დაზიანება
სამართალი • 1779276915
დაკავებულია მძღოლი, რომელიც საპატრიარქოს ეზოში ავტომობილით შევარდა
სამართალდამცველებმა დააკავეს მძღოლი, რომელიც საპატრიარქოს ეზოში ავტომობილით შევარდა.როგორც შინაგან საქმეთა სამინისტროში აცხადებენ, მას ბრალი სისხლის სამართლის კოდექსის 187-ე მუხლით აქვს წაყენებული, რაც სხვისი ნივთის დაზიანებას ან განადგურებას გულისხმობს, რამაც მნიშვნელოვანი ზიანი გამოიწვია.საპატრიარქოს ეზოში ავტომობილი შევარდა, რომელმაც შლაგბაუმი დააზიანა და ჭიშკარი შეანგრია.
საზოგადოება • 1779224449
„აზიანებს დნმ-ს და სიმსივნის განვითარების რისკი იზრდება“ - რის შესახებ გვაფრთხილებს ექიმი
ბოლო პერიოდში ბევრს საუბრობენ გელ-ლაქის, იმავე - „შილაკის“ საფრთხეების შესახებ, ფრჩხილების მოვლის ეს პროცედურა მთელ მსოფლიოში და მათ შორის, საქართველოშიც, ყველაზე პოპულარულია. პოპულარობა განპირობებულია იმით, რომ მისი საფარი ფრჩხილზე ხანგრძლივად ნარჩუნდება, წასმისას სწრაფად შრება და განსაკუთრებული სილამაზითაც გამოირჩევა.ცნობილია, რომ მზის ულტრაიისფერი სხივები დაბერების პროცესს აჩქარებს და სიმსივნის გამომწვევ ერთ-ერთ პოტენციურ ფაქტორადაც გვევლინება. შილაკის გაშრობისა და პოლიმერიზების მიზნით, ესთეტიკურ ცენტრებში სწორედ ულტრაიისფერი ნათურა გამოიყენება.დერმატო-ვენეროლოგი ზაზა თელია „რუსთავი 2-თან" ამბობს, რომ ულტრაიისფერი ნათება იწვევს სხვადასხვა მძიმე დაავადებას, საფრთხეს უქმნის ადამიანის შიდა ორგანოებსაც, როგორიც არის ელენთა, ღვიძლი...დერმატოლოგი ხაზგასმით განმარტავს, რომ შილაკის გაკეთების რეკომენდაციას არ გასცემს, და მეტიც ამბობს, რომ საშრობი აპარატი, რომელსაც პროცედურისთვის იყენებენ, ასხივებს A ტიპის UV ნათებას, რომლის სხივების უკურეაქცია 9-ჯერ აღემატება ბუნებრივი მზის ულტრაიისფერ ნათებას."ამ საკითხთან დაკავშირებით, ბოლო პერიოდია, რაც განგაშია, თუმცა ეს დიდი ხანია ცნობილია. გელ-ლაქი, იგივე შილაკი როდესაც კეთდება, მისი გაშრობა ხდება ულტრაიისფერი სხივებით. ეს ულტრაიისფერი სხივები ჩვენ შეგვიძლია გავაიგივოთ სოლარიუმის UV ნათებასთან - ერთი და იგივეა. ზუსტად ეს ულტრაიისფერი სხივები არის ძალიან საგანგაშო ჩვენი ორგანიზმისთვის. როგორც სოლარიუმში გარუჯვა არ შეიძლება და არ არის რეკომენდებული, იგივე შეიძლება ითქვას შილაკთან დაკავშირებით.თუ შეკითხვა ისმება, რა სიხშირით შეიძლება შილაკის გაკეთება - პასუხი ამ შეკითხვაზე არის ის, რომ საერთოდ, შილაკის გაკეთება არ არის რეკომენდებული. წელიწადში ერთი გაკეთებაც კი პრობლემას წარმოადგენს, იმიტომ, რომ ხდება კანის UV ნათებით დასხივება და ეს ულტრაიისფერი სხივები არის ძალიან საშიში.ჩვენ კიდევ არ ვსაუბრობთ სხვა პრობლემებთან დაკავშირებით, რაც შეიძლება შილაკის გაკეთებამ განაპირობოს. კერძოდ, ყველაზე ხშირი არის ფრჩხილის სხვადასხვა ტიპის დაზიანება. ჩვენ უნდა წარმოვიდგინოთ, რომ გელ-ლაქი ფრჩხილს ყველა შემთხვევაში აზიანებს. უბრალოდ, შესაძლოა, ერთ ადამიანს დაუზიანდეს პირველივე გაკეთებისას, მეორეს კი, პირობითად, 20 გაკეთებაში. რა თქმა უნდა, გააჩნია მოხმარების სიხშირეს, ასევე, ფრჩხილის რეზისტენტობას, ე.წ. გამძლეობას დიდი მნიშვნელობა ენიჭება, მაგრამ აზიანებს ყველა ვარიანტში - ეს არის მეორე საკითხი.ფრჩხილის დაზიანება, მკურნალობის თვალსაზრისით, არის ძალიან რთული. ძნელია დაზიანებული ფრჩხილის პრობლემის მოგვარება, ასეთი პაციენტები კი არის ძალიან ბევრი. შესაბამისად, არსებობს ორი რეალური ფაქტორი. პირველი, რომელიც სიცოცხლისთვის სახიფათო შეიძლება იყოს, ეს არის ზუსტად UV ნათებით ჩვენი კანის დასხივება, რაც პირდაპირ პროპორციულად უნდა იქნას გაიგივებული სოლარიუმთან. სოლარიუმი რა ულტრაიისფერ სხივებსაც უშვებს, შეგვიძლია ჩავთვალოთ, რომ ზუსტად ეს აპარატი, რომელშიც შილაკის გაშრობა ხდება, უშვებს იმავე სხივებს. მეორე არის ფრჩხილის მექანიკური დაზიანება,"- აცხადებს ზაზა თელია.რამდენად რეალურია მოსაზრება, რომ ულტრაიისფერმა ნათებამ შესაძლოა ადამიანის დნმ დააზიანოს - დერმატოლოგი განმარტავს, რომ ულტრაიისფერი ნათება, რომლითაც ხდება ე.წ. გელ-ლაქის გაშრობა, უშვებს ულტრაიისფერ A სხივს, რომელიც აღწევს შიდა ორგანოებამდე და აზიანებს მათ."რა თქმა უნდა, აქ არაფერი ახალი არ არის. როგორც გარუჯვა, ჩვეულებრივი ბუნებრივი მზის სხივების ქვეშ, როდესაც ვირუჯებით - ერთი რუჯის მიღებაც კი ასოცირებულია დნმ-ის დაზიანებასთან. იმიტომ, რომ ზუსტად ეს UV ნათება, არ აქვს მნიშვნელობა ბუნებრივი იქნება თუ არაბუნებრივი, მაგალითად, სოლარიუმის, ან ამ აპარატის გამოსხივება აზიანებს დნმ-ს, ასეთ დროს კი მატულობს რისკი სხვადასხვა სიმსივნის განვითარების. თუ ვსვამთ კითხვას, რატომ სხვა ორგანოები - იმიტომ, რომ ეს ულტრაიისფერი სხივები არსებობს რამდენიმე ტიპის, მათ შორის ყველაზე საშიში არის ულტრაიისფერი A სხივი. ზუსტად ამ ულტრაიისფერ A სხივს უშვებს ეს არაბუნებრივი ნათებაც, ბუნებრივიც, რა თქმა უნდა, მზის გამოსხივებაც, მაგრამ ეს აპარატი არაბუნებრივ ულტრაიისფერ A სხივს უშვებს, რომელიც აღწევს ჩვენს შიდა ორგანოებამდე - გული, ფილტვები, ღვიძლი, პანკრეასი ელენთა და მათი კიბოს განვითარების რისკიც მატულობს,"- დასძინა თელიამ.ექიმის თქმით, დაავადების აღმოცენების რისკი გაცილებით მაღალია იმ ადამიანებში, ვისი გენეტიკური ანამნეზიც დატვირთულია სიმსივნით."თუ ვსაუბრობთ რისკების მატებაზე. ეს ფაქტორი, რა თქმა უნდა, სერიოზულ როლს თამაშობს. თუ პაციენტის ანამნეზი, გენეტიკური ისტორია დატვირთულია სიმსივნეებით და მათ შორის, კანის კიბოთი, რა თქმა უნდა, კანის კიბოს განვითარების რისკი კიდევ უფრო მეტია, ვიდრე იმ ადამიანში, ვისაც მსგავსი ტიპის მემკვიდრული ისტორია არ გააჩნია.აქვე, მინდა აღვნიშნო, რომ ზუსტად, თუ რატომ არის არაბუნებრივი ულტრაიისფერი სხივი საგანგაშო- ბევრ განვითარებულ ქვეყნებში სოლარიუმის გამოყენება გარუჯვის მიზნით აიკრძალა კიდეც, მაგალითად დიდი ბრიტანეთში და აშშ-ის გარკვეულ შტატებში, სერიოზული მუშაობა მიმდინარეობს იმაზე, რომ საერთოდ აიკრძალოს მთელი აშშ-ის მასშტაბით. წარმოიდგინეთ, როდესაც მზე იმყოფება პიკურ პერიოდში - დღის 13:00-14:00 საათი, რომ შევადაროთ, სოლარიუმის სხივი 9-ჯერ აღემატება ბუნებრივ მზის ულტრაიისფერი სხივების გამოსხივებას პიკურ პერიოდში,"-განაცხადა დერმატო-ვენეროლოგმა.იმ შემთხვევაში თუ არ გვსურს პროცედურაზე უარის თქმა, რა დამცავი მექანიზმები არსებობს და გვიცავს თუ არა მზისგან დამცავი, ან ხელთათმანი - ზაზა თელია ამბობს, რომ გადაუდებელი შემთხვევის დროს, უმჯობესია, გამოყენებულ იქნეს დამცავი საცხი, ან მუქი ფერის ხელთათმანი :"რეკომენდაციის თვალსაზრისით, თუ დერმატოლოგთან ისმება შეკითხვა - უსაფრთხოა თუ არა შილაკის გაკეთება, პასუხი, რა თქმა უნდა, არის, რომ უსაფრთხო არ არის და არ არის რეკომენდებული, მაგრამ თუ ადამიანი მაინც არ ამბობს უარს გელ-ლაქის გაკეთებაზე, მაშინ ვურჩევთ, რომ აუცილებლად მოხდეს მზის დამცავის გამოყენება მტევანზე 15 წუთით ადრე პროცედურის დაწყებამდე და ასევე, მზის დამცავთან ერთად, თუ იქნება გამოყენებული ხელთათმანი, შავი ქსოვილი - მუქი ფერის ქსოვილი ულტრაიისფერ სხივებს, პრაქტიკულად, არ ატარებს,"-აცხადებს ზაზა თელია.
მსოფლიო • 1779184619
გამოცემა The New York Times-ის ინფორმაციით, აშშ-ის პრეზიდენტმა, დონალდ ტრამპმა ირანზე ახალ თავდასხმაზე უარი თქვა, მათ შორის იმის გამო, რომ პენტაგონმა თეთრი სახლის ლიდერი გააფრთხილა, რომ ირანმა ჰაერსაწინააღმდეგო სისტემის ეფექტიანობა გააუმჯობესა.გამოცემის ცნობით, ისლამურმა რესპუბლიკამ საკუთარი ჰაერსაწინააღმდეგო სისტემის ადაპტაცია მოახერხა.როგორც გამოცემას წყაროებმა განუცხადეს, ირანული არმიის სარდლობამ, სავარაუდოდ, რუსეთის დახმარებით, ამერიკული გამანადგურებლებისა და ბომბდამშენების ფრენის სქემები შეისწავლა, რაც აშშ-ის სამხედრო-საჰაერო ძალების მოქმედებები უფრო განჭვრეტადი გახადა.ფაქტორებად, რამაც ვაშინგტონის შეშფოთება გამოიწვია, ამერიკელების ერთი F-15E ტიპის თვითმფრინავის ჩამოვარდნა და F-35 ტიპის თვითმფრინავის დაზიანება სახელდება, რაც ამერიკელი ჩინოვნიკების განცხადებით, ამერიკული ავიაციისთვის რისკის ზრდაზე მიუთითებს.
საზოგადოება • 1779139486
სიმპტომები, რომელიც სერიოზულ დაავადებებზე მიგვანიშნებს - რა ინფორმაციას აქვეყნებს ფიტნესინსტრუქტორი
სოციალურ ქსელში ფიტნესინსტრუქტორი, ნუტრიციოლოგიის რეზიდენტი და სერტიფიცირებული მანუალ-თერაპევტი, მამუკა რაშოიანი სოციალურ ქსელში სტატუსს აქვეყნებს და წერს, რომ სერიოზულ დაავადებებამდე ორგანიზმი ყოველთვის გვაძლევს ნიშნებს, რომლებსაც ხშირად ყურადღებას არ ვაქცევთ.„სერიოზულ დაავადებებამდე ორგანიზმი ყოველთვის გვაძლევს ნიშნებს, რომლებსაც ხშირად ყურადღებას არ ვაქცევთ. აი, ყველაზე გავრცელებული სიმპტომები და მათი სავარაუდო მიზეზები:ხშირი მთქნარება — ჟანგბადის ნაკლებობა, ანემია ან ძილის დარღვევა.უსიამოვნო სუნი პირიდან — საჭმლის მომნელებელი სისტემის (კუჭ-ნაწლავის) პრობლემები.ხმაური ყურებში — შესაძლოა მიანიშნებდეს მაღალ არტერიულ წნევაზე.თმის ცვენა — რკინის დეფიციტი და ჟანგბადის ნაკლებობა ფოლიკულებში.ფეხების შეშუპება — თირკმლის მიერ სითხის ბალანსის დარღვევა.ღამის კრუნჩხვები — მაგნიუმის დეფიციტი (კუნთების დაძაბულობა).თითების დაბუჟება — ვიტამინ B12-ის ნაკლებობა (ნერვული სისტემის დაზიანება).ლტოლვა ტკბილეულისკენ — მაგნიუმის ნაკლებობა და ინსულინის დისბალანსი.თავის ტკივილი — დეჰიდრატაცია (ორგანიზმის გაუწყლოება).მნიშვნელოვანია: მოცემული ინფორმაცია სარეკომენდაციო ხასიათისაა და არ ცვლის ექიმის კონსულტაციას. სიმპტომების არსებობისას მიმართეთ სპეციალისტს ზუსტი დიაგნოსტიკისთვის",- წერს რაშოიანი.
რჩევები • 1779087865
„შედეგები საგანგაშოა...“ - ზაზა თელია მოსახლეობას მნიშვნელოვან ინფორმაციას უზიარებს
ექიმი დერმატოლოგი ზაზა თელია საკვები დანამატების შესახებ წერს.„არის თუ არა დანამატების მიღება უსაფრთხო? საკვების დანამატების ბაზარი არცერთ ქვეყანაში არ რეგულირდება სახელმწიფო სტრუქტურებიდან ისე როგორც ეს ხდება მედიკამენტებთან მიმართებაში, აქედან გამომდინარე ვერასდროს იქნები დარწმუნებული რომ დანამატის ეტიკეტირება ასახავს მის რეალურ შემადგენლობას ძალიან ხშირია არასწორი ეტიკეტირება ანუ - Mislabeling.სხვადასხვა ჩატარებულმა კვლევებმა არასწორი ეტიკეტირება დაადასტურეს.ერთ-ერთი კვლევის მიხედვით ინტერნეტით შეძენილი დანამატების 15% დაბინძურებული იყო აკრძალული ნივთიერებებით როგორებიცაა ანაბოლური სტეროიდები.გარკვეული რაოდენობა პროფესიონალი სპორტსმენებისა რომლებიც იღებდნენ დანამატებს, დოპინგ კონტროლის დროს აღმოჩნდნენ პოზიტიურები - მათ სისხლში ან შარდში აკრძალული ნივთიერება აღმოჩნდა.არასდროს ენდო დანამატის მწარმოებელს რომელიც ირწმუნება რომ ის დამოწმებულია UEFA-ს, FIFA-ს ან სხვა მსგავსი სპორტული ორგანიზაციების მხრიდან. ასეთი რამ არ არსებობს.იყავი ფრთხილად როდესაც ეტიკეტირება ირწმუნება რომ მას შეუძლია ენერგიის გაძლიერება, ტესტოსტერონის ბუსტირება ან სხვა. ამ შემთხვევაში ის დიდი ალბათობით შეიცავს აკრძალულ ნივთიერებას როგორიცაა სტეროიდი.მცენარეული და საკვები დანამატების გამოყენება დაკავშირებულია ღვიძლის დაზიანებასთან - მტკიცებულებების ხარისხი, რომლის მიხედვითაც მცენარეული და საკვები დანამატები არათუ სარგებელს იძლევა, არამედ ხშირ შემთხვევაში აზიანებს სხვადასხვა ორგანოებს და შესაბამისად უარყოფით გავლენას ახდენს ჯანმრთელობაზე.კვლევით დადგინდა რომ ქიმიური ნივთიერებებით გამოწვეული (chemical-induced) ღვიძლის დაზიანების 5 შემთხვევიდან 1-ში გამომწვევი სწორედ მცენარეული და საკვები დანამატები გახლდათ. მათ შორის ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული პროდუქტებია მწვანე ჩაი, ვიტამინები და საკვები დანამატები.Non-steroid supplements included green tea, mixtures labeled as "Chinese herbs," "Korean herbs," or "Ayurvedic medications," as well as vitamins and dietary supplements. https://www.medscape.com/viewarticle/869907?src=android&devicetype=android&osversion=9&appversion=6.0.1&&src=medscapeapp-android&ref=share FDA-ის მიერ ჩატარებული ანალიზის მიხედვით 776 დანამატი რომელიც შეისწავლეს 2007-2016 წლებში, ისინი შეიცავდნენ - Sildenafil, Sibutramine, Steroids და Fluoxetine.პრობლემა იმაში მდგომარეობს, რომ არც ერთ ქვეყანაში დანამატები არ კონტროლდება ისე ხვდება გაყიდვაში. ასევე ცალკე საკითხია ის, რომ არ არსებობს მტკიცებულება მათი ეფექტურობისა.A recent analysis of US Food and Drug Administration (FDA) warnings issued to manufacturers of 776 supplements from 2007 to 2016 found that they contained prescription drugs such as sildenafil, sibutramine, steroids, and fluoxetine. https://www.medscape.com/viewarticle/903925…საკვები დანამატები, რეცეპტის გარეშე გასაცემი (OTC) მცენარეული მედიკამენტები და ვიტამინები - არაკონტროლირებადი და რისკის შემცველი.დღეისათვის საზოგადოებაში ძალზედ პოპულარულია სხვადასხვა სახის საკვები დანამატები, მცენარეული მედიკამენტები და ვიტამინები, რომლებსაც მოსახლეობა სისტემატიურად მოიხმარს ხშირად რჩევით და/ან ექიმის დანიშნულებით.სამწუხაროდ ზემოთ ჩამოთვლილი პროდუქტები ბაზარზე, გაყიდვაში ისე ხვდება, რომ სახელმწიფო სტრუქტურებიდან რეგულაციას არ საჭიროებს, ანუ არ ხდება მათი შემოწმება.მაგალითად მედიცინის დონით ყველაზე მაღლა მდგომ ქვეყანაში, აშშ-ში ეს პროდუქცია არ მოწმდება FDA-ს მიერ, ის მხოლოდ გამოსცემს რეკომენდაციებსა და გაფრთხილებას დანამატებთან მიმართებაში - "Buyer Beware"შედეგები საგანგაშოა: საკვები დანამატები, ვიტამინები და მცენარეული პროდუქცია ზრდის ღვიძლის დაზიანების რისკს.ასევე ძალზედ ხშირია ამ პროდუქციის არასწორი ეტიკეტირება (Mislabeling), რაც იმას ნიშნავს რომ ისინი შეიცავენ ისეთ ნივთიერებებს რაც ეტიკეტზე არ არის აღნიშნული.არასწორი ეტიკეტირება დაფიქსირდა: ჰორმონალურ პროდუქციაში - 80%; ვიტამინები - 54%; მცენარეული მედიკამენტები - 48%.ყველაზე ხშირად არასწორი ეტიკეტირება დადასტურდა: ბოდიბილდინგის პროდუქცია - 79%; წონის კლების პროდუქცია - 72%; ენერგეტიკები - 60%; ზოგადი ჯანმრთელობის/well- being პროდუქცია - 51%.2000-2001 წლებში ჩატარებული გამოძიების შედეგად (ჩატარდა საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის სამედიცინო კომისიის მიერ) ლაბორატორიულად შესწავლილ იქნა საცალო გაყიდვაში არსებული 215 ბრენდის (მწარმოებელი კომპანიის), 634 საკვები დანამატი, 14 სხვადასხვა ქვეყანაში, რომელმაც დაადასტურა რომ ნახევარზე მეტი 57% შეიცავდა ისეთ ნივთიერებებს, რომელიც არ იყო აღნიშნული ეტიკეტზე (ჰორმონებს/ სტეროიდებს, პროჰორმონებს, სტიმულანტებს და სხვა სახის აკრძალულ ნივთიერებებს).პროფესიონალ სპორტსმენებში სერიოზულია რისკი დოპინგ-კონტროლზე ჩავარდნისა, რადგან როგორც აღნიშნულია ამ პროდუქციის რეგულაცია/შემოწმება სამწუხაროდ არ ხდება, ისეთ ქვეყანაშიც კი როგორიც აშშ-ია.მრავალი ფაქტია დაფიქსირებული სპორტში როდესაც სპორტსმენი მოიხმარდა სხვადასხვა სახის საკვებ დანამატს და ის დოპინგზე ჩავარდა.შესაბამისად ისეთი ორგანიზაციები როგორებიცაა FIFA და UEFA გამოსცემენ სპორტსმენების განათლების დონის ასამაღლებელ ბუკლეტებს.არსებული სურათი სწორედ UEFA-ს მიერ გამოცემული ბუკლეტიდან არის მოყვანილი“ - წერს ექიმი სოციალურ ქსელში.
სამართალი • 1779086060
განზრახ მკვლელობის მცდელობის ფაქტი კახეთში - დაკავებულია ერთი პირი
შინაგან საქმეთა სამინისტროს კახეთის პოლიციის დეპარტამენტის გურჯაანის რაიონული სამმართველოს თანამშრომლებმა, განზრახ მკვლელობის მცდელობის ბრალდებით წარსულში ნასამართლევი პირი დააკავეს. ინფორმაციას შსს ავრცელებს.გამოძიებით დადგინდა, რომ ბრალდებულმა გურჯაანის მუნიციპალიტეტში, ურთიერთშელაპარაკების ნიადაგზე, ცივი იარაღის გამოყენებით მამაკაცს მრავლობითი დაზიანება მიაყენა და შემთხვევის ადგილიდან მიიმალა.დაჭრილი მამაკაცი შესაბამისი სამედიცინო დახმარების გაწევის მიზნით კლინიკაში გადაიყვანეს.სამართალდამცველებმა ჩატარებული საგამოძიებო მოქმედებების შედეგად, დანაშაულის ჩამდენი პირი ბრალდებულის სახით ცხელ კვალზე დააკავეს. დანაშაულის ჩადენის იარაღი - დანა ნივთმტკიცებადაა ამოღებული.გამოძიება სისხლისსამართლის კოდექსის 19-108-ე მუხლით მიმდინარეობს, რაც 15 წლამდე ვადით თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს.
საზოგადოება • 1779039326
"გაუზიარეთ მათ, ვისაც სიმსივნეების ეშინია" - ექიმი ჯაბა ზარქუა საზოგადოებას მიმართავს
ექიმი ჯაბა ზარქუა საზოგადოებას საინტერესო ინფორმაციას უზიარებს."ძალიან მნიშვნელოვან რამეს მინდა შევეხო, რითიც შეიძლება ბევრი ადამიანის შფოთვა მოიხსნას - გაუზიარეთ თქვენს ნაცნობებს ვინც ღელავს თავის ჯანმრთელობაზე და ეშინია სიმსივნეების.ზოგად გასტროენტეროლოგიურ პრაქტიკაში სიმსივნეები იშვიათია, თუმცა მისი შიში ძალიან ხშირი. მე მინახავს არაერთი პაციენტის განადგურებული ცხოვრება სიმსივნის შიშისა და მასთან ასოცირებული ქცევების გამო, დაკარგული დრო, დახარჯული ფინანსები, გაუთავებელი სიარული ექიმებთან, წამლების დაუსრულებელი მოხმარება... ეს ყველაფერი კი იმიტომ რომ ან ცუდი გამოცდილება ჰქონდა ადამიანს (სიმსივნე დაემართა მის ახლობელს) ან უბრალოდ ვიღაცეებმა შეაშინეს (ეს სცენარი უფრო ხშირია - სრული პასუხისმგებლობა ერთმანეთის დაზაფვრაზე დაგეშილ სოციუმს, არამარტო ექიმებს!).მოდით, შიშებს დავუპირისპიროთ მეცნიერება და ვნახოთ, რა შანსია დაგვემართოს სიმსივნე, როცა რამე გასტროენტეროლოგიური პრობლემა გვაქვს.მაშ ასე (ორგანოების მიხედვით):1. საყლაპავიბარეტის საყლაპავი (არადისპლაზიური) - 0.12-0.33% წლიური რისკიბარეტის საყლაპავი (დაბალი ხარისხის დისპლაზია) - 0.4% წლიური რისკიბარეტის საყლაპავი (მაღალი ხარისხის დისპლაზია) - 6% წლიური რისკიაქალაზია - ბრტყელუჯრედოვანი კარცინომის ზოგადი ინციდენტობა 0.15%2. კუჭიჰელიკობაქტერიული ინფექცია - 2.9% კუჭის ადენოკარცინომის რისკიქრონიკული ატროფიული გასტრიტი - 0.1-1.0% წლიური რისკიკუჭის ინტესტინური მეტაპლაზია - 0.25% წლიური რისკიკუჭის პოლიპები (ფუნდუსის ჯირკვლის პოლიპები, ჰიპერპლასტიური პოლიპები) - თითქმის არ აქვთ რისკი3. წვრილი ნაწლავიცელიაკია - ლიმფოპროლიფერატიული სიმსივნეები 2.8-3.1-ჯერ მეტი ვიდრე ზოგად პოპულაციაშიკრონის დაავადება (წვრილი ნაწლავის) - 4-20-ჯერ მომატებული რისკი ზოგად პოპულაციასთან შედარებით (თუმცა ზოგად პოპულაციაში ეს რისკი უკიდურესად მცირეა)4. მსხვილი და სწორი ნაწლავიადენომატოზური პოლიპი (ზოგადად) - 0.25% წლიური რისკიწყლულოვანი კოლიტი (10-30 წელიწადში) - 2-18% რისკი, შესაბამისადწყლულოვანი კოლიტი PSC-თან ერთად - 10 წელიწადში 9% რისკი5. ღვიძლიC ჰეპატიტით გამოწვეული ციროზი - 3-5% წლიური რისკიB ჰეპატიტით გამოწვეული ციროზი - 3-8% წლიური რისკიB ჰეპატიტი ციროზის გარეშე - 0.4-0.6% წლიური რისკი (ზოგიერთ ჯგუფში)PBC-თი გამოწვეული ციროზი - 3-5% წლიური რისკიPSC - მთელი ცხოვრების დაგროვებითი რისკი 6-13%6. ნაღვლის ბუშტინაღვლის ბუშტის კენჭები (>3 სმ-ზე ან სიმპტომური) - 1-3% რისკინაღვლის ბუშტის პოლიპები (>1 სმ-ზე) - >10% რისკი7. პანკრეასიგვერდითა სადინრის IPMN - 18% რისკიმთავარი სადინრის IPMN - 64% რისკიმემკვიდრული პანკრეატიტი (PRSS1 მუტაცია) - 25-40% რისკი 70 წლის ასაკისათვისქრონიკული პანკრეატიტი (ზოგადად) - 4% რისკი8. ანალური არხიპაპილომავირუსთან ასოცირებული ანალური ინტრაეპითელური დაზიანება (მაღალი ხარისხის დისპლაზიით) - 8.2-9.5% 5 წლიანი რისკი.გაავრცელე მეცნიერება, არ დაზაფრო ადამიანები" - წერს ჯაბა ზარქუაზოგად გასტროენტეროლოგიურ პრაქტიკაში სიმსივნეები იშვიათია, თუმცა მისი შიში ძალიან ხშირი. მე მინახავს არაერთი პაციენტის განადგურებული ცხოვრება სიმსივნის შიშისა და მასთან ასოცირებული ქცევების გამო, დაკარგული დრო, დახარჯული ფინანსები, გაუთავებელი სიარული ექიმებთან, წამლების დაუსრულებელი მოხმარება... ეს ყველაფერი კი იმიტომ რომ ან ცუდი გამოცდილება ჰქონდა ადამიანს (სიმსივნე დაემართა მის ახლობელს) ან უბრალოდ ვიღაცეებმა შეაშინეს (ეს სცენარი უფრო ხშირია - სრული პასუხისმგებლობა ერთმანეთის დაზაფვრაზე დაგეშილ სოციუმს, არამარტო ექიმებს!).მოდით, შიშებს დავუპირისპიროთ მეცნიერება და ვნახოთ, რა შანსია დაგვემართოს სიმსივნე, როცა რამე გასტროენტეროლოგიური პრობლემა გვაქვს.მაშ ასე (ორგანოების მიხედვით):1. საყლაპავიბარეტის საყლაპავი (არადისპლაზიური) - 0.12-0.33% წლიური რისკიბარეტის საყლაპავი (დაბალი ხარისხის დისპლაზია) - 0.4% წლიური რისკიბარეტის საყლაპავი (მაღალი ხარისხის დისპლაზია) - 6% წლიური რისკიაქალაზია - ბრტყელუჯრედოვანი კარცინომის ზოგადი ინციდენტობა 0.15%2. კუჭიჰელიკობაქტერიული ინფექცია - 2.9% კუჭის ადენოკარცინომის რისკიქრონიკული ატროფიული გასტრიტი - 0.1-1.0% წლიური რისკიკუჭის ინტესტინური მეტაპლაზია - 0.25% წლიური რისკიკუჭის პოლიპები (ფუნდუსის ჯირკვლის პოლიპები, ჰიპერპლასტიური პოლიპები) - თითქმის არ აქვთ რისკი3. წვრილი ნაწლავიცელიაკია - ლიმფოპროლიფერატიული სიმსივნეები 2.8-3.1-ჯერ მეტი ვიდრე ზოგად პოპულაციაშიკრონის დაავადება (წვრილი ნაწლავის) - 4-20-ჯერ მომატებული რისკი ზოგად პოპულაციასთან შედარებით (თუმცა ზოგად პოპულაციაში ეს რისკი უკიდურესად მცირეა)4. მსხვილი და სწორი ნაწლავიადენომატოზური პოლიპი (ზოგადად) - 0.25% წლიური რისკიწყლულოვანი კოლიტი (10-30 წელიწადში) - 2-18% რისკი, შესაბამისადწყლულოვანი კოლიტი PSC-თან ერთად - 10 წელიწადში 9% რისკი5. ღვიძლიC ჰეპატიტით გამოწვეული ციროზი - 3-5% წლიური რისკიB ჰეპატიტით გამოწვეული ციროზი - 3-8% წლიური რისკიB ჰეპატიტი ციროზის გარეშე - 0.4-0.6% წლიური რისკი (ზოგიერთ ჯგუფში)PBC-თი გამოწვეული ციროზი - 3-5% წლიური რისკიPSC - მთელი ცხოვრების დაგროვებითი რისკი 6-13%6. ნაღვლის ბუშტინაღვლის ბუშტის კენჭები (>3 სმ-ზე ან სიმპტომური) - 1-3% რისკინაღვლის ბუშტის პოლიპები (>1 სმ-ზე) - >10% რისკი7. პანკრეასიგვერდითა სადინრის IPMN - 18% რისკიმთავარი სადინრის IPMN - 64% რისკიმემკვიდრული პანკრეატიტი (PRSS1 მუტაცია) - 25-40% რისკი 70 წლის ასაკისათვისქრონიკული პანკრეატიტი (ზოგადად) - 4% რისკი8. ანალური არხიპაპილომავირუსთან ასოცირებული ანალური ინტრაეპითელური დაზიანება (მაღალი ხარისხის დისპლაზიით) - 8.2-9.5% 5 წლიანი რისკი.გაავრცელე მეცნიერება, არ დაზაფრო ადამიანები" - წერს ჯაბა ზარქუა.
სოციალური თემა • 1778880483
ჯარიმა 200 ლარი და მინუს 30 ქულა - მნიშვნელოვანი ინფორმაცია მძღოლებს
შემუშავებული საკანონმდებლო ცვლილებები, რომლის მთავარ მიზანს საგზაო მოძრაობის წესების მაქსიმალურად უზრუნველყოფა და საგზაო-სატრანსპორტო შემთხვევების პრევენცია წარმოადგენს. ინფორმაციას შსს ავრცელებს.ბოლო წლების განმავლობაში, მნიშვნელოვნად გაზრდილი სატრანსპორტო საშუალებების რაოდენობისა და მზარდი მობილობის ფონზე, საგზაო უსაფრთხოება კვლავ გამოწვევად რჩება - მიუხედავად მიღწეული პროგრესისა, საქართველოში ყოველწლიურად საგზაო-სატრანსპორტო შემთხვევების შედეგად ასობით ადამიანი იღუპება, ან იღებს ჯანმრთელობის მძიმე დაზიანებას. მხოლოდ გასულ - 2025 წელს საქართველოში ავტოსაგზაო შემთხვევებს 469 ადამიანის სიცოცხლე ემსხვერპლა, ხოლო 8 191 ადამიანი დაშავდა.არსებული სანქციების გამკაცრება საგზაო-სატრანსპორტო შემთხვევების გამომწვევი მიზეზების კომპლექსურმა ანალიზმა, საქართველოს გზებზე სიკვდილიანობის მაღალმა მაჩვენებელმა განაპირობა.საკანონმდებლო ცვლილებათა პაკეტით გაიზარდა სანქციები ცალკეულ სამართალდარღვევებზე, კერძოდ:• 100 ლარამდე გაიზარდა ჯარიმა სატრანსპორტო საშუალების გზაზე მანევრირების წესების დარღვევისთვის. ამავდროულად, ამ სამართალდარღვევისთვის მართვის მოწმობისთვის მინიჭებული ქულათა რაოდენობა შემცირდება 20 ქულით;• 50-დან 100 ლარამდე გაიზარდა სანქცია 15 კმ/სთ-ზე მეტი, მაგრამ არაუმეტეს 40 კმ/სთ-ის სიჩქარის გადაჭარბებისთვის;• 50 ლარამდე გაიზარდა სანქცია ავტომობილით მოძრაობისას მძღოლის ან მგზავრის მიერ უსაფრთხოების ღვედის გამოუყენებლობისთვის, ამავდროულად, ამ სამართალდარღვევისთვის მართვის მოწმობისთვის მინიჭებული ქულათა რაოდენობა შემცირდება 10 ქულით;• 50 ლარამდე გაიზარდა სანქცია ავტომობილის მართვის დროს მძღოლის მიერ მობილურით სარგებლობისთვის;• დგომა-გაჩერების წესების დარღვევისთვის თბილისის მსგავსად, 50 ლარამდე გაიზარდა ჯარიმის ოდენობა ქუთაისში, ბათუმში, მცხეთაში, რუსთავში, გორში, თელავში, ფოთში, ზუგდიდში, ახალციხეში, ოზურგეთსა და საქართველოს კურორტებსა, ასევე M3, N2, N3 ან T კატეგორიის სატრანსპორტო საშუალებებისთვის;• დრიფტი, რომელსაც მოჰყვა ნივთის ან ადამიანის სხეულის მსუბუქი დაზიანება, 500 ლარიან ჯარიმასთან ერთად გამოიწვევს სატრანსპორტო საშუალების მართვის უფლების შეჩერებას 6 თვის ვადით. განმეორებით საგზაო მოძრაობის წესების დარღვევა, რომელსაც მოჰყვა საავარიო ვითარების შექმნა ან გამოიწვია საცობის შექმნა, გამოიწვევს დაჯარიმებას 300 ლარის ოდენობით და მართვის მოწმობაზე 30 ქულის შემცირებას;• 500 ლარიანი ჯარიმაა გათვალისწინებული თბილისში საერთო სარგებლობის საავტომობილო გზაზე N2 ან/და N3 კატეგორიის სატრანსპორტო საშუალების მოძრაობისთვის, იმ შემთხვევაში თუ სატვირთო გადაზიდვის დანიშნულების ადგილი თბილისი არ არის.• ახალ სამართალდარღვევად განისაზღვრა სატრანსპორტო საშუალების ტროტუარზე ან ქვეითთა გადასასვლელზე დგომა-გაჩერება, რაც თბილისში, ქუთაისში, ბათუმში, მცხეთაში, რუსთავში, გორში, თელავში, ფოთში, ზუგდიდში, ახალციხეში, ოზურგეთში, ან/და საქართველოს კურორტებზე გამოიწვევს დაჯარიმებას 100 ლარის ოდენობით, ხოლო სხვა მუნიციპალიტეტებში - 10 ლარით.• ტროტუარზე სატრანსპორტო საშუალების მოძრაობისთვის დადგინდა ჯარიმა 200 ლარი, აგრეთვე დამრღვევს მართვის მოწმობაზე შეუმცირდება 30 ქულა;• ცვლილებები ითვალისწინებს ახალ ამკრძალავ ნიშანს − „გაჩერება აკრძალულია სახანძრო ჰიდრანტთან“. აღნიშნული კრძალავს სახანძრო ჰიდრანტთან სატრანსპორტო საშუალების როგორც გაჩერებას, ისე დგომას. დასახელებული მოთხოვნის დაუცველობა გამოიწვევს პირის დაჯარიმებას 200 ლარის ოდენობით, აგრეთვე შესაძლებელი გახდა სატრანსპორტო საშუალების სპეციალურ დაცულ სადგომზე გადაყვანა.ახლებურად განისაზღვრა „BUS LANE“-ზე სამარშრუტო სატრანსპორტო საშუალების გარდა სხვა სატრანსპორტო საშუალების მოძრაობის საკითხები, კერძოდ:• „BUS LANE“-ზე მოძრაობა, არსებულ 100 ლარიან ჯარიმასთან ერთად, დამატებით გამოიწვევს მართვის მოწმობაზე 15 ქულის შემცირებას, ხოლო ქმედების განმეორებისთვის გათვალისწინებულია ჯარიმა 150 ლარის ოდენობით და მართვის მოწმობაზე 30 ქულის შემცირება;• საერთო ნაკადის საპირისპირო მიმართულებით მოწყობილ „BUS LANE“-ზე მოძრაობა, გაჩერება ან დგომა გამოიწვევს დაჯარიმებას 200 ლარის ოდენობით და მართვის მოწმობაზე 20 ქულის შემცირებას, ხოლო ქმედების განმეორებისთვის გათვალისწინებულია ჯარიმა 300 ლარის ოდენობით და მართვის მოწმობაზე 30 ქულის შემცირება.
პოლიტიკა • 1778746881
კვლევაში პირდაპირ თეთრით შავზე წერია, ქვეყანას რისი შესაძლებლობა აქვს, მარტო ის კი არა როგორია საკანონმდებლო სივრცე, სამართლებრივი რეგულაციები, არამედ, როგორ ხდება ამ კანონების აღსრულება, – ამის შესახებ „ქართული ოცნების“ წევრმა, ლევან მახაშვილმა განაცხადა.მისი თქმით, კვლევაში საუბარია, რამდენად ეფექტიანად და ღიად ხდება ამ სამართლებრივი პროცესების აღსრულება.„სასიამოვნოა, როდესაც ამ ძალისხმევის აღიარება ხდება, როგორც საკანონმდებლო ნაწილის ასევე კანონების ცხოვრებაში აღსრულების ნაწილში. ამ მხრივ ერთგვარი პასუხია ყველასთვის, ვინც საქართველოს უსაფუძვლოდ აკრიტიკებს თუ რაღაც ბრალდებებს ისვრის საქართველოს მიმართ კანონის უზენაესობასთან დაკავშირებით. პოლიტიკურ გადაწყვეტილებებში იმიტომ არ ხდება ამის ასახვა, რომ არის კონკრეტული პოლიტიკური მიზანი. გასული წლების მიზანი იყო საქართველოს ხელისუფლების დაზიანება, რეპუტაციის შელახვა და საქართველოს ხელისუფლების მაქსიმალურად გაშავება. ამ ნარატივსა და მიზანში არ ჯდება ამ ტიპის კვლევების და მტკიცებულებების გამოყენება შეგნებულად, დამახინჯებით ან მხოლოდ მანიპულაციურად შეფასებების გაკეთება იმისთვის, რომ საქართველოს ხელისუფლებასთან დაკავშირებით რაიმე ტიპის პოზიტიური არ ითქვას ან არ გაჟღერდეს“, – განაცხადა მახაშვილმა.
საზოგადოება • 1778613054
ემუქრება თუ არა ჰანტავირუსი საქართველოს - ივანე ჩხაიძის პასუხი
საფუძველი იმისა, რომ ჰანტავირუსი გახდეს უფრო იოლად გადამდები, ვიდრე ახლა არის, არ არსებობს. ადამიანზე გადაცემაც ხდება მხოლოდ მჭიდრო კონტაქტის გზით, - ამის შესახებ იაშვილის სახელობის ბავშვთა ცენტრალური საავადმყოფოს სამედიცინო დირექტორმა, პროფესორმა ივანე ჩხაიძემ „მედიაცენტრ მთავარში“ გამართულ პრესკონფერენციაზე განაცხადა.მისივე თქმით, ინფექციის გავრცელების მექანიზმი გამორიცხავს, რომ ამ ვირუსმა მიიღოს ეპიდემიის და მითუმეტეს პანდემიის სახე.„ვირუსს აქვს ორი განსხვავებული ფორმა. ერთს ეძახიან ძველი სამყაროს ვირუსს, რომელიც ძირითადად იწვევს თირკმელების დაზიანებას და ამის შემდეგ მძიმე ჰემორაგიული სინდრომის განვითარებას ანუ სისხლჩაქცევით მიმდინარე დაავადების განვითარებას და არის მეორე სახეობა ამ ვირუსის ე.წ. ახალი სამყაროს ვირუსი, რომელიც ფილტვების დაზიანებას იწვევს.ყველასთან, როგორც გარდაცვლილ და როგორც ახლა ინფიცირებულ პაციენტთან დაავადება დაიწყო გრიპის სიმპტომატიკით, თუმცა შემდეგ მდგომარეობა სწრაფად მძიმდება, ვითარდება სუნთქვის დათრგუნვა, მწვავე უკმარისობა, ამას დაერთვება გულ-სისხლძარღვთა სისტემის უკმარისობაც და ძალიან მაღალი პროცენტით 30-60 %-მდე ვითარდება გარდაცვალება.ლეტალობის მაჩვენებელი მაღალია. გაცილებით დაბალია ლეტალობის მაჩვენებელი დაავადების თირკმლის ფორმით მიმდინარე დროს. იქ მაქსიმუმ 30%-ია. გართულებების ყველაზე მაღალი რისკის მქონე არის სწორედ ეს ფილტვის ფორმით მიმდინარე ვირუსი. ამ ვირუსის საწინააღმდეგო ეფექტური მედიკამენტი არ არსებობს, არც ვაქცინაცია არსებობს. ამ ვირუსის გადამტანი ძირითადი გზა არის მღრღნელიდან ადამიანზე გადაცემა.ვირუსის ის ფორმა, რომელიც ახლაა უფრო მეტად ამერიკის კონტინენტზეა გავრცელებული, მათ შორის სამხრეთ ამერიკაშიც. მეორე ფორმა კი აზიაშია გავრცელებული.ჩვენი ქვეყანა არ წარმოადგენს მის ენდემურ კერას, ამის ენდემური კერაა აზია და სამხრეთ ამერიკა. არანაირი საფუძველი იმისა, რომ ეს ვირუსი გახდეს უფრო იოლად გადამდები, ვიდრე ახლა არის, არ არსებობს. ვინაიდან ადამიანზე გადაცემაც ხდება მხოლოდ მჭიდრო კონტაქტის გზით. ინფექციის გავრცელების მექანიზმი გამორიცხავს, რომ ამ ვირუსმა მიიღოს ეპიდემიის და მით უმეტეს პანდემიის სახე“,- განაცხადა ივანე ჩხაიძემ.
ისტორიები • 1778522523
ბრიტანელი ოლივია ფარნსუორთი, ქალაქ ჰადერსფილდიდან, მსოფლიოში ერთ-ერთ ყველაზე უნიკალურ სამედიცინო შემთხვევად მიიჩნევა. გოგონა იშვიათი გენეტიკური მუტაციით — მე-6 ქრომოსომის დელეციით დაიბადა, რის გამოც არ გრძნობს ტკივილს, შიშს, შიმშილს და თითქმის არასოდეს ეძინება.ოლივიას ისტორია პირველად ფართოდ 2016 წელს გავრცელდა, როდესაც მას ავტომობილი დაეჯახა და რამდენიმე მეტრი ათრია. შემთხვევის მიუხედავად, გოგონა ფეხზე თავად წამოდგა და მხოლოდ ის იკითხა, რა მოხდა.ექიმებმა შემოწმების შემდეგ მხოლოდ მცირე ნაკაწრები და სისხლჩაქცევები აღმოაჩინეს. სწორედ ამის შემდეგ უწოდეს მას „ბიონიკური გოგონა“.დედის თქმით, ოლივია დაბადებიდანვე განსხვავდებოდა სხვა ბავშვებისგან — თითქმის არასოდეს ტიროდა, არ ითხოვდა საჭმელს და ძალიან ცოტა ეძინა. მოგვიანებით ოჯახმა შენიშნა, რომ გოგონა ტკივილზეც საერთოდ არ რეაგირებდა. ერთ-ერთი შემთხვევის დროს მან ტუჩი მძიმედ გაიჭრა და ნაკერებიც კი დასჭირდა, თუმცა არ უტირია.ექიმების განმარტებით, ოლივიას მე-6 ქრომოსომაში აკლია მონაკვეთი, რომელიც პასუხისმგებელია ტკივილის, შიმშილისა და დაღლილობის აღქმაზე. სპეციალისტების თქმით, მსგავსი სიმპტომები ცალ-ცალკე სხვა პაციენტებშიც ფიქსირდება, თუმცა ასეთი კომბინაცია — ტკივილის, შიშისა და შიმშილის ერთდროული არარსებობა — უკიდურესად იშვიათია.გოგონა დღემდე იღებს საძილე საშუალებებს, რადგან ბუნებრივად დაძინება უჭირს. ექიმები აღნიშნავენ, რომ მისი მდგომარეობა განსაკუთრებულ სიფრთხილეს საჭიროებს, რადგან შესაძლოა სერიოზული დაზიანება ვერც კი იგრძნოს.
სამართალი • 1778309514
ქვემო ქართლის პოლიციამ ჯანმრთელობის განზრახ დაზიანებისათვის ძებნილი პირი დააკავა
შინაგან საქმეთა სამინისტროს ქვემო ქართლის პოლიციის დეპარტამენტის თანამშრომლებმა, ჯანმრთელობის განზრახ ნაკლებად მძიმე დაზიანებისათვის ძებნილი პირი, გარდაბნის მუნიციპალიტეტში დააკავეს. დაკავებულმა, მიმდინარე წლის 29 იანვარს, ყოფით ნიადაგზე მომხდარი კონფლიქტის საფუძველზე, თანასოფლელს, არარეგისტრირებული სანადირო თოფიდან გასროლით სხეულის დაზიანება მიაყენა და შემთხვევის ადგილიდან მიიმალა.სამართალდამცველებმა, აღნიშნულ სისხლის სამართლის საქმეზე ჩატარებული ოპერატიული ღონისძიებებისა და საგამოძიებო მოქმედებების შედეგად, დანაშაულში ბრალდებული პირის ვინაობა მალევე დაადგინეს და მასზე ძებნა გამოცხადდა. პოლიციამ ძებნილი პირი გარდაბნის მუნიციპალიტეტში დააკავა. ამ დროისთვის, იგი გადაყვანილია მე-8 პენიტენციურ დაწესებულებაში.ინფორმაციას შინაგან საქმეთა სამინისტრო ავრცელებს.
