1777279052

სტოკჰოლმის საერთაშორისო მშვიდობის კვლევის ინსტიტუტი - ევროპამ სამხედრო ხარჯები 14%-ით გაზარდა

ევროპამ სამხედრო ხარჯები 14%-ით გაზარდა, – ამის შესახებ ინფორმაციას სტოკჰოლმის საერთაშორისო მშვიდობის კვლევის ინსტიტუტი (SIPRI) ავრცელებს.მათივე ცნობით, ნატო-ს 29 ევროპელმა წევრმა თავდაცვაზე 2025 წელს ჯამში 559 მილიარდი დოლარი დახარჯა და ამასთან, ალიანსის 22-მა წევრმა თავდაცვაზე მშპ-ს მინიმუმ 2% ან მეტი გამოყო.SIPRI-ის ცნობით, ევროპის ქვეყნებს შორის თავდაცვაზე ყველაზე მეტი გერმანიამ დახარჯა, რომელმაც 2025 წელს, წინა წელთან შედარებით, ხარჯები 24%-ით გაზარდა და 114 მილიარდ დოლარს მიაღწია. გერმანიის სამხედრო ხარჯებმა 1990 წლის შემდეგ პირველად გადააჭარბა 2%-იან ზღვარს და 2025 წელს მშპ-ს 2.3%-ს მიაღწია.კვლევის მიხედვით, ესპანეთის სამხედრო ხარჯები 50%-ით გაიზარდა და 40.2 მილიარდ დოლარს მიაღწია. ოფიციალურმა მადრიდმა თავდაცვაზე 2025 წელს მშპ-ს 2% დახარჯა, რაც 1994 წლის შემდეგ ყველაზე მაღალი მაჩვენებელია.SIPRI-ის ინფორმაციით, 2024 წლიდან 2025 წლამდე დიდი ბრიტანეთის სამხედრო ხარჯები 2%-ით შემცირდა და 89 მილიარდ დოლარს მიაღწია. ამასობაში, საფრანგეთის სამხედრო ხარჯები 1.5%-ით გაიზარდა და 68 მილიარდ დოლარს მიაღწია.„2025 წელს ნატო-ს ევროპელი წევრების სამხედრო ხარჯები 1953 წლის შემდეგ ნებისმიერ დროსთან შედარებით ყველაზე სწრაფად გაიზარდა, რაც ასახავს ევროპის მიერ თვითკმარობისკენ სწრაფვას, შეერთებული შტატების მხრიდან ალიანსში ტვირთის განაწილების გაზრდის მიზნით მზარდი ზეწოლის პარალელურად“, – აღნიშნა ჯეიდ გიბერტო რიკარმა, SIPRI-ს სამხედრო ხარჯებისა და იარაღის წარმოების პროგრამის მკვლევარმა.SIPRI-ს მონაცემებით, მსოფლიოში შეირაღებაზე დახარჯული ფინანსები ზედიზედ მე-11 წელია იზრდება. 2025 წელს გლობალური სამხედრო ხარჯები 2.9%-ით გაიზარდა და 2.89 ტრილიონ დოლარს მიაღწია. ქვეყნებს შორის ყველაზე მეტს შეერთებული შტატები, ჩინეთი და რუსეთი ხარჯავენ.

1777277400

POLITICO: თეთრი სახლის შიდა წრეებში ფიქრობენ, რომ რუბიო სულ უფრო პოპულარული ხდება და შეიძლება 2028 წლის არჩევნების ერთ-ერთი კანდიდატი გახდეს

ამერიკის შეერთებული შტატების პრეზიდენტის, დონალდ ტრამპის ყველაზე ახლო მრჩევლების ერთი ნაწილი მიიჩნევს, რომ ამერიკის სახელმწიფო მდივანი, მარკო რუბიო, შესაძლოა, 2028 წლის საპრეზიდენტო არჩევნების ერთ-ერთი სერიოზული მონაწილე იყოს - ეს შეფასება ეფუძნება მის გონივრულ მოქმედებებს საგარეო კონფლიქტების მართვაში და უნარს, თავიდან აიცილოს პოლიტიკური „ნაღმები“. სტატიას ამ შინაარსით POLITICO ავრცელებს.გამოცემის მტკიცებით, ეს საკმაოდ მოულოდნელი ცვლილებაა იმ პოლიტიკოსისთვის, რომელსაც ადრე აკრიტიკებდნენ, როგორც ზედმეტად მკაცრი საგარეო პოლიტიკის მქონე ადამიანს, “ისთებლიშმენტის” წარმომადგენელს და 2016 წლის წარუმატებელი საპრეზიდენტო კამპანიით დაზარალებულს, თითქოსდა მას „რესპუბლიკურ“ პარტიაში ადგილი ჰქონდა დაკარგული. თუმცა, მისმა როლმა ვენესუელის ლიდერის, ნიკოლას მადუროს ჩამოშორებაში და ტრამპისადმი ერთგულებამ მნიშვნელოვნად გააძლიერა მისი პოზიციები როგორც თეთრ სახლში, ასევე მოძრაობა MAGA-ს ამომრჩევლებში.რუბიო ამბობს, რომ ის არ დაუპირისპირდება აშშ-ის ვიცე-პრეზიდენტს, ჯეი დი ვენსს, რომელიც აგრეთვე 2028 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებზე ერთ-ერთ სავარაუდო კანდიდატად სახელდება.როგორც POLITICO წერს, ჯერ კიდევ უცნობია, შეძლებს თუ არა რუბიოს “გადასვლა” MAGA-ს პოლიტიკაში ტრამპის მხარდამჭერთა უმრავლესობის ხმების მოპოვებას. ამ ეტაპზე, პრეზიდენტის შიდა წრეში მისი მხარდამჭერები აღნიშნავენ, რომ „ტრამპიზმის“ მიღება თავად არის მისი ძლიერი მხარე. ტრამპს მოსწონს თავის მხარეს გადასული ადამიანები.„ჯეი დი ვენსი შესანიშნავი ვიცე-პრეზიდენტია, ხოლო მარკო რუბიო - ძალიან კარგი სახელმწიფო მდივანი”, - განაცხადა ტრამპის მრჩეველმა ალექს ბრუზევიცმა. მისი თქმით, 2016 წლის შემდეგ რუბიოს შეეძლო ორი გზა აერჩია: ან გაჰყოლოდა ჯონ კეისიჩის გზას და ტრამპის კრიტიკაში ჩაფლულიყო, ან მიეღო MAGA. მან მეორე გზა აირჩია.ბრუზევიცის თქმით, რუბიო გახდა MAGA-ს ერთ-ერთი ყველაზე ძლიერი მოკავშირე და დამცველი. თეთრი სახლის ერთ-ერთმა მაღალჩინოსანმა აღწერა რუბიო, როგორც „ერთგული, ძალიან ჭკვიანი, გამართულად მოსაუბრე და გამოცდილი“ და დაამატა, რომ ის „გამარჯვებულია”.ტრამპს ჯერ არ დაუჭერია მხარი კონკრეტული მემკვიდრისთვის, თუმცა, მისი აზრი შეიძლება გადამწყვეტი იყოს.თუ რუბიო გადაწყვეტს კენჭისყრას ვენსის ან სხვების წინააღმდეგ, მას მოუწევს რთული გზის გავლა - კაბინეტის წევრობიდან საარჩევნო კანდიდატობამდე, რაც ბოლო წლებში ბევრ პოპულარულ პოლიტიკოსსაც გაუჭირდა.ბოლო გამოკითხვებმა აჩვენა, რომ რუბიოს მხარდაჭერა მკვეთრად გაიზარდა: CPAC-ის არაოფიციალურ გამოკითხვაში მან 35% მიიღო, რაც წინა წლის მაჩვენებელს 3%-ით აღემატება, მაშინ როცა ვენსი 53%-ით კვლავ ლიდერია, თუმცა, მისი მხარდაჭერა შემცირებულია.

1777276867

აშშ-ის წარმომადგენელთა პალატის ანგარიში: ევროკავშირი 6 ევროპული ქვეყნის არჩევნებში ჩაერია

ევროკავშირი ჩაერია არჩევნებში და არ დაუშვა თავისუფალი კენჭისყრა სლოვაკეთში (2023 წელს), ნიდერლანდებში (2023/2025 წლებში), საფრანგეთში (2024 წელს), რუმინეთში (2024 წელს), მოლდოვასა (2024 წელს) და ირლანდიაში (2024/2025 წლებში), - ნათქვამია აშშ-ის წარმომადგენელთა პალატის ანგარიშში, რომელიც რესპუბლიკური პარტიის წევრების მიერ არის მომზადებული.ამ ბრალდებას საფუძვლად აშშ-ის წარმომადგენელთა პალატის იურიდიულ საკითხთა კომიტეტის ოფიციალური ანგარიში დაედო, რომელიც 2026 წლის 3 თებერვალს გამოქვეყნდა. ავტორთა განცხადებით, 160-გვერდიანი ანგარიში ეყრდნობა ტექნოლოგიური კომპანიებიდან (მაგალითად, TikTok) სასამართლო უწყების (subpoena) მეშვეობით მოპოვებულ არასაჯარო დოკუმენტებს.ტექსტში ნათქვამია, რომ 2023 წელს „ციფრული მომსახურების შესახებ აქტის“ (DSA) ძალაში შესვლის შემდეგ, ევროკომისია სოციალურ პლატფორმებზე პოლიტიკური შინაარსის კონტენტის წაშლის ან შეზღუდვის მიზნით „რეგულარულ ზეწოლას ახორციელებდა“.ანგარიშის ავტორების თანახმად, ევროკომისია დიდი ოდენობით ჯარიმების მუქარას იყენებდა, რათა ეიძულებინა ისეთი კომპანიები, როგორიცაა YouTube, TikTok და X (Twitter), წაეშალათ ისეთი კონტენტი, რომელიც არ არის უკანონო, თუმცა აკრიტიკებს ევროკავშირის პოლიტიკას ან მიგრაციის საკითხებს.ეს ზეწოლა, სავარაუდოდ, მიზნად ისახავდა „ეროვნულ არჩევნებამდე კონტენტის ცენზურას“, რათა ზიანი მიჰყენებოდა კონსერვატიულ ან პოპულისტურ პოლიტიკურ ძალებს.ანგარიშში ასევე ნათქვამია, რომ ევროპული რეგულაციები პირდაპირ არღვევს ამერიკელების სიტყვის თავისუფლების უფლებას, რადგან პლატფორმებს აიძულებს გამოიყენონ მოდერაციის გლობალური წესები, რომლებიც ზღუდავს „ამერიკულ თვალსაზრისს“.ევროკავშირი ამ ბრალდებებს კატეგორიულად უარყოფს. ევროკომისიის ოფიციალურმა წარმომადგენელმა, თომას რენიემ ბრალდებებს „სრულიად უსაფუძვლო“ და „სრული აბსურდი“ უწოდა.ბრიუსელი ამტკიცებს, რომ DSA მიზნად მხოლოდ უკანონო კონტენტთან და სისტემურ რისკებთან (მაგალითად, უცხოურ ჩარევასთან) ბრძოლას ისახავს, სიტყვის თავისუფლების მკაცრი დაცვით.

1777276640

Telegraph: ბრიტანეთი მოკავშირეებთან ერთად თავდაცვითი ბანკის შექმნას გეგმავს

დიდი ბრიტანეთი, მოკავშირეებთან ერთად, „თავდაცვითი ბანკის“ შექმნას გეგმავს. Telegraph-ის ცნობით, მიზანი მოკავშირეების გადაიარაღება და რუსეთის პრეზიდენტისთვის ეფექტიანი წინააღმდეგობის გაწევაა.გამოცემა წერს, რომ 150 მილიარდიანი ბანკის შექმნა იგეგმება ევროკავშირის საკრედიტო პროგრამის ანალოგიური გეგმის მიხედვით, რომელიც ბლოკის წევრებს იარაღის შესყიდვისთვის დაბალპროცენტიანი დაფინანსებით უზრუნველყოფს. ბლოკში, ბრიტანეთის ეგიდით, ნატოს წევრი ათი სახელმწიფოს: ნორვეგიის, ფინეთის, შვედეთის, ესტონეთის, ლიეტუვის, ლატვიის, დანიის, ისლანდიისა და ნიდერლანდების გაერთიანება იგულისხმება.

1777276577

მედია: თეირანმა ვაშინგტონს მოლაპარაკებებისთვის სამეტაპიანი ფორმულა გაუგზავნა

ირანმა, შუამავლების საშუალებით, შეერთებულ შტატებს მოლაპარაკებისთვის სამეტაპიანი ფორმულა გაუგზავნა. თეირანი ვაშინგტონის მხრიდან მოლაპარაკებების აღდგენის სურვილის შემთხვევაში, პირველ ეტაპზე ცეცხლის სრულად შეწყვეტას და ირანისა და ლიბანის წინააღმდეგ საბრძოლო მოქმედებების შეწყვეტის გარანტიას ითხოვს.მეორე ეტაპად ჰორმუზის სრუტეზე კონტროლის საკითხის განხილვაა დასახელებული. ბირთვული საკითხი კი მესამე პუნქტშია მოცემული, თუმცა მასზე მსჯელობას ირანი მხოლოდ პირველი ორი ეტაპის მოგვარების შემდეგ თანხმდება. პარალელურად, ირანს მოლაპარაკება აქვს რუსეთთან. ირანის საგარეო საქმეთა მინისტრი რუსეთში ჩავიდა და ის ვლადიმერ პუტინის შეხვდება.

1777276506

აშშ-ში ბრიტანეთის მეფის სახელმწიფო ვიზიტი დღეს იწყება

დიდი ბრიტანეთის მეფე ჩარლზ მესამე და მისი მეუღლე ოთხდღიან ვიზიტს ვაშინგტონში დღეს დაიწყებენ. დღესვე შედგება შეერთებული შტატების პრეზიდენტის ოჯახთან არაოფიციალური შეხვედრა, ოფიციალური აუდიენცია კი ხვალ გაიმართება. მოგვიანებით ბრიტანეთის მონარქი კონგრესის ორივე პალატის წინაშე სიტყვით გამოვა.

1777274983

მედია: ვაშინგტონში მიღებაზე სროლაში ეჭვმიტანილმა მანიფესტი დაწერა, რომელშიც გაამხილა, რომ მისი სამიზნე ტრამპის ადმინისტრაციის წევრები იყვნენ

ამერიკული მედიის ცნობით, თეთრი სახლის კორესპონდენტთა ასოციაციის მიღებაზე სროლაში ეჭვმიტანილმა მანიფესტი დაწერა, სადაც მკაფიოდ მიუთითა, რომ ადმინისტრაციის წარმომადგენლებზე თავდასხმა სურდა. 31 წლის კოულ ტომას ალენმა მანიფესტი ოჯახის წევრებს გადასცა, ინციდენტამდე რამდენიმე წუთით ადრე კი ის პოლიციას ეჭვმიტანილის ძმამ გადაუგზავნა. რადიკალური განწყობა დაკავებულმა დაკითხვაზეც დაადასტურა.გამოძიების ფარგლებში გამოიკითხნენ ოჯახის წევრებიც. გაირკვა, რომ იარაღს თავდამსხმელი მშობლების სახლში ინახავდა. კოულ ტომას ალენი სასამართლოს წინაშე დღეს წარდგება და მას ბრალს ოფიციალურად წაუყენებენ.თეთრი სახლის კორესპონდენტთა ასოციაციის ვახშამზე, რომელსაც აშშ-ის პრეზიდენტი და მისი ადმინისტრაციის წარმომადგენლების ესწრებოდნენ, სროლა იყო. მსროლელი დაკავებულია.

1777273843

ევროკავშირი ჩაერია არჩევნებში და არ დაუშვა თავისუფალი კენჭისყრა არაერთ ქვეყანაში - აშშ-ის წარმომადგენელთა პალატის ანგარიში

ევროკავშირი ჩაერია არჩევნებში და არ დაუშვა თავისუფალი კენჭისყრა სლოვაკეთში 2023 წელს, ნიდერლანდებში 2023/2025 წლებში, საფრანგეთში 2024, რუმინეთში 2024, მოლდოვაში 2024 და ირლანდიაში 2024/2025 წლებში - ამის შესახებ აშშ-ის წარმომადგენელთა პალატის ანგარიშშია ნათქვამი, რომელიც რესპუბლიკური პარტიის წევრებმა მოამზადეს.ამ მტკიცებულების საფუძველს წარმოადგენს აშშ-ის წარმომადგენელთა პალატის იურიდიული კომიტეტის ოფიციალური ანგარიში, რომელიც გამოქვეყნებულია 2026 წლის 3 თებერვალს, სახელწოდებით - "უცხოური ცენზურის საფრთხე, ნაწილი II: ევროპის ათწლიანი კამპანია გლობალური ინტერნეტის ცენზურისკენ და როგორ აზიანებს ეს ამერიკულ გამოხატვის თავისუფლებას აშშ-ში".ტექსტში აღნიშნულია, რომ 2023 წელს "ციფრული მომსახურების შესახებ აქტის" (DSA) ძალაში შესვლის შემდეგ, ევროკომისია რეგულარულად ახდენდა ზეწოლას სოციალურ პლატფორმებზე პოლიტიკური შინაარსის კონტენტის წასაშლელად ან შესაზღუდად.ანგარიშის ავტორების მტკიცებით, ევროკომისია იყენებდა დიდი ჯარიმების მუქარას, რათა აეძულებინა ისეთი კომპანიები, როგორებიცაა YouTube, TikTok და X (Twitter), წაეშალათ ისეთი კონტენტი, რომელიც არ არის უკანონო, თუმცა შეიცავს ევროკავშირის პოლიტიკის ან მიგრაციის კრიტიკას.ეს ზეწოლა, სავარაუდოდ, მიზნად ისახავდა "კონტენტის ცენზურას ეროვნულ არჩევნებამდე".ანგარიშში ასევე ნათქვამია, რომ ევროპული რეგულაციები პირდაპირ არღვევს ამერიკელთა უფლებას სიტყვის თავისუფლებაზე, რადგან აიძულებს პლატფორმებს, გამოიყენონ მოდერაციის გლობალური წესები, რომლებიც ზღუდავს "ამერიკულ მოსაზრებებს".წყარო:eadaily

1777272104

აშშ-ის ცენტრალურ სარდლობაში აცხადებენ, რომ ორკვირიანმა საზღვაო ბლოკადამ ირანის პორტებში 38 გემის შესვლა და გასვლა შეაჩერა

აშშ-ის ცენტრალური სარდლობის განცხადებით, ორკვირიანმა საზღვაო ბლოკადამ ირანის პორტებში 38 გემის შესვლა და გასვლა შეაჩერა.„ამერიკულმა ძალებმა 38 გემს უბრძანეს, გზა შეეცვალათ ან პორტში დაბრუნებულიყვნენ“,- აღნიშნულია ცენტრალური სარდლობის მიერ სიციალურ ქსელში გავრცელებულ ინფორმაციაში.განცხადებაში არ არის მითითებული, კონკრეტული ადგილმდებარეობები, სადაც გემები შეაჩერეს.ცნობისთვის, გასულ კვირას ამერიკულმა ძალებმა ინდოეთის ოკეანეში ირანის „ჩრდილოვან ფლოტთან” დაკავშირებულ ტანკერებში ჩხრეკა ჩაატარეს.

1777271649

რომის პაპი: ისინი, ვინც ომებს აჩაღებენ, ყველას გვართმევენ მშვიდობიანი მომავლის შანსს

ისინი, ვინც ომებს აჩაღებენ, ყველას გვართმევენ მშვიდობიანი მომავლის შანსს, - განაცხადა რომის პაპმა ლეო XIV-მ საკვირაო ქადაგებისას. პაპი ჩერნობილის კატასტროფის მეორმოცე წლისთავსაც გამოეხმაურა და აღნიშნა, რომ მომხდარმა კაცობრიობის კოლექტიურ სინდისზე კვალი დატოვა.„არ დაგვავიწყდეს ის ქურდებიც, რომლებიც დედამიწის რესურსების ძარცვით, სისხლიანი ომებით ან ბოროტების ნებისმიერი ფორმით მხარდაჭერით, უბრალოდ ყველას გვართმევენ მშვიდობიანი და მშვიდი მომავლის შანსს.ვიმედოვნებ, რომ გადაწყვეტილების მიღების ყველა დონეზე სიბრძნე და პასუხისმგებლობა ყოველთვის გაიმარჯვებს, რათა ატომური ენერგია ყოველთვის სიცოცხლისა და მშვიდობის მხარდასაჭერად გამოიყენონ“, - აღნიშნა რომის პაპმა.

1777271428

ტრამპი აცხადებს, რომ აშშ-ის მიერ ირანის პორტებზე დაწესებულმა საზღვაო ბლოკადამ ირანს ნავთობის ექსპორტი შეუზღუდა

აშშ-ის პრეზიდენტის, დონალდ ტრამპის განცხადებით, აშშ-ის მიერ ირანის პორტებზე დაწესებულმა საზღვაო ბლოკადამ ირანს ნავთობის ექსპორტი შეუზღუდა.„როცა დიდი რაოდენობით ნავთობი გადის სისტემაში და რაიმე მიზეზით ეს ნაკადი იკეტება, რადგან ტანკერებსა და გემებში ჩასხმა ვეღარ ხერხდება, სადენი შიგნიდან ფეთქდება, როგორც მექანიკურად, ასევე მიწაში. ისინი ამბობენ, რომ მხოლოდ სამი დღე დარჩათ ამის განხორციელებამდე. როდესაც ფეთქდება, ვერასდროს ვეღარ აღადგენ ისე, როგორც იყო“, – აღნიშნა დონალდ ტრამპმა „ფოქს ნიუსთან“ სატელეფონო ინტერვიუში.როგორც „სიენენი“ ანალიტიკოსზე დაყრდნობით წერს, ტანკერების არარსებობისას ქვეყნები უბრალოდ წარმოებას ამცირებენ. ექსპერტების თქმით, ამ სიტუაციამ, შესაძლოა, მომავალში წარმოება შეამციროს, თუმცა აფეთქების საფრთხე რეალური არ არის.

1777271378

ირანმა აშშ-ს ახალი სამშვიდობო წინადადება წარუდგინა, რომელიც ჰორმუზის სრუტის გახსნასა და ცეცხლის შეწყვეტის რეჟიმის გაგრძელებას ითვალისწინებს

ირანმა აშშ-ს ახალი სამშვიდობო წინადადება წარუდგინა, რომელიც ჰორმუზის სრუტის გახსნასა და ცეცხლის შეწყვეტის რეჟიმის გაგრძელებას ითვალისწინებს, ბირთვულ პროგრამაზე მოლაპარაკებები კი უნდა გადავადდეს, – ამის შესახებ ინფორმაციას გამოცემა „აქსიოსი“ წყაროებზე დაყრდნობით ავრცელებს.ერთ-ერთი წყაროს თქმით, გასული კვირის განმავლობაში ირანის საგარეო საქმეთა მინისტრმა, აბას არაღჩიმ შუამავლებს, პაკისტანს, ეგვიპტეს, თურქეთსა და კატარს აცნობა, რომ თეირანში ჯერ კიდევ არ არის შეთანხმება, თუ როგორ უპასუხონ ამერიკის მოთხოვნებს.როგორც „აქსიოსი“ წერს, ახალი წინადადება პაკისტანის მეშვეობით გადაეცა ვაშინგტონს, ის ჰორმუზის კრიზისის მოგვარებაზეა ორიენტირებული. ბირთვულ საკითხზე მოლაპარაკებები კი მხოლოდ მოგვიანებით დაიწყება – ცეცხლის შეწყვეტის გახანგრძლივების ან ომის დასრულების შემდეგ.გამოცემის ინფორმაციით, თეთრმა სახლმა წინადადება მიიღო, თუმცა ჯერ გაურკვეველია, განიხილავს თუ არა მას ვაშინგტონი.ამასთან, როგორც „აქსიოსი“ წყაროებზე დაყრდნობით განმარტავს, დონალდ ტრამპი დღეს ირანის საკითხზე უსაფრთხოების გუნდს შეხვდება.