1793992033
გავრცელებული მითია, თითქოს ზამთარში გველის შხამი ძალას კარგავს ან საერთოდ ქრება. რეალურად, ბიოლოგიური თვალსაზრისით ვითარება შემდეგნაირია:
შხამი არ კარგავს ტოქსიკურობას: შხამის ჯირკვლებში დაგროვილი ტოქსინები ზამთრის განმავლობაში არსად ქრება. მისი ქიმიური შემადგენლობა და დამანგრეველი ძალა ზუსტად იგივე რჩება.
ბრუმაციის (ზამთრის მოსვენების) გამო გველი ნახევრად მიძინებულია, რეაქციები შენელებული აქვს და თავს თავად არ დაგესხმებათ. თუმცა, თუ მას შემთხვევით ხელს ან ფეხს დაადგამთ, თავდაცვითი რეფლექსი მყისიერად იმუშავებს.
თუ თავშესაფარში ტემპერატურა მაღალია, გველი სითბოს წყალობით სწრაფად გამოდის გაშეშებული მდგომარეობიდან და ჩვეულებრივი სისწრაფითა და აგრესიით იკბინება.
ზოგჯერ შეშინებული ან გაციებული გველი აკეთებს ე.წ. „მშრალ ნაკბენს“ (შხამის შეყვანის გარეშე, მხოლოდ დასაშინებლად), მაგრამ ამის წინასწარ განჭვრეტა შეუძლებელია — ნებისმიერი ნაკბენი პოტენციურად სრულ დოზას შეიცავს.
რა უნდა გააკეთოთ, თუ ზამთარში გველმა გიკბინათ?
დაუყოვნებლივ გამოიძახეთ სასწრაფო დახმარება (112) ან უმოკლეს დროში მიმართეთ უახლოეს სამედიცინო დაწესებულებას, სადაც ანტიდოტი (შრატი) აქვთ.
შეინარჩუნეთ სიმშვიდე და უძრაობა: პანიკა და მოძრაობა გულისცემას აჩქარებს, რაც შხამის სისხლსა და ლიმფაში გავრცელებას უწყობს ხელს.
მოაშორეთ მჭიდრო ნივთები: ნაკბენი კიდურიდან სასწრაფოდ მოიხსენით ბეჭდები, საათი, სამაჯურები ან ვიწრო ფეხსაცმელი, რადგან მოსალოდნელია ძლიერი შეშუპება.
არ დაადოთ ლახტი (ტურნიკეტი);არ გამოწოვოთ შხამი პირით;არ გაჭრათ და არ მოწვათ ჭრილობა;არ მიიღოთ ალკოჰოლი.თუ გველი აღმოაჩინეთ შეშაში ან სარდაფში, ნუ შეეცდებით მის დაჭერას ან მოკვლას — უბრალოდ გაერიდეთ და გამოიძახეთ შესაბამისი სამაშველო სამსახური.
