1788641401

კლიმატური ცვლილება, რომელიც ელ-ნინიოზე საშიშია - ემუქრება თუ არა მსოფლიოს ახალი გამყინვარება

როდესაც გლობალურ კლიმატზე ვსაუბრობთ, ყურადღება ხშირად ელ-ნინიოზე გადადის, თუმცა პლანეტაზე არსებობს კიდევ უფრო მასშტაბური და კრიტიკული სისტემა  AMOC (ატლანტიკური მერიდიანული გადამყვანი ცირკულაცია), რომლის ყველაზე ცნობილი ნაწილი გოლფსტრიმია.თუ ელ-ნინიო ამინდს 1-2 წლით ცვლის, AMOC-ის შეფერხებამ შესაძლოა დედამიწის კლიმატი საუკუნეებით გადააყირაოს.რა არის AMOC და როგორ მუშაობს ის?AMOC შეიძლება წარმოვიდგინოთ, როგორც ოკეანის გიგანტური „კონვეიერი“ ან დედამიწის „გათბობის სისტემა“:თბილი, მარილიანი წყალი ეკვატორიდან ჩრდილოეთ ატლანტიკისკენ (ევროპის მიმართულებით) მიედინება და რეგიონს ათბობს.ჩრდილოეთში ეს წყალი ცივდება, სიმკვრივეს იმატებს, სიღრმეში იძირება და ისევ სამხრეთისკენ ბრუნდება.სწორედ ამ „კონვეიერის“ წყალობითაა, რომ დასავლეთ და ჩრდილოეთ ევროპაში (მაგალითად, დიდ ბრიტანეთში ან ნორვეგიაში) ბევრად უფრო რბილი კლიმატია, ვიდრე იმავე განედზე მდებარე კანადაში ან ციმბირში.რატომ არის სისტემა საფრთხეში?გლობალური დათბობის გამო გრენლანდიის ყინულოვანი ფარი და ჩრდილოეთის მყინვარები კოლოსალური სიჩქარით დნება.ატლანტიკის ოკეანეში უზარმაზარი რაოდენობის მტკნარი წყალი ჩაედინება.მტკნარი წყალი მარილიანზე უფრო მსუბუქია, რის გამოც ცივი წყალი სიღრმეში ვეღარ იძირება.შედეგად, „კონვეიერი“ ნელდება. ბოლო კვლევებით, AMOC დღეს ბოლო 1000 წლის განმავლობაში ყველაზე სუსტ მდგომარეობაშია.რა მოხდება, თუ დინება გაჩერდება?მეცნიერები ამ მოვლენას კლიმატურ „გარდამტეხ წერტილს“  უწოდებენ. AMOC-ის შესაძლო კოლაფსს დედამიწისთვის დომინოს ეფექტი ექნება:ევროპის გაყინვა: მიუხედავად გლობალური დათბობისა, ევროპაში საშუალო ტემპერატურა მკვეთრად (5-10°C-ით) დაეცემა. ზამთარი გახდება მკაცრი და ხანგრძლივი.მუსონების გაქრობა: სამხრეთ ნახევარსფეროში და ტროპიკებში კლიმატი მკვეთრად შეიცვლება. ინდოეთსა და დასავლეთ აფრიკაში მუსონური წვიმების მოშლა მილიარდობით ადამიანს წყლისა და მოსავლის გარეშე დატოვებს.ზღვის დონის აწევა: ჩრდილოეთ ამერიკის აღმოსავლეთ სანაპიროზე (მაგალითად, ნიუ-იორკში) ზღვის დონე დამატებით რამდენიმე ათეული სანტიმეტრით აიწევს.როდის უნდა ველოდოთ ცვლილებებს?ადრე მიიჩნეოდა, რომ AMOC-ის სრული გაჩერება მხოლოდ XXI საუკუნის ბოლოს ან შემდეგ საუკუნეში იყო მოსალოდნელი. თუმცა, ბოლო წლების კომპიუტერულმა მოდელირებამ აჩვენა, რომ სისტემა ბევრად უფრო მგრძნობიარეა, ვიდრე გვეგონა.დღეს კლიმატოლოგთა ნაწილი შიშობს, რომ თუ სათბურის აირების ემისია არ შემცირდა, „კონვეიერი“ შესაძლოა ამ საუკუნის შუა წლებშიც კი მოიშალოს, რაც თანამედროვე ცივილიზაციისთვის უდიდესი გამოწვევა იქნება.

1788637355

ცნობილი თურქი მსახიობი საკუთარ სახლში გარდაცვლილი იპოვეს

ცნობილი თურქი მსახიობი სერჰათ ქილიჩი 51 წლის ასაკში გარდაცვლილი იპოვეს სტამბოლში, საკუთარ სახლში. ინფორმაციას თურქული მედია ავრცელებს.მსახიობს რამდენიმე დღის განმავლობაში ვერ უკავშირდებოდნენ. მისმა შეყვარებულმა, რომელიც მის საცხოვრებელ სახლში მივიდა, ის მისაღებ ოთახში, დივანზე გარდაცვლილი იპოვა.გავრცელებული ცნობებითა და მისი შეყვარებულის ჩვენებით, მსახიობს ლეიკემიასთან  დაკავშირებული ჯანმრთელობის პრობლემები ჰქონდა. გარდა ამისა, სულ ახლახან მას ხერხემლის თიაქარიც დაუდგინდა.ადგილზე მისულმა პოლიციამ და სასწრაფო დახმარების ჯგუფებმა პირველადი დათვალიერებით ძალადობის ან ღია ჭრილობების კვალი ვერ აღმოაჩინეს. გარდაცვალების ზუსტი მიზეზის დასადგენად ცხედარი ექსპერტიზაზეა გადაყვანილი.ქართველ მაყურებელს სერჰათ ქილიჩი ცნობილი თურქული სერიალებიდან და ფილმებიდან ახსოვს, მათ შორის მეგაჰიტი სერიალით "მცველი“.

1788631441

ირანული მედიის ცნობით, ქვეყნის დასავლეთში საწვავის ავზის აფეთქების შედეგად ათი ადამიანი დაიღუპა, დაშავდა ექვსი ადამიანი

ირანის სახელმწიფო მედიის ინფორმაციით, ქვეყნის დასავლეთში საწვავის ავზის აფეთქების შედეგად ათი ადამიანი დაიღუპა.თვითმხილველების ცნობით, აფეთქება საგზაო შემთხვევის შედეგი იყო.მათივე ინფორმაციით, შემთხვევა სამუხრუჭე სისტემის ტექნიკური გაუმართაობის გამო მოხდა.ამასთან, ჰამედან-სანანდაჯის გზატკეცილზე მომხდარი ინციდენტის შედეგად კიდევ ექვსი ადამიანი დაშავდა.ადგილობრივი გუბერნატორის თქმით, ადგილზე ხანძარი ამჟამად ლოკალიზებულია.

1788631311

დაბადების თვე და სიცოცხლის ხანგრძლივობა - რას ამბობს სტატისტიკა

მკვლევრებმა აღმოაჩინეს სტატისტიკური კანონზომიერება დაბადების თვესა და სიცოცხლის ხანგრძლივობას შორის. ყველაზე ხშირად იმ ადამიანებს შორის, რომლებიც ძალიან ღრმა მოხუცებულობამდე აღწევდნენ, დეკემბერში დაბადებულები იყვნენ. ამავდროულად, მეცნიერები ხაზს უსვამენ: დაბადების თარიღს არ შეუძლია იწინასწარმეტყველოს, თუ რამდენ ხანს იცოცხლებს კონკრეტული ადამიანი.Journal of Aging Research-ში გამოქვეყნებული ანალიზები მიუთითებს შესაძლო კავშირზე დაბადების სეზონსა და ხანდაზმულობას (დღეგრძელობას) შორის, წერს WP Tech. კერძოდ, დეკემბერში დაბადებული ადამიანები ზოგიერთ კვლევაში უფრო ხშირად აღწევდნენ ძალიან ღრმა ასაკს, ვიდრე სხვა თვეებში დაბადებულები.ერთ-ერთი შესაძლო მიზეზი შეიძლება უკავშირდებოდეს გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების რისკს. ზოგიერთი კვლევა ვარაუდობს, რომ წლის ბოლოს დაბადებულ ადამიანებში ცალკეული გულ-სისხლძარღვთა პრობლემების განვითარების ალბათობა შესაძლოა ოდნავ დაბალი იყოს. ამავდროულად, მათ შეიძლება ჰქონდეთ სხვა დაავადებების, კერძოდ, ზოგიერთი ნევროლოგიური დარღვევისა და ასთმის მომატებული რისკი.ვინ აღწევდა უფრო ხშირად 105 წელს?კიდევ ერთი საინტერესო კანონზომიერება  -  ნაშრომში „დაბადების თვე და 105+ წლამდე მიღწევა“. გაბრიელე დობლჰამერმა, რემბრანდტ შოლცმა და ჰაინერ მაიერმა გააანალიზეს იმ ადამიანების მონაცემები, რომლებმაც სულ მცირე 105 წელი იცოცხლეს.აღმოჩნდა, რომ ასწლოვანთა შორის არაპროპორციულად ბევრი იყო დეკემბერში დაბადებული ადამიანი. დაბადებიდან 105 წლისა და მეტ ასაკამდე მიღწევის ფარდობითი ალბათობა ამ ჯგუფში საშუალოზე დაახლოებით 16%-ით მაღალი იყო.მსგავსი ტენდენცია დააფიქსირეს მაქს პლანკის დემოგრაფიული კვლევების ინსტიტუტის მკვლევრებმაც. ავსტრიასა და დანიაში მონაცემთა ანალიზმა აჩვენა, რომ შემოდგომაზე, ოქტომბრიდან დეკემბრამდე დაბადებული ადამიანები , 50 წლის შემდეგ საშუალოდ უფრო დიდხანს ცოცხლობდნენ, ვიდრე გაზაფხულზე - აპრილიდან ივნისამდე დაბადებულები. კვლევისთვის გამოყენებული იყო მილიონზე მეტი დაკვირვება. მეცნიერებმა ივარაუდეს, რომ შემდგომ ჯანმრთელობაზე შესაძლოა გავლენა მოეხდინა იმ პირობებს, რომლებშიც ადამიანი ჯერ კიდევ დაბადებამდე და სიცოცხლის პირველი თვეების განმავლობაში იმყოფებოდა.რატომ შეიძლება ჰქონდეს მნიშვნელობა დაბადების სეზონს?მკვლევრები ვარაუდობენ, რომ მნიშვნელობა შეიძლება ჰქონდეს სეზონურ ფაქტორებს, რომლებიც მოქმედებს ორსულობასა და ბავშვის ადრეულ განვითარებაზე.მათ შორის არის დედის კვება, მზის სინათლის რაოდენობა, D ვიტამინის დონე, სეზონური ინფექციები და გარემოს სხვა პირობები. მათ პოტენციურად შეუძლიათ გავლენა იქონიონ იმაზე, თუ რამდენად მიდრეკილი იქნება ორგანიზმი მომავალში გარკვეული დაავადებებისადმი.ამავდროულად, ეს მიღებული შედეგების მხოლოდ ერთ-ერთი შესაძლო ინტერპრეტაციაა. თავისთავად დაბადების თვე არ განსაზღვრავს სიცოცხლის ხანგრძლივობას.დღეგრძელობაზე ბევრად მეტ გავლენას ახდენს გენეტიკა, კვება, ფიზიკური აქტივობა, ძილი, სტრესის დონე, დაავადებათა პროფილაქტიკა და ხარისხიან სამედიცინო მომსახურებაზე ხელმისაწვდომობა.

1788630192

ქურდებმა 235 ათას დოლარიანი ბრილიანტი ყალბით შეცვალეს - როგორ გაირკვა სიმართლე

სინგაპურში ორმა მამაკაცმა საიუველირო მაღაზიიდან 235 ათას დოლარზე მეტი ღირებულების ბრილიანტის მოპარვა სცადა, თუმცა მათი გეგმა მალევე ჩავარდა - პოლიციამ ორივე მათგანი შემთხვევიდან სულ რაღაც სამ საათში დააკავა.30 და 42 წლის მამაკაცები მაღაზიაში შევიდნენ და ძვირად ღირებული ბრილიანტის შეძენით დაინტერესდნენ.მათ ქვის დათვალიერება და შემოწმება დაიწყეს. სწორედ ამ დროს, პოლიციის ინფორმაციით, მამაკაცებმა მოხერხებულად შეცვალეს ნამდვილი ბრილიანტი წინასწარ მომზადებული ყალბი ქვით.ორივემ მაღაზია ისე დატოვა, რომ არაფერი შეუძენია. თუმცა, მათი საქციელი თანამშრომელს საეჭვოდ მოეჩვენა. შემოწმების შემდეგ მან აღმოაჩინა, რომ ნამდვილი ბრილიანტი აღარ იყო ადგილზე და მისი ადგილი ყალბ ქვას დაეკავებინა.მაღაზიის თანამშრომელმა პოლიციას დაუყოვნებლივ მიმართა. სამართალდამცველებმა გამოძიება დაიწყეს და ეჭვმიტანილების იდენტიფიცირება სათვალთვალო კამერებისა და პოლიციის კამერების ჩანაწერების დახმარებით შეძლეს.საბოლოოდ, ორივე მამაკაცი აეროპორტში, შემთხვევიდან სამ საათზე ნაკლებ დროში დააკავეს. პოლიციამ მათგან მოპარული ნამდვილი ბრილიანტიც ამოიღო.მამაკაცებს ბრალი წაუყენეს ქურდობაში თანამზრახველთან ერთად. სინგაპურის კანონმდებლობით, აღნიშნული დანაშაული შვიდ წლამდე თავისუფლების აღკვეთითა და ჯარიმით ისჯება.

1788628566

გამოძიება დაიწყო მერვეკლასელის წინააღმდეგ, რომელიც მასწავლებელს გაუპატიურებით დაემუქრა (რუსეთი)

ეკატერინბურგში გამომძიებლებმა სისხლის სამართლის საქმე აღძრეს მერვეკლასელის მიმართ, რომელიც ეჭვმიტანილია ინგლისური ენის 24 წლის მასწავლებლის გაუპატიურების მუქარაში. ამის შესახებ რუსეთის ფედერაციის საგამოძიებო კომიტეტის ვებგვერდზე იტყობინებიან. საქმე პირად კონტროლზე აიყვანა უწყების ხელმძღვანელმა.„რუსეთის საგამოძიებო კომიტეტის სვერდლოვსკის ოლქის საგამოძიებო ორგანოების მიერ სისხლის სამართლის საქმე აღიძრა რუსეთის ფედერაციის სისხლის სამართლის კოდექსის 213-ე მუხლით (ხულიგნობა) გათვალისწინებული დანაშაულის ნიშნებით“, - ნათქვამია ტექსტში.

1788627912

მამაკაცი მაღაზიაში ღამით დარჩა და დილამდე ნივთებს იპარავდა

ჩიკაგოში 53 წლის მამაკაცი დააკავეს, რომელიც ქალაქის ცენტრში მდებარე Macy’s-ის მაღაზიაში ღამის განმავლობაში დარჩა და იქიდან ტანსაცმელი და საკვები მოიპარა. ამის შესახებ უცხოური მედია წერს.სამართალდამცველების ინფორმაციით, მამაკაცი მაღაზიაში სამუშაო საათების დასრულების შემდეგ დარჩა. ღამის განმავლობაში მან რამდენიმე ტანსაცმელი აიღო, ჩაიცვა და მაღაზიის კვების ობიექტებიდან საკვებიც წაიღო.დაახლოებით ღამის 3:25 საათზე მამაკაცმა მაღაზია დატოვა. თუმცა მისი ისტორია ამით არ დასრულებულა.რამდენიმე კვირის შემდეგ, Macy’s-ის თანამშრომლებმა ქუჩაში შეამჩნიეს პირი, რომელიც აღწერით იმ ადამიანს ჰგავდა, ვინც ივნისში მაღაზიაში იმყოფებოდა. თანამშრომლების ყურადღება განსაკუთრებით იმან მიიქცია, რომ მას იგივე ფეხსაცმელი და ზურგჩანთა ჰქონდა, რაც შემთხვევის დროს დაფიქსირებულ პირს.პოლიციამ მამაკაცი დააკავა. მას ბრალი შენობაში უკანონოდ შეღწევასა და მძიმე კატეგორიის საცალო ქურდობაში წაუყენეს.

1788627417

ტრამპის განცხადებით მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატმა აშშ-ს 18 მილიარდი დოლარის შემოსავალი მოუტანა

აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა თავის სოციალურ ქსელში დაწერა, რომ ფეხბურთში მსოფლიო ჩემპიონატმა, რომელიც ამერიკაში, მექსიკასა და კანადაში 11-19 ივლისს ჩატარდა, ამერიკას 18 მილიარდი დოლარის ოდენობის შემოსავალი მოუტანა.„რა საოცარი ზაფხული იყო ამერიკაში მოგზაურობის თვალსაზრისით! ამერიკელებმა თითქმის 300 მილიარდი მილი გაიარეს, ჩვენმა ეროვნულმა პარკებმა 78 მილიონ ვიზიტორს უმასპინძლეს, ხოლო მილიონობით ადამიანი ავიარეისებით გადაადგილდა. მხოლოდ FIFA-ს მსოფლიო ჩემპიონატმა ჩვენს ეკონომიკაში 18 მილიარდ დოლარზე მეტი შემოიტანა და 160 ათასზე მეტი სამუშაო ადგილი შექმნა.მოგზაურობა და ტურიზმი ნიშნავს სამუშაო ადგილებს, ინვესტიციებსა და მილიარდობით დოლარის შემოდინებას ამერიკულ ბიზნესებსა და ადგილობრივ თემებში. ჩვენ ვამცირებთ ბიუროკრატიას, ვაუმჯობესებთ საჰაერო მიმოსვლას და ვამარტივებთ შეერთებულ შტატებში მოგზაურობასა და ბიზნესის წარმოებას. ამერიკა ბიზნესისთვის ღიაა - და საუკეთესო ჯერ კიდევ წინ არის!“, - დაწერა ტრამპმა.

1788611415

ნეპალში, წყალდიდობიდან ათი დღის შემდეგ მაშველებმა მიწაში დამარხული სახლიდან ქალი ამოიყვანეს

ნეპალში წყალდიდობიდან ათი დღის შემდეგ სტიქიის შედეგად დაზიანებული სახლიდან მაშველებმა ქალი ამოიყვანეს.მედიის ცნობით, 64 წლის ნეპალელი ჩანდიკა შრესტა სამაშველო ჯგუფებმა ნუვაკოტის რაიონში ნაწილობრივ დამარხული სახლის მეოთხე სართულზე იპოვეს. ის ვერტმფრენით კატმანდუს საავადმყოფოში სამკურნალოდ გადაიყვანეს.ცნობისთვის, ძლიერი წყალდიდობა ნეპალსა და ტიბეტში 26 აგვისტოს მოხდა. სტიქიას, სულ მცირე, 1 300 ადამიანი ემსხვერპლა, 5 600-ზე მეტი კი ამ დრომდე დაკარგულად ითვლება.

1788604920

უიტკოფი და კუშნერი მოსკოვში ჩავიდნენ

აშშ-ის პრეზიდენტის დონალდ ტრამპის სპეციალური წარმომადგენლები სტივ უიტკოფი და ჯარედ კუშნერი მოსკოვში ჩავიდნენ. ინფორმაციას რუსული მედია ავრცელებს.სპეციალური ბორტი ამერიკიდან მოსკოვის ვნუკოვოს აეროპორტში ცოტა ხნის წინ დაეშვა. უიტკოფს და კუშნერს აეროპორტში რუსეთის პრეზიდენტის ვლადიმერ პუტინის სპეციალური წარმომადგენელი კირილ დმიტრიევი დახვდა.ჯერჯერობით უცნობია, თუ ვისთან გამართავენ მოლაპარაკებებს ტრამპის წარმომადგენლები.მედიაში გავრცელებული ინფორმაციის თანახმად, მოსკოვში მოლაპარაკებების შემდეგ უიტკოფი და კუშნერი კიევში გაემგზავრებიან.

1788593535

ტრამპის განცხადებით, მას შემდეგ, რაც მან ონტარიოს ტბას ამერიკის ტბა დაარქვა, აღნიშნულ რეგიონში ბიზნესი აყვავდა

აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა თავის სოციალურ ქსელში დაწერა, რომ მას შემდეგ რაც მან კანადა-ამერიკის საზღვარზე მდებარე ონტარიოს ტბას ამერიკის ტბა დაარქვა, აღნიშნულ რეგიონში ბიზნესი აყვავდა.„ადამიანებს, განსაკუთრებით კი ამერიკის შეერთებული შტატების პატრიოტებს, ძალიან მოსწონთ ონტარიოს ტბისთვის სახელის გადარქმევა და მისთვის „ამერიკის ტბის“ დარქმევა! მხარდაჭერა მართლაც უზარმაზარია, მათ შორის Google Maps-ის, Apple Maps-ისა და Microsoft-ის Bing Maps-ის მხრიდანაც. სახელის გადარქმევის შემდეგ, ტბის ამერიკულ სანაპიროზე ბიზნესი უბრალოდ აყვავდა!“, - დაწერა ტრამპმა.ცნობისთვის, ტრამპმა 27 აგვისტოს ხელი მოაწერა აღმასრულებელ ბრძანებას, რომლითაც ონტარიოს ტბას ამერიკის ტბა დაარქვა. აღნიშნულმა ფაქტმა კანადის ხელისუფლების აღშფოთება გამოიწვია.

1788584732

მე ვესაუბრები პუტინს, ძალიან კარგად ვიცნობ... - ტრამპი რუსეთის პრეზიდენტის გეგმებზე საუბრობს

აშშ-ის პრეზიდენტი დონალდ ტრამპი აცხადებს, რომ რუსეთის პრეზიდენტი ვლადიმერ პუტინი არ აპირებს ნატო-ზე თავდასხმას, მიუხედავად გერმანიის მიერ რუსეთის მიმართ გაჟღერებული ბრალდებებისა, რომელიც აეროპორტზე დრონებით თავდასხმებს მოჰყვა.თეთრ სახლში მედიასთან შეხვედრისას „ფრანს პრესის“ წარმომადგენელმა სწორედ აღნიშნულ საკითხთან დაკავშირებით დაუსვა შეკითხვა აშშ-ის პრეზიდენტს. ტრამპმა აღნიშნა, რომ პუტინს ესაუბრება და მას კარგად იცნობს.„მე ვესაუბრები მას. ძალიან კარგად ვიცნობ. პუტინი არ აპირებს ნატო-ს ტერიტორიაზე თავდასხმას“, – განაცხადა დონალდ ტრამპმა.მისი თქმით, სპეციალურ წარმომადგენლებს, ჯარედ კუშნერსა და სტივ უიტკოფს მოსკოვში „ომის დასასრულებლად წინადადება მიაქვთ“.