ინტელექტის მიერ მონიშნული თითოეული დიალოგი კომპანიის თანამშრომლების მიერ ხელით გადამოწმდება.Meta-ში ხაზგასმით აღნიშნეს, რომ სისტემა შეიძლება ამოქმედდეს იმ შემთხვევებშიც კი, როდესაც მოზარდის განზრახვა ბუნდოვანია. კომპანიამ ეს მიდგომა სიფრთხილის გამოჩენის სურვილით ახსნა - მათ ურჩევნიათ იმოქმედონ წინასწარ, თუნდაც ცალკეულ შემთხვევებში განგაში უსაფუძვლო აღმოჩნდეს. ახალი ფუნქცია უკვე ხელმისაწვდომია მშობლებისთვის აშშ-ში, დიდ ბრიტანეთში, ავსტრალიასა და კანადაში. წლის ბოლომდე Meta გეგმავს მის სხვა ქვეყნებშიც გავრცელებას.ეს განახლება Instagram-ში უკვე არსებული უსაფრთხოების ზომების გაგრძელებაა. მანამდე კომპანია მშობლებს შეტყობინებებს უგზავნიდა, თუ მოზარდები რეგულარულად ეძებდნენ სუიციდთან ან თვითდაზიანებასთან დაკავშირებულ მასალებს. ასევე, მშობლებს მიეცათ შესაძლებლობა, ნახონ ის თემები, რომლებსაც მათი შვილები Meta AI-სთან ბოლო ერთი კვირის განმავლობაში განიხილავდნენ.გარდა ამისა, Meta-მ ჩატ-ბოტზეც გაავრცელა სისტემა „შეზღუდული კონტენტი“, რომელიც მოზარდებისთვის უფრო მკაცრი ლიმიტების დაწესების საშუალებას იძლევა. კომპანია აცხადებს, რომ Meta AI არასრულწლოვნებთან საუბრისას უკვე არიდებს თავს სექსუალურ და რომანტიკულ თემებს, ასევე ალკოჰოლის განხილვას.

1784384531

ხელოვნურმა ინტელექტმა მათემატიკოსების 80-წლიანი თავსატეხი ამოხსნა

პალ ერდეშის 80-წლიანი ჰიპოთეზა ხელოვნურმა ინტელექტმა უარყო.მკვლევართა ჯგუფმა განაცხადა, რომ მათ მოახერხეს თანამედროვე მათემატიკის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი ფიგურის მიერ დასმული ძველი, გადაუჭრელი პრობლემის უარყოფა. მათი თქმით, 80 წლის შემდეგ, პალ ერდეშის ჰიპოთეზა განსხვავებულ მანძილთა რაოდენობის შესახებ საბოლოოდ გადაიჭრა, წერს IFLScience.მეცნიერებმა აღნიშნეს, რომ ამ ამოცანის ამოხსნა ხელოვნურმა ინტელექტმა შეძლო. კვლევის შედეგები OpenAI-ის ვებგვერდზე გამოქვეყნდა.„ეს ყველაზე შთამბეჭდავი ცალკეული შედეგია. თუმცა ხედავთ, რომ ახლა თითქმის ყოველ რამდენიმე დღეში ჩნდება ხელოვნური ინტელექტის დახმარებით მიღებული რაიმე ახალი დამტკიცება. ეს ნამდვილად ცვლის მათემატიკური კვლევების სახეს“, - განაცხადა პრინსტონის უნივერსიტეტის კომბინატორიკოსმა, ნოგა ალონმა, რომელმაც რეცენზირება გაუკეთა ამ დამტკიცებას OpenAI-სთვის მომზადებულ თანმხლებ სტატიაში.ტეხასის უნივერსიტეტის ფიზიკოსმა და მათემატიკოსმა, ტომას ჩენმა კი ჟურნალისტებთან საუბრისას გამოთქვა შიში, რომ მკაცრ მათემატიკურ სამუშაო პროცესში ე.წ. „შავი ყუთის“ (გაუმჭვირვალე სისტემის) დანერგვა ძირს უთხრის თავად იმ საფუძვლებს, რასაც მათემატიკა, როგორც ადამიანური მოღვაწეობის სფერო, უნდა წარმოადგენდეს.გამოცემა მკითხველს ახსენებს, რომ ერდეშის ჰიპოთეზის არსი განსხვავებულ მანძილთა რაოდენობის შესახებ შემდეგში მდგომარეობს: თუ სიბრტყეზე მოცემულია წერტილების ნებისმიერი რაოდენობა, რა არის იმ წყვილების მაქსიმალური რაოდენობა, რომლებიც ერთმანეთისგან თანაბარი მანძილითაა დაშორებული? მეცნიერები ამის დამტკიცებას 80 წლის განმავლობაში ვერ ახერხებდნენ.როგორც აღმოჩნდა, არსებობდა ძალიან სერიოზული მიზეზი, რის გამოც ამ ჰიპოთეზის დამტკიცება ვერავინ შეძლო. როდესაც OpenAI-ის წინაშე ეს ამოცანა დაისვა, კომპანიამ, ნაცვლად დამტკიცებისა, წარმოადგინა ის, რასაც არავინ ელოდა - კონტრმაგალითი. გამოცემა ხაზს უსვამს, რომ კონტრმაგალითის პოვნა არც ისე რთული აღმოჩნდა, როგორც მანჩესტერის უნივერსიტეტის კომბინატორიკოსმა და არითმეტიკოსმა ტომას ბლუმმა თავის სარეცენზიო სტატიაში აღნიშნა, ეს იყო „ერდეშის თავდაპირველი მესრიანი კონსტრუქციის ბუნებრივი, თუმცა საკმაოდ არატრივიალური განზოგადება“.სტატიაში განმარტებულია, რომ ადამიანს ამ კონტრმაგალითის მოსაფიქრებლად ერთდროულად რამდენიმე ნაკლებად სავარაუდო მოვლენის დამთხვევა დასჭირდებოდა: მას არა მხოლოდ კარგად უნდა სცოდნოდა ეს ამოცანა და გატაცებით ყოფილიყო დაკავებული მისი ამოხსნით, არამედ უნდა ჰქონოდა ცოდნა ველთა კლასების თეორიაშიც, მათემატიკის სფეროში, რომელიც ერთი შეხედვით სრულიად კავშირშია ამ პრობლემასთან, თუკი მას განსხვავებული კუთხით არ შევხედავთ.„ხელოვნურმა ინტელექტმა გამოიყენა საკმაოდ რთული ინსტრუმენტები რიცხვთა ალგებრული თეორიიდან. შესაძლოა, წარსულის გადასახედიდან, მთლად მოულოდნელი არც იყოს მათ შორის კავშირის არსებობა, მაგრამ ეს ნამდვილად არ არის პირველი რამ, რაც აზრად მოგივა“, - განმარტა ალონმა.გარდა ამისა, მეცნიერებმა დასძინეს, რომ კონტრმაგალითის საპოვნელად ადამიანს დასჭირდებოდა უდიდესი შეუპოვრობა, რათა არ დაენებებინა თავი მაშინაც კი, როდესაც ადამიანების უმრავლესობა დიდი ხნის დანებებული იქნებოდა. ხელოვნურ ინტელექტს კი, ბუნებრივია, ასეთი პრობლემა არ ახასიათებს.

1784315430

კიბოს 7 „შენიღბული“ სიმპტომი, რომლებსაც ქალთა უმრავლესობა ყურადღებას არ აქცევს

საშვილოსნოს ყელის კიბო არის დაავადების მეოთხე ყველაზე გავრცელებული ტიპი ქალებში დიდ ბრიტანეთში. ამის მიუხედავად, შემაშფოთებელია, რომ ბევრს არ აქვს წარმოდგენა რა არის ყველაზე გავრცელებული სიმპტომები, რაც იმას ნიშნავს, რომ ის ხშირად ადამიანები დაავადების მკურნალობას გვიან ეტაპზე იწყებენ.ყოველწლიურად თითქმის 10 000 ადამიანს უსვამენ მსგავს დიაგნოზს, დაახლოებით 2 500 კი იღუპება. თუმცა, იმ ადამიანების 90%, ვინც ადრეულ ეტაპზე აღმოაჩენს დაავადებას, მკურნალობის შემდეგ ცხოვრებას აგრძელებს.დაავადების აღმოსაჩენად, აუცილებელია ვიცოდეთ, რა სიმპტომებს უნდა მივაქციოთ ყურადღება და გადავამოწმოთ. ესენია:სისხლდენა სექსის შემდეგ"სისხლიანი" ვაგინალური გამონადენი (რომელიც შეიძლება იყოს ვარდისფერი, წითელი ან ყავისფერი)სისხლი შარდში (ჰემატურია)სისხლდენა პერიოდებს შორის (მენოპაუზის დაწყებამდე)პერიოდები, რომლებიც ჩვეულებრივზე მძიმეა (მენოპაუზის დაწყებამდე)ნებისმიერი ვაგინალური სისხლდენა მენოპაუზის შემდეგ (ლაქების ჩათვლით)მუცლის ტკივილიროგორც კი საშვილოსნოს კიბო უფრო მოწინავე სტადიას მიაღწევს, მან ასევე შეიძლება გამოიწვიოს:ტკივილი ზურგის, ფეხების ან მენჯის არეშიმადის დაკარგვადაღლილობაგულისრევაეს სიმპტომები შეიძლება იყოს ჯანმრთელობის ბევრად უფრო მსუბუქი პრობლემის ნიშანი, როგორიცაა ესტროგენის დაბალი დონე ან რეაქცია ჰორმონის შემცვლელ თერაპიაზე. მაგრამ მათმა არსებობამ ასევე შეიძლება მიუთითონ რამდენიმე პოტენციურად სერიოზულ მდგომარეობაზეც, როგორიცაა ენდომეტრიოზი, ფიბროიდები ან პოლიპები.მენოპაუზის შემდეგ უჩვეულო ვაგინალური სისხლდენის ყოველი 10 შემთხვევიდან მხოლოდ ერთია გამოწვეული საშვილოსნოს კიბოთი.პროფესორმა ემა კროსბიმ, Peaches Womb Cancer Trust-ის პრეზიდენტმა თქვა: „მიუხედავად იმისა, რომ საშვილოსნოს კიბო ყველაზე გავრცელებული გინეკოლოგიური კიბოა დიდ ბრიტანეთში, ჩვენი გამოკითხვა ცხადყოფს, რომ ბრიტანეთში ყოველი მეოთხე ქალს არასოდეს სმენია ან არ არის დარწმუნებული, აქვს თუ არა. რაიმე სიმპტომი. ადამიანების ძალიან დიდი რაოდენობა არ იცნობს ყველაზე გავრცელებულ „წითელ დროშის“ სიმპტომებს“.ასევე, ათენა ლამნისოსმა, The Eve Appeal-ის აღმასრულებელმა დირექტორმა, დასძინა: „ჩვენ გვინდა, რომ ყველამ თავი განათლებულად და გაძლიერებულად იგრძნოს, როცა საქმე მათ ჯანმრთელობას ეხება და ეს ნიშნავს, რომ მეტი იცოდნენ ყველაზე გავრცელებული გინეკოლოგიური კიბოს, საშვილოსნოს კიბოს შესახებ.თუ რაიმე არანორმალური სისხლდენა გაქვთ, არ შეგეშინდეთ ექიმთან ვიზიტი და პასუხის მიღება საშვილოსნოს კიბოს გამოსარიცხად“. 

1784313685

„მკვლელი“ შხამი კიბოს წინააღმდეგ - მეცნიერები ახალ აღმოჩენაზე საუბრობენ

საფრანგეთში გამართულ ჯანდაცვის კონფერენცია FAPESP Week France-ზე წარმოდგენილი პირველადი შედეგების თანახმად, ამაზონის ტროპიკული ტყეების მორიელის (Brotheas amazonicus) შხამი შეიძლება გამოსადეგი იყოს ძუძუს კიბოს მკურნალობაში.მსოფლიო მოსახლეობის დაბერება, დამაბინძურებლების ზემოქმედების ზრდა და სტრესის ქვეშ მყოფი ეკოსისტემები განაპირობებს კიბოს, დემენციისა და სხვა დაავადებების მაჩვენებელთა ზრდას. ამიტომ, სამკურნალო საშუალებათა მეტი არჩევანის ძებნაში, ზოგიერთი მკვლევარი ყველაზე ნაკლებად სავარაუდო ადგილებშიც ეძებს — მაგალითად, მორიელის კუდში.ბრაზილიელ მკვლევართა ჯგუფმა პოტენციურად საინტერესო გენები ჩანერგა „ქარხანა“ ორგანიზმის დნმ-ში, რათა შეექმნა გენის პროდუქტი. ამის შემდეგ, სამედიცინო გამოყენებისთვის შეამოწმეს შედეგად მიღებული ცილები, მაგალითად, მორიელის შხამში არსებული ცილები.„ამაზონის მორიელის ამ სახეობაში გამოვავლინეთ მოლეკულა, რომელიც სხვა მორიელების შხამში არსებულთა მსგავსია და ძუძუს კიბოს უჯრედების წინააღმდეგ მოქმედებს“, — განმარტავს სან-პაულუს უნივერსიტეტის ფარმაკოლოგი ელიან კანდიანი არანტისი.მოლეკულა, სახელად BamazScplp1, ქიმიოთერაპიული პრეპარატების მსგავსად იწვევს ძუძუს კიბოს უჯრედების ნეკროზს — უჯრედების სიკვდილის პროცესს, რის შედეგადაც, უჯრედები სკდებიან.ჯერ ამ სამკურნალო საშუალების კვლევის ძლიერ ადრეული ეტაპია, მაგრამ გენებისგან მოლეკულების წარმოსაქმნელად ამ ჰეტეროლოგიური ექსპრესიის „ქარხნის“ მეთოდის გამოყენებით, მკვლევრებმა ასევე აღმოაჩინეს მოლეკულა, რომელიც ხელს უწყობს გველის შხამისა და პირუტყვის სისხლის კომპონენტისგან დამზადებული სისხლძარღვების ზრდას.„ზრდის ეს ფაქტორი ხელს უწყობს ახალი სისხლძარღვების ფორმირებას. თანაც, შესაძლებელია მისი ინდუსტრიულ მასშტაბამდე ზრდა, რადგან მისი მიღება შესაძლებელია ჰეტეროლოგიური ექსპრესიის გზით“, — ამბობს არანტისი.ჰეტეროლოგიური ექსპრესია მკვლევრებს შეიძლება დაეხმაროს ბიოაქტიური მოლეკულებისა და მათი ფუნქციების კვლევაში, ასევე ექსპერიმენტებში სხვადასხვა მუტაციებთან, რადგან შესაძლებელია სხვა ორგანიზმში მათი დიდი ოდენობით წარმოქმნა. ამ შემთხვევაში, არანტისმა და მისმა კოლეგებმა მათი ინტერესის საგანი ცილების ქარხნებად საფუვრის სახეობა (Komagataella pastoris) გამოიყენეს.ამ სახის მეთოდების გამოყენება ბუნების ფარული სამკურნალო საშუალებების აღმოჩენაში დაგვეხმარება, ყოველ შემთხვევაში იქამდე, თუ მათაც არ გავანადგურებთ.მომზადებულია agencia.fapesp.br-სა და ScienceAlert-ის მიხედვით.

1784208000

პაციენტს ხელის ფუნქციების აღსადგენად ტვინში ჩიპი პირველად ჩაუდგეს (ჩინეთი)

შანხაის ფუდანის უნივერსიტეტის ჰაუშანის კლინიკაში ექიმებმა ტვინში ნეიროკომპიუტერული იმპლანტის ჩანერგვის პირველი კლინიკური ოპერაცია ჩაატარეს. მოწყობილობა პაციენტს ხელის მობილობის აღდგენაში დაეხმარა.მედიის ცნობით, ჩინეთის სამედიცინო პროდუქტების სახელმწიფო ადმინისტრაციამ სისტემა გამოსაყენებლად მარტში დაამტკიცა. პირველი პაციენტი, რომელსაც ექიმმა ოპერაცია დაუნიშნა, ადგილობრივი მცხოვრები გახდა, რომელიც 10 წლის წინ ავტოსაგზაო შემთხვევებში მოჰყვა. მან ზურგის ტვინის ტრავმა მიიღო, რის გამოც თითების მოხრისა და ხელში საგნების აღების უნარი დაკარგა.კომპლექსური გამოკვლევის შემდეგ, მედიკოსებმა პაციენტის ტვინში ჩაანერგეს ჩიპი, რომელიც ნეირონულ იმპულსებს კითხულობს და მათ რობოტიზებულ ხელთათმანს გადასცემს. გარე მოწყობილობა კიდურის დაკარგულ ფუნქციებს ანაზღაურებს.ამჟამად პაციენტის მდგომარეობა სტაბილურია, ხოლო სასიცოცხლო მაჩვენებლები ნორმაში რჩება. მედიკოსების განცხადებით, ტვინის აქტივობის სიგნალები მკაფიოდ გადაიცემა. ჩინეთის მთავრობა გეგმავს კიდევ უფრო განავითაროს ნეიროკომპიუტერული ინტერფეისების ინდუსტრია და მომავლის სხვა ტექნოლოგიები.

1784127000

მეცნიერებმა მომაკვდავი პაციენტის ტვინის აქტივობა ჩაწერეს

ჩვენი ტვინი საკმაოდ აქტიური და კოორდინირებულია მაშინაც კი, როცა სხეული კვდება. ახლახან მკვლევრებმა დააფიქსირეს ტვინის ტალღები ინდივიდის სიკვდილის დროს და აღმოაჩინეს შემეცნებითი აქტივობების მსგავსი, როგორიცაა ოცნება ან მედიტაცია. მიუხედავად იმისა, რომ ჩვენ ბევრი რამ ვიცით ვარსკვლავების „დაღუპვის" შესახებ, ადამიანის სიკვდილის ჯერ კიდევ ბევრი რამ არ გვესმის. ახლა, დაკვირვებამ მოგვცა პირველი ხედვა იმის შესახებ, თუ რა ხდება ჩვენს ტვინში სიკვდილის დროს.შემთხვევადაკვირვება ესტონეთში 87 წლის კაცზე მოხდა, მას შემდეგ რაც ის სპეციალურ განყოფილებაში დაცემის შემდეგ შეიყვანეს. პაციენტს ოპერაცია ჩაუტარდა, მაგრამ ამის შემდეგ 12-მდე ეპილეფსიური შეტევა დაფიქსირდა. ინდივიდის მონიტორინგის ფარგლებში, ექიმებმა გამოიყენეს უწყვეტი ელექტროენცეფალოგრაფია (EEG), რომელიც უზრუნველყოფდა კრუნჩხვების გამოვლენას. სამწუხაროდ, ამ ხნის განმავლობაში პაციენტს გულის შეტევა დაემართა და დაიღუპა. თუმცა, აქ ერთი მნიშვნელოვანი რამ მოხდა, უწყვეტი EEG მონიტორმა ადამიანის ტვინის აქტივობა ჩაწერა და ეს ყველაფერი სიკვდილის დროს.ტვინის აქტივობა EEG-ში ასახულ რხევებში იზომება. მეცნიერებს გამოვლენილი აქვთ ამ რხევების სხვადასხვა ტიპები, როგორიცაა ალფა, ბეტა, დელტა, თეტა და გამა. გამა რხევები ასოცირდება უფრო მაღალ შემეცნებით შესაძლებლობებთან, როგორიცაა კონცენტრაცია, ოცნება, მედიტაცია, მეხსიერება, ინფორმაციის დამუშავება და ცნობიერი აღქმა. 87 წლის კაცის შემთხვევაში, მკვლევრებმა დააფიქსირეს ყველა სხვადასხვა ტიპის ტვინის აქტივობა, მაგრამ მათ შორის გამა ტალღები უფრო დომინანტური იყო. კვლევის ავტორები ვარაუდობენ, რომ ეს ტალღები დაკავშირებულია მეხსიერების გააქტიურებასთან სიცოცხლის ბოლო მომენტებში.Flashback - მოგონებები„რხევების გენერირების მეშვეობით, რომლებიც დაკავშირებულია მეხსიერების აღდგენასთან, ტვინი შესაძლოა ცხოვრებისეულ მნიშვნელოვან მოვლენებს მართლაც უკანასკნელად იხსენებდეს, ისევე როგორც ეს სიკვდილთან დაკავშირებული გამოცდილებების შემთხვევაში ფიქსირდება", - თქვა დოქტორმა აჯმალ ზემარმა, ნეიროქირურგმა, რომელიც კვლევას ხელმძღვანელობდა.ეს ადამიანის შემთხვევაში ასეთ დროს ტვინის ტალღების პირველი ჩანაწერია, თუმცა, მეცნიერებს მსგავსი ტალღები ვირთხების სიკვდილის დროს აქვთ ჩაწერილი. მეცნიერები ვარაუდობენ, რომ გარდაცვალების გარშემო ტვინის აქტივობის სპეციფიკური ცვლილებების მიუხედავად, მსგავსი გამოვლინებები შეიძლება ხდებოდეს ყველა სახეობაში.თუმცა, მკვლევრები ჯერ საბოლოო დასკვნის გაკეთებას არ ჩქარობენ. ზუსტი დასკვნებისთვის კვლევის გაგრძელება იქნება საჭირო, ამისთვის ერთი შემთხვევის აღწერა საკმარისი ვერ იქნება.

1784126160

ახალი კვლევის მიხედვით, დაბალი ქალი და მაღალი მამაკაცი, ისტორიულად, ყველაზე ბედნიერი წყვილია

სამხრეთ კორეაში ჩატარებული საინტერესო კვლევის მიხედვით, დაბალი ქალები და მაღალი მამაკაცები ერთმანეთისთვის არიან შექმნილნი. რა თქმა უნდა, სიმაღლე ყველაფერი არ არის ყველაფერი - წყვილის ბედნიერებისთვის ფიზიკურ მიზიდულობაზე მეტია საჭირო. მაგალითად, ღია კომუნიკაცია, მოთმინება, ურთიერთგაგება და ნდობა. თუმცა, ეს ელემენტები მოგვიანებით, ურთიერთობის პროცესში ხდება მნიშვნელოვანი...მართალია, როდესაც ადამიანები პირველად ხვდებიან ერთმანეთს, ისინი მყისიერად აფასებენ ერთმანეთის გარეგნობას. ფიზიკური მიზიდულობა დიდ როლს თამაშობს ურთიერთობის საწყის ეტაპზე. თუ ქალი და მამაკაცი, თავიდანვე არ გრძნობენ ამ ნაპერწკალს, ურთიერთობა უბრალოდ არ ვითარდება.ამასთან, მკვლევრებმა აღმოაჩინეს, რომ დაბალი ქალები ყველაზე დიდ ბედნიერებას მაღალ მამაკაცებთან გრძნობენ. და რაც უფრო დიდია განსხვავება, მით უკეთესი. აღსანიშნავია, რომ ევოლუციური ფაქტორები, მნიშვნელოვან როლს თამაშობენ ქალის გადაწყვეტილებაში, აირჩიონ მაღალი მეწყვილე.რატომ არის სიმაღლე ასე მნიშვნელოვანი?კვლევისთვის მეცნიერებმა 7850 წყვილის მონაცემები შეისწავლეს. დასკვნის თანახმად, დაბალი ქალი ყველაზე ბედნიერი მაღალ მამაკაცთანაა. თანაც, რაც უფრო დიდია სიმაღლის სხვაობა, მით უფრო კმაყოფილია ქალი ურთიერთობაში. აღსანიშნავია, რომ თაფლობის თვის ეს ეტაპი დროთა განმავლობაში ქრება...მკვლევრებმა დაადგინეს, რომ ქორწინებიდან 18 წლის შემდეგ, მამაკაცის სიმაღლე ქალის ბედნიერებაზე გავლენას აღარ ახდენს. ამ დროისთვის, ქალის ბედნიერებას სხვა ფაქტორები ქმნიან.„ის ფაქტი, რომ ურთიერთობის საწყის ეტაპზე, მამაკაცის სიმაღლე ძლიერ გავლენას ქალის ფსიქოლოგიაზე, სავარაუდოდ ევოლუციით არის განპირობებული“.ისტორიულად, დაბალი ქალები ყოველთვის მაღალ მამაკაცებს ირჩევდნენთანამედროვე დროშიც კი, ევოლუცია კვლავ დიდ როლს თამაშობს პარტნიორების არჩევის საკითხში. დაბალი ქალები უპირატესობას ანიჭებენ მაღალ მამაკაცებს, რადგან სიმაღლე უსაფრთხოებასა და ჯანმრთელობის გრძნობებთანაა დაკავშირებული. მაღალი მამაკაცი აღიქმება როგორც დომინანტური ხასიათის პარტნიორი, რაც მას ქალისთვის მიმზიდველ მეწყვილედ აქცევს. ამის მიზეზი ისაა, რომ ევოლუციურად, ქალისთვის მნიშვნელოვანი იყო ოჯახის დაცვა მტაცებლებისგან, ამიტომ, ბუნებრივია, რომ ის ძლიერ მამაკაცს აირჩევდა.თანამედროვე დროში ეს მსჯელობა ჯერ კიდევ მართებულია, თუმცა არა იგივე მიზეზით. ჩვენ აღარ გავურბივართ დათვებსა და ვეფხვებს, მაგრამ მაინც გვსურს უსაფრთხოება. სავარაუდოდ, კიდევ ბევრი საფრთხე არსებობს ჩვენს კონსტრუირებულ გარემოში; თუმცა, ეს აღარაა ისეთი უშუალო, როგორც გარეული ცხოველები.დღეს, სიმაღლე დაკავშირებულია წარმატებასთან. SSRN-ზე გამოქვეყნებულმა კვლევის მიხედვით, რეკრუტერები მაღალ მამაკაცებს უფრო სანდო და რესპექტაბელურ კანდიდატად თვლიან.ქალისთვის უფრო მიმზიდველია ფინანსურად უზრუნველყოფილი მამაკაცი, ამის მიზეზი, კვლავ უსაფრთხოების განცდაა. ქვეცნობიერ დონეზე, მაღალი მამაკაცი უკავშირდება სტაბილურობასა და წარმატებას, რაც ითარგმნება როგორც საიმედო და უსაფრთხო პარტნიორი.ცხადია, ფული არ არის ყველაფერი, რაც უზრუნველყოფს სტაბილურობის განცდას. მაგრამ, ამის მიუხედავად, ქალი, რომლებიც ცდილობს გადაწყვეტილების მიღებას, აუცილებლად განიხილავს მამაკაცის ფინანსურ მდგომარეობას.წყარო

1784122860

ქრონიკული დაღლილობის სინდრომი სავარაუდოდ დაკავშირებულია თავის ტვინის ნარჩენებისგან გასუფთავების სისტემასთან - ახალი კვლევა

ეს პულსები სავარაუდოდ იტუმბება რაღაც გაურკვეველი „საკანალიზაციო“ ქსელის მიერ, რომლის შესახებ ჯერ ბევრი არაფერი ვიცით.ადამიანებში, მკვლევრები სულ უფრო მეტად უკავშირებენ გლიმფატური სისტემის პრობლემებს კოგნიტურ დაქვეითებასთან, მეხსიერების პრობლემებთან, კუნთოვანი სისტემის პრობლემებთან და ფსიქოზთან.ეს პირველი კვლევაა, რომელიც სწავლობს კავშირს ქრონიკული დაღლილობის სინდრომთან.წინასწარ კვლევებში, თაპალიამ და მისმა კოლეგებმა დაასკანერეს ქრონიკული დაღლილობის სინდრომის მქონე 31 მონაწილის თავის ტვინი და შეადარეს 27 ჯანმრთელი ადამიანისას.გლიმფატიკური სისტემის პირდაპირ ვიზუალიზაცია მარტივი საქმე არაა. სწორედ ამიტომ რჩებოდა ნარჩენების გამოდევნის ქსელი ამდენ ხანს მოუხელთებელი.როგორც წესი, საჭიროა, რომ „მოთვალთვალე“ ადამიანის ცერებროსპინალურ სითხეში შეიყვანონ ინვაზიური პროცედურით ისე, რომ შესაძლებელი იყოს მისი გადაღება მაშინ, როცა ის სისტემის საიდუმლო გზებში მოძრაობს.თუმცა, გრიფიტის უნივერსიტეტის მკვლევრებმა სხვა გზას მიმართეს.გამოიყენეს არაინვაზიური მეთოდი, რომელიც უბრალოდ აფასებს გლიმფატურ ფუნქციას. ეს ხერხდება ტვინში პატარა სისხლძარღვების გარშემო ციცქნა არხებში ცერებროსპინალური სითხის დიფუზიის მაჩვენებლის გაზომვით.ეს ნაკლებად პირდაპირი და ზუსტი მეთოდია, მაგრამ შესაძლებელია არაინვაზიურად გამოყენება MRI სკანირების შესაფასებლად. ამ მეთოდმა უკვე მიანიშნა გლიმფატური ნაკადის ცვლილებაზე პარკინსონის დაავადების, ალცჰაიმერის, სისხლის წნევის პრობლემებისა და მრავლობითი სკლეროზის მქონე პაციენტებში.ავსტრალიელმა მკვლევრებმა ამჯერად დაადგინეს, რომ ქრონიკული დაღლილობის პაციენტების თავის ტვინის სკანირებები ასევე აჩვენებს გლიმფატური ფუნქციის შემცირების ნიშნებს.ამას გარდა, დისფუნქცია შეიმჩნევა მხოლოდ ტვინის მარჯვენა ნახევარსფეროში და არა მარცხენაში.„ამ სახის ნახევარსფერული ასიმეტრია აქამდე აღრიცხული იყო საფეთქლის წილის ეპილეფსიის მქონე პაციენტებში, პარკინსონისა და ამიოტროფული გვერდითი სკლეროზის (ALS) მქონეებში“, — წერენ მკვლევრები.საინტერესოა, რომ რაც უფრო უარესდება ქრონიკული დაღლილობის სინდრომის მქონე პაციენტის ძილის პრობლემები ან კონცენტრაციის დარღვევა (ასევე ცნობილი როგორც „ტვინის დაბინდვა“), უფრო დიდია გლიმფატური დისფუნქცია მათ მარჯვენა ნახევარსფეროში.გრიფიტის უნივერსიტეტის ნეიროიმუნოლოგიის ეროვნული ცენტრის დირექტორი სონია მარშალ-გრადისნიკი განმარტავს, რომ ტვინის სკანირებებში აძლიერებს „იმ აზრს, რომ ძილი კრიტიკულ როლს ასრულებს ტვინის ჯანმრთელობის შენარჩუნებაში“.„იმედი გვაქვს, რომ ასეთი შედეგები გზას მოუმზადებს უკეთეს დიაგნოზს არაინვაზიური პროცედურების გამოყენებით და რაც მნიშვნელოვანია, სამომავლო სამკურნალო საშუალებებს“, — ამბობს მარშალ-გრადისნიკი.სამწუხაროდ, კვლევის შედეგები ვერ ადგენს, რატომ შეიძლება ხდებოდეს გლიმფატური დისფუნქცია მხოლოდ მარჯვენა ნახევერსფეროში ან როგორ შეიძლება განაპირობებდეს ეს ქრონიკული დაღლილობის სინდრომს.თუმცა, თავის ტვინის ნარჩენებისგან გასუფთავების სისტემა ეფექტიანი არაა ტოქსიკური პროდუქტების გამოდევნის მხრივ, შეუძლია გაამწვავოს ანთება ცენტრალურ ნერვულ სისტემაში, რაც ნევროლოგიურ სიმპტომებს იწვევს.ეს დაახლოებით იგივე არგუმენტია, თუ რატომ შეიძლება იყოს დარღვეული გლიმფური სისტემა ალცჰაიმერის ან პარკინსონის დაავადების მქონე ადამიანებში.გაცილებით მეტი კვლევაა საჭირო, რათა უკეთესად შეისწავლონ გლიმფური სისტემა ადამიანის თავის ტვინში, ასევე ის, როგორ შეიძლება იწვევდეს მისი დარღვევა სხვადასხვა დაავადებას.თუმცა, მისი აღმოჩენით, ნეირომეცნიერების სფერო შესაძლოა აღარასდროს იყოს იგივე.ტვინის ნაგავი თანდათან ნევროლოგიური საგანძური ხდება.კვლევა Frontiers in Neuroscience-ში გამოქვეყნდა.